VUN GỐC LỊCH SỬ - BỒI ĐẮP TƯƠNG LAI

  Vun gốc lịch sử là khơi nguồn sức mạnh

 Lịch sử là nguồn lực nội sinh, là nền tảng trong định hình bản sắc văn hoá, kiến tạo sức mạnh tổng hợp của quốc gia - dân tộc; đồng thời, cung cấp những bài học kinh nghiệm quý báu trong quá khứ để phục vụ sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hiện tại cũng như trong tương lai. Chính bởi vậy, giá trị của lịch sử không chỉ dừng lại ở thời điểm nó diễn ra, mà còn là “sợi chỉ đỏ” xuyên suốt, luôn tồn tại song hành cùng với sự phát triển, tồn vong của đất nước; là dòng chảy liên tục, kết nối, truyền cảm hứng của các thế hệ đi trước với lớp người hôm nay và mai sau.

Việt Nam thuộc văn hoá Á Đông (Đông Á), chịu ảnh hưởng sâu sắc của Nho giáo; Nhân dân ta luôn đề cao thuần phong mỹ tục, tôn kính tổ tiên, trân trọng truyền thống. Điều đó đã được thể hiện sâu sắc qua tư tưởng “ôn cố tri tân” (nghĩa là ôn lại chuyện cũ để hiểu biết chuyện mới) mà ông cha ta đã đúc kết qua hàng nghìn năm dựng nước đi đôi với giữ nước.

Ngay từ thời phong kiến, các sử thần đã được chỉ dụ ghi chép lại những việc trọng yếu trong nước, minh chứng là sự ra đời của các tài liệu, như:Đại Việt sử ký, An Nam chí lược, Đại Việt sử ký tục biên, Đại Việt sử ký toàn thư, Việt sử thông giám, Đại Việt tổng luận…

Đến thời đại Hồ Chí Minh, tầm quan trọng của lịch sử càng thêm được khẳng định, Bác chỉ rõ: “Dân ta phải biết sử ta. Sử dạy cho ta những chuyện vẻ vang của tổ tiên ta. Dân tộc ta là con Rồng cháu Tiên, có nhiều người tài giỏiđánh Bắc dẹp Nam, yên dân trị nước tiếng để muôn đời”[1]. Theo Bác, học lịch sử không chỉ là nhu cầu, mong muốn của mỗi người, mà còn là trách nhiệm chungcủa toàn dân. Đó chính là lý mà Người đãdiễn đạt là “dân ta phải biết” để chỉ rõ tầm quan trọngcủa lịch sử dân tộc, chứ không phải là “cần biết” hay “nên biết”.

Cùng thuộc văn hoá Á Đông như Việt Nam, những năm gần đây,thế giới phải ngỡ ngàng khi chứng kiến Trung Quốc thay da đổi thịt, vươn mình mạnh mẽ, trở thành một siêu cường - đối thủ cạnh tranh trực tiếp với Hoa Kỳ trên mọi phương diện. Trong đó, lịch sử huy hoàng và nền văn hoá lâu đời không chỉ là niềm tự hào, mà còn là động lựcquan trọng thúc đẩy đất nước tỷ dân tiến lên phía trước với tư tưởng đãtrở thành triết lý nhân sinh sâu sắc:“Tiền sự bất vong, hậu sự chi sư”(không quên chuyện cũ, đó là bài học cho việc sau).

Như vậy, có thể khẳng định rằng,bảo vệ, giữ gìn và phát huy vai trò của lịch sử là công việc rất hệ trọng, không chỉ đối với riêng Việt Nam mà còn là vấn đề có ý nghĩa sống còn đối với các quốc gia - dân tộc trên toàn cầu, bởi lẽ:

Thứ nhất, lịch sử là kho tàng lưu trữ, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hoá,truyền thống tốt đẹp, những chiến lệ vẻ vang của dân tộc Việt Nam ngàn năm văn hiến và anh hùng; giúp cho các di sản vĩ đại của cha ông ta để lại được trân trọng, giữ gìn và phát huy.

Thứ hai, lịch sử là “chất keo đặc biệt”, cố kết cộng đồng, trực tiếp góp phầncủng cố, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo nền tảng vững chắc đểđất nước vượt qua mọi khó khăn, thách thức, đập tan âm mưu nhòm ngó và hành độngxâm lược của các thế lực ngoại bang, hiếu chiến.

Thứ ba, lịch sử cung cấp nguồntri thức, kinh nghiệm vô giá, được vun đắpbằng bản lĩnh, trí tuệ, mồ hôi, xương máu, không gì có thể đánh đổi của lớp lớpthế hệ người đi trước, cung cấp cơ sở lý luận, thực tiễn khoa họcđể các thế hệ kế tiếpnghiên cứu, học tập, vận dụng sáng tạo, hiệu quảvào quá trình giải quyết các vấn đề đương đại đặt ra; đồng thời, dự báo xu hướng vận động, phát triển của đất nước trong tương lai.

Thứ tư,lịch sử giúp mỗi người hiểu rõ nguồn cội, truyền thống quý báu của dân tộc; định hình nhân cách, bản sắc văn hóa của cá nhân; bồi đắp tình yêuquê hương, đất nước, niềm tự hào dân tộc và lòng biết ơn cho thế hệ trẻ. Đây luôn là vấn đề được cộng đồng xã hội đặc biệt quan tâm.

Thứ năm, lịch sử là gốc rễ, nền tảng cho sự phát triển bền vững của đất nước; là cơ sở quan trọng để Đảng, Nhà nước ta hoạch định đường lối lãnh đạo với các chủ trương, chính sách đúng đắn,vừa đáp ứng được nguyện vọng chính đáng của Nhân dân, vừa phù hợp với quy luật vận động khách quan của thời đại.

Tóm lại, lịch sử luôn tồn tại một cách khách quan, không thể xuyên tạc; bảo vệ sự thật lịch sử chính là khơi nguồn sức mạnhto lớn của dân tộc, góp phần tiếp thêm động lực mạnh mẽ cho toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta đạt được những thành tựu to lớn hơn nữa trong kỷ nguyên phát triển mới.

“Thuyết âm mưu” của những kẻ “lật sử”

Để thực hiện mưu đồ phá hoại sự nghiệp cách mạng của nước ta dưới sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước, các thế lực lực thù địch, phản động,cơ hội chính trị đã không từ mọi thủ đoạn nham hiểm, độc ác. Trong đó, “lật sử”(“tẩy trắng lịch sử”: Hợp thức hoá sai lầm, khuyết điểm, biến “tội” thành “công”; “bôi đen lịch sử”: Phủ nhận thành quả, đóng góp, chuyển “công” thành “tội”, nhằm làm thay đổi nhận thức của quần chúng về sự kiện hoặc nhân vật lịch sử)được chúng xác định là một trong những chiêu bài quan trọng hàng đầu.

Thông qua thủ đoạn “lật sử”, các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trịnhằm thực hiện mục đích: Phủ nhận lịch sử, truyền thống vẻ vang và nền văn hoá tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; kích động, gây chia rẽ, mất đoàn kết giữa các dân tộc, tôn giáo, vùng, miền; gieo rắc tư tưởng hoài nghi, dao động của cáctầng lớp nhân dân vào nền giáo dục quốc dân; hạ thấp uy tín, danh dự, tiến tới mục tiêu cao nhất là xoá bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam,xoá bỏchế độ xã hội xã hội chủ nghĩa mà Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Nhân dân ta đã lựa chọn.

Thực tế cho thấy, thủ đoạn nguy hiểm nói trên thường diễn ra theo hai khuynh hướng chính, đó là: “Lật sử” dân tộc và “lật sử”Đảng Cộng sản Việt Nam.Đây được xem là hai “gọng kìm”, hai “hướng tiến công” chủ yếu của các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trị vào “thế trận lòng dân” của ta, vào nền tảng tư tưởng của Đảng dưới góc nhìn lịch sử, truyền thống.

Đối tượng mà các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trị hướng tới chủ yếu là thế hệ trẻ, đặc biệt là học sinh, sinh viên - những chủ nhân tương lai của nước nhà. Bởi lẽ, đây là lực lượng về cơ bản thiếu kinh nghiệm thực tiễn, chưa có chiều sâu kiến thức về các vấn đề chính trị, xã hội, lịch sử, văn hoá… dễ bị lôi kéo vào “vòng xoáy” tranh luận và dễ bị “tẩy não”.

Đáng chú ý,thời gian gần đây, lợi dụng sự phát triển của mạng xã hội, nhất là các nền tảng phổ biến, như: Facebook, Tiktok, Youtube, Threads, X (Twitter)…các chiêu trò của chúng lại càng trở nên tinh vi, xảo quyệt, khó nhận diện vàtrực diện hơn, nguy hại hơn. Điển hình là:

Thứ nhất,núp bóng danh nghĩa làm sáng tỏ “sự thật lịch sử”, các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trị ra sức lục lại “hồ sơ” sự kiện, nhân vật lịch sử, nhất là những sự kiện, nhân vật còn nhiều quan điểm, ý kiến trái chiều để đăng tải, chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội, tạo ra các cuộc “bình công”, “luận tội” gay gắt, không có hồi kết.

Thứ hai, chúng đòi “xét lại” công lao và những đóng góp của lãnh tụ các phong trào cách mạng trong lịch sử bằng cách đưa ra những giả thuyết phi lý, như:“Nếu không chọn con đường này mà lựa chọn con đường khác liệu sẽ ra sao?”, “nếu không theo chủ nghĩa này mà theo chủ nghĩa khác liệu kết quả sẽ thế nào?”,nhằm làm chomột bộ phận quần chúng rơi vào trạng thái “mơ hồ” về con đường phát triển của đất nước.

Thứ ba, chúng móc nối với phần tử bất mãn, lưu vong ở nước ngoài và lực lượng “cộng sản quay đầu”, ngả nghiêng ở trong nước để lên tiếng đòi “lật án”,“xem lại” lịch sử Đảng, “xem lại” chủ nghĩa Mác - Lênin tư tưởng Hồ Chí Minh; đòi “xét lại” cái gọi là “sự sai lầm” của Đảng Cộng sản Việt Nam trong quá khứ; đánh đồng các cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc với các cuộc chiến tranh xâm lược;không thừa nhận những thành quả vĩ đại, có ý nghĩa lịch sử mà toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta đã đạt được; xuyên tạc, phủ nhận kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc; lợi dụng những diễn biến phức tạp của tình hình thế giới, khu vực, như: Tranh chấp chủ quyền, xung đột vũ trang, chiến tranh kinh tế… để cô lập chúng ta với cộng đồng quốc tế.

Như vậy, “lật sử” mặc dù không được tiến hành thông qua các biện pháp vũ lực, song mức độ “sát thương” và hậu quả do nó gây ra cũng không hề kém cạnh so với chiến tranh quy ước. Bởi lẽ, đó chính là căn nguyên của những cuộc tranh luận từ âm ỉ đến nảy lửa trong nội bộ của chính những người yêu nước nhưng bị kẻ thù“đánh lạc hướng”; là mầm mống của sự chia rẽ, gây rạn nứt khối đại đoàn kết toàn dân tộc;là nguy cơ làm suy giảm sức mạnh quốc gia. Hay nói cách khác, “thuyết âm mưu” mà các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trị xác định đó là“không đánh mà thắng”. Nếu không kịp thời nhận diện và kiên quyết đấu tranh, phản bác,rất có thể chúng ta sẽ rơi vào cái bẫy “tự thất bại”.

Lịch sử có vững tương lai mới bền

Thấm nhuần tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh; đồng thời, kế thừa và tiếp thu có chọn lọc tinh hoa văn hoá nhân loại, trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng Cộng sản Việt Namluôn đề cao vai trò của giáo dục lịch sử, truyền thống, văn hoádân tộc trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc. Đảng taxác định: “Phát triển, lan toả các giá trị văn hoá và chuẩn mực đạo đức; tăng cường “sức đề kháng” của văn hoá, chống lại mọi sự “xâm lăng” về văn hoá…”[2] phải gắn chặt với nhiệm vụ hết sức quan trọng, đó là:“Đấu tranh, phản bác những luận điệu xuyên tạc lịch sử, văn hoá và truyền thống cách mạng”[3].

Mặc dù, ở Việt Nam hiện nay chưa có bộ luật hoặc luật bảo vệ lịch sử, chống xuyên tạc lịch sử, song những nội dung liên quan đã được thể hiện rõ trong Luật An ninh mạng2018. Cụ thể: “Xuyên tạc lịch sử, phủ nhận thành tựu cách mạng,phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc, xúc phạm tôn giáo, phân biệt đối xử về giới, phân biệt chủng tộc”[4] là một trong các hành vi bị nghiêm cấm về an ninh mạng.Đây chính là cơ sở pháp lý quan trọng để đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch về lịch sử, truyền thống của dân tộc.

Xuất phát từ vị trí, vai trò của lịch sửđối với sự trường tồn của dân tộc và tương lai của đất nước; đồng thời, trên cơ sở nhận diện rõbản chất, nội dung, phương thức, đối tượng tác động và mức độ nguy hại của âm mưu, thủ đoạn “lật sử” màcác thế lực thù địch, phản động cơ hội chính tiến hành. Một trong những yêu cầu cấp thiết đặt ra đối với toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta, đó là: Phải luôn nêu caotinh thần cảnh giác; đi đôi với phát triển kinh tế, văn hoá, xã hội, tăng cườngquốc phòng, an ninh, cần chủ động có phương án phòng ngừa, ngăn chặn mọi biểu hiện xuyên tạc, bóp méo lịch sử, góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, củng cố vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo nền tảng để đất nước ta tiến nhanh, tiến mạnh, tiến vững chắc trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc.

Để thực hiện hiệu quả yêu cầu nêu trên, cần triển khai quyết liệt, đồng bộ nhiều giải pháp, trọng tâm là: (1) Tăng cường giáo dục, nâng cao nhận thức,lòng tự hào về lịch sử, truyền thống vẻ vang của dân tộc Việt Nam, khơi dậy mạnh mẽ tinh thần đoàn kết, lòng yêu nước, ý chí tự cường, khát vọng vươn lên trong các tầng lớp nhân dân, nhất là thế hệ trẻ.(2)Tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện hệ thống pháp luật nói chung, các bộ luật, luật về bảo vệ lịch sử nói rêng,bảo đảm khả thi, kịp thời, sát thực tiễn. (3) Đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục lịch sử trong các cấp học, bậc học, bảo đảm sinh động, dễ hiểu, dễ nhớ, đi vào trọng tâm,phù hợp với đối tượng giảng dạy. (4) phát huy vai trò của các tổ chức, các lực lượng, nhất là lực lượng vũ trang, Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Trung ương Hội Cựu chiến binh Việt Nam… trong lan toả và bảo vệ các giá trị lịch sử, truyền thống trước sự xuyên tạc, chống phá của các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trị. (5) Chủ động phát hiện, kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp lợi dụng quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí để xuyên tạc, bóp méo lịch sử, gây ảnh hưởng xấu đến hình ảnh của đất nước và sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc.

       Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã căn dặn: “Sử dạy cho ta bài học này: Lúc nào dân ta đoàn kết muôn người như một thì nước ta độc lập, tự do. Trái lại lúc nào dân ta không đoàn kết thì bị nước ngoài xâm lấn”[5]. Đến nay, lời dạy của Bác vẫn còn nguyên giá trị. Bởi lẽ, xét về bản chất, “lật sử” chính là thủ đoạn tấn công trực tiếp vào khối đại đoàn kết dân tộc, gây chia rẽ nội bộ ta từ bên trong, hòng làm suy yếu nguồn gốc tạo nên sức mạnh của toàn Đảng, toàn quân và toàn dân ta. Do đó, bảo vệ vững chắc lịch sử, chống xuyên tạc, bóp méo lịch sử chính là bảo vệ tương lai của đất nước, hay nói cách khác, gốc có vững thì tương lai mới bền./.

Trung tá Phạm Văn Hải

Phòng Chính trị, Nhà máy Z153, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật

----------

[1]Hồ Chí Minh, Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội, 2011, Tập 3, tr.255.

[2]Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội, 2026, Tập 1, tr.100.

[3]Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội, 2026, Tập 1, tr.100.

[4]Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Luật An ninh mạng, 2018, Điều 8.

[5]Hồ Chí Minh, Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội, 2011, Tập 3, tr.256.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Đảng Cộng sản Việt Nam, Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới.

2. Đảng Cộng sản Việt Nam, Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng.

3. Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội, năm 2021.

4. Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội, năm 2026.

5. Hồ Chí Minh, Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội, năm 2011.

6. Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Luật An ninh mạng, năm 2014.