H14 - Một thời hoa lửa, một đời nghĩa tình

Tới dự có Thiếu tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trần Ngọc Thổ - nguyên Hiệu trưởng Trường Quân sự Quân khu 7, nguyên Phó tư lệnh Quân khu 7, Trưởng Ban liên lạc truyền thống Trường Quân sự Quân khu 7; Đại tá Nguyễn Anh Lộc - Chủ tịch Hội CCB tỉnh Hưng Yên; Đại tá Nguyễn Quang Tiệp - Chủ tịch Hội Doanh nhân CCB tỉnh Hưng Yên; đồng chí Lê Ngọc Hà - Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp doanh nhân CCB thành phố Hải Phòng; đồng chí Vũ Anh Sơn - Phó chủ tịch Hội Doanh nghiệp doanh nhân CCB thành phố Hồ Chí Minh, đồng chí Phan Văn Điền - Phó chủ tịch Hội Doanh nghiệp doanh nhân CCB tỉnh Ninh Bình; đại diện lãnh đạo phường Trà Lý, tỉnh Hưng Yên có các đồng chí Trần Lê Huy - Bí thư Đảng uỷ phường; đồng chí Phạm Văn Quỳnh - Chủ tịch Uỷ ban nhân dân phường và đại diện lãnh đạo Mặt trận  Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và các ban, ngành, Công an tại địa phương.

Buổi họp mặt truyền thống là dịp để các thế hệ cán bộ, giáo viên, học viên, chiến sĩ từng công tác, học tập tại H14 và Trường Quân chính - Trường Quân sự Quân khu 7 cùng nhau ôn lại chặng đường lịch sử, tri ân những đồng chí, đồng đội đã hy sinh, đồng thời tiếp nối và phát huy truyền thống của một nhà trường ra đời trong những năm tháng chiến tranh ác liệt.

H14 - một nhà trường ra đời giữa khói lửa chiến tranh

Trường Quân chính Trung cao Miền được thành lập ngày 10-12-1968, mang mật danh H14. Nhà trường ra đời trong bối cảnh chiến trường miền Nam bước vào giai đoạn đặc biệt quyết liệt, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải xây dựng đội ngũ cán bộ có trình độ, bản lĩnh và năng lực tổ chức chỉ huy.

H14 được thành lập trên cơ sở tách một bộ phận của Trường Quân chính Sơ cấp Miền H12. Nếu H12 chủ yếu đào tạo cán bộ sơ cấp, thì H14 đảm nhiệm đào tạo, bổ túc cán bộ trung cấp, cán bộ cấp tiểu đoàn và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên quân sự, chính trị cho các đơn vị, các trường thuộc chiến trường B2.

Điểm đặc biệt nhất của H14 là nhà trường được tổ chức và hoạt động ngay giữa chiến trường. Cán bộ, giáo viên, học viên và chiến sĩ không được học tập trong điều kiện yên bình, ổn định mà luôn phải đối mặt với bom đạn, sự đánh phá của địch, điều kiện ăn ở thiếu thốn và yêu cầu cơ động thường xuyên.

Hai khóa đầu của H14 được tổ chức tại căn cứ của Sư đoàn 7 ở khu vực thôn Cầu, Sông Măng, cách biên giới Việt Nam - Campuchia khoảng 5km. Trong điều kiện đó, công tác huấn luyện luôn gắn liền với nhiệm vụ chiến đấu và bảo đảm an toàn cho nhà trường.

Phương châm “Nhà trường là chiến trường, kết quả học tập là chiến công” phản ánh rất rõ đặc điểm của H14. Người học không chỉ tiếp thu kiến thức trên lớp mà còn phải rèn luyện khả năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn chiến đấu. Người thầy không chỉ là người truyền đạt lý luận mà còn là những cán bộ từng trải qua chiến đấu, đem kinh nghiệm thực tế để đào tạo lớp cán bộ kế tiếp.

Có thể nói, H14 là một trường học đặc biệt, nơi thao trường và chiến trường đan xen, nơi bài giảng được kiểm nghiệm bằng thực tiễn và mỗi cán bộ tốt nghiệp đều trở về đơn vị với một nhiệm vụ cụ thể trên vai.

Từ năm 1969 đến năm 1975, H14 đã mở 7 khóa đào tạo và 4 khóa bổ túc, cung cấp cho chiến trường 2.117 cán bộ trung, cao cấp và cán bộ cấp tiểu đoàn. Những học viên sau khi tốt nghiệp trở về các đơn vị chủ lực, bộ đội địa phương, cơ quan sư đoàn, tỉnh, Quân khu và Bộ Chỉ huy Miền. Họ đảm nhiệm nhiều cương vị khác nhau, trực tiếp tham gia tổ chức, chỉ huy và xây dựng lực lượng trên chiến trường. Trong số những cán bộ gắn bó với H14 có nhiều người sau này trưởng thành, đảm nhiệm những trọng trách quan trọng. Thiếu tướng Võ Minh Như từng giữ chức Hiệu trưởng Trường Quân chính Trung - Cao cấp Miền trong những năm 1969-1971. Thiếu tướng Lê Mai Chương cũng từng giữ cương vị Hiệu trưởng H14 trong giai đoạn chiến tranh.

Từ chiến trường Đông Bắc Campuchia đến Chiến dịch Hồ Chí Minh

Năm 1970, trước những diễn biến mới của chiến trường Đông Bắc Campuchia, cán bộ, giáo viên, học viên và chiến sĩ H14 thực hiện nhiệm vụ liên minh chiến đấu giúp bạn. Sau đó, nhà trường tiếp tục cơ động, xây dựng căn cứ mới và tổ chức đào tạo trong điều kiện chiến trường. Những cuộc hành quân, những lần di chuyển căn cứ và những nhiệm vụ chiến đấu đã trở thành một phần không thể tách rời trong lịch sử của nhà trường.

Sau Hiệp định Paris, H14 hành quân về khu vực Cầu Trắng, Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước. Đến năm 1974, nhiệm vụ đào tạo, huấn luyện được tạm dừng để tập trung lực lượng tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh.

Như vậy, từ khi thành lập đến những ngày cuối cùng của cuộc kháng chiến chống Mỹ, H14 luôn đặt nhiệm vụ phục vụ chiến trường lên hàng đầu. Khi cần đào tạo cán bộ, nhà trường tập trung đào tạo; khi chiến trường yêu cầu chiến đấu, cán bộ, giáo viên, học viên và chiến sĩ sẵn sàng lên đường.

Sau ngày 30-4-1975, lịch sử H14 bước sang một giai đoạn mới. Từ căn cứ Cầu Trắng ở Lộc Ninh, nhà trường được lệnh hành quân lên Đà Lạt để tiếp quản Trường Sĩ quan Võ bị Đà Lạt.

Ngày 7-10-1975, Trường Quân chính Trung cao Miền H14 chuyển phiên hiệu thành Trường Quân chính Quân khu 7. Sau đó, nhà trường tiếp tục được củng cố, kiện toàn tổ chức và thực hiện nhiệm vụ đào tạo, bồi dưỡng cán bộ trong thời kỳ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Đến năm 1991, thực hiện quyết định của Bộ Quốc phòng về tổ chức lại các trường quân sự địa phương, các cơ sở đào tạo được sắp xếp, kiện toàn, hình thành Trường Quân sự Quân khu 7 với chức năng, nhiệm vụ ngày càng toàn diện.

Từ H14 đến Trường Quân chính Quân khu 7 và Trường Quân sự Quân khu 7 là một quá trình phát triển liên tục. Tên gọi, tổ chức và nhiệm vụ có thể thay đổi theo từng thời kỳ, nhưng truyền thống đào tạo cán bộ, gắn lý luận với thực tiễn, gắn nhà trường với đơn vị và chiến đấu vẫn được tiếp nối.

Tiếp nối một truyền thống được tôi luyện trong chiến tranh

Sau hơn nửa thế kỷ, những cán bộ, giáo viên, học viên, chiến sĩ từng gắn bó với H14 nay đã ở tuổi cao. Người còn, người mất; người ở miền Bắc, người ở miền Nam; mỗi người có một hoàn cảnh, một chặng đường riêng. Nhưng ký ức về những năm tháng học tập, công tác, hành quân và chiến đấu dưới mái trường H14 vẫn là sợi dây gắn kết các thế hệ.

Cuộc họp mặt truyền thống ngày 23-8-2026 tại Hưng Yên có thể được xem như một dấu nối giữa quá khứ và hiện tại. Những mái tóc bạc, những câu chuyện chiến trường, những cái bắt tay và những phút giây hội ngộ không chỉ gợi lại một thời gian khó mà còn khẳng định một điều: Truyền thống của H14 vẫn còn sống trong ký ức, trong tình đồng chí, đồng đội và trong trách nhiệm của các thế hệ hôm nay đối với lịch sử. 

Sự tham dự của lãnh đạo Hội CCB Việt Nam, Hội Doanh nhân CCB các địa phương Hưng Yên, Hải Phòng, Ninh Bình, TP. Hồ Chí Minh cùng cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội phường Trà Lý càng làm cho buổi gặp mặt có ý nghĩa sâu sắc.

Từ những người lính năm xưa đến những CCB hôm nay, truyền thống không chỉ được lưu giữ bằng ký ức mà còn được thể hiện bằng trách nhiệm với cộng đồng, bằng tinh thần đoàn kết, nghĩa tình đồng đội và sự đóng góp cho quê hương, đất nước. Nhìn lại lịch sử H14, có thể thấy đây thực sự là câu chuyện về một thế hệ cán bộ, giáo viên, học viên và chiến sĩ đã học tập, rèn luyện và trưởng thành trong hoàn cảnh đặc biệt khắc nghiệt của chiến tranh.

Cùng với việc duy trì, gìn giữ truyền thống, Ban liên lạc CCB Trường Quân chính Trung cấp Giải phóng miền Nam (H14) - Trường Quân chính - Trường Quân sự Quân khu 7 các tỉnh phía Bắc còn đặc biệt quan tâm đến hoạt động nghĩa tình đồng đội.

Hoạt động của Ban liên lạc không chỉ dừng ở việc kết nối thông tin, tìm kiếm đồng đội và tổ chức các cuộc gặp mặt, mà còn hướng đến việc chăm lo đời sống tinh thần, động viên những đồng chí có hoàn cảnh khó khăn, thăm hỏi khi ốm đau, bệnh tật, chia sẻ khi gia đình có việc hiếu, hỷ; đồng thời quan tâm đến thân nhân, gia đình những đồng đội đã hy sinh, từ trần.

Qua mỗi lần thăm hỏi, mỗi món quà nghĩa tình hay mỗi cuộc điện thoại hỏi han, tình đồng đội năm xưa lại được tiếp nối trong cuộc sống hôm nay. Đó là sự tri ân đối với những người đã cùng mình đi qua chiến tranh và cũng là cách để các thế hệ CCB giáo dục con cháu về đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”.

Ban liên lạc cũng là nơi tập hợp những ký ức, tư liệu và câu chuyện về H14, góp phần bổ sung, lưu giữ lịch sử truyền thống của nhà trường. Những câu chuyện của các nhân chứng từng trực tiếp tham gia giảng dạy, học tập, chiến đấu tại H14 là nguồn tư liệu quý giá giúp thế hệ sau hiểu hơn về một nhà trường đã trưởng thành trong khói lửa chiến tranh.

Để duy trì sự gắn bó giữa các thế hệ cán bộ, giáo viên, học viên và chiến sĩ H14 - Trường Quân chính - Trường Quân sự Quân khu 7, Ban liên lạc thống nhất duy trì hai năm tổ chức họp mặt truyền thống một lần. Quy định này tuy giản dị nhưng có ý nghĩa rất lớn. Hai năm không phải là khoảng thời gian quá dài để những người đồng đội mất liên lạc, nhưng cũng đủ để mỗi lần gặp lại trở thành một dịp được mong chờ. Mỗi cuộc họp mặt là một lần các thành viên cùng trở về với ký ức của một thời tuổi trẻ, cùng nhắc lại những địa danh, những khóa học, những người thầy, người bạn và những đồng đội đã cùng mình vượt qua gian khổ.

Với việc duy trì hai năm một lần tổ chức họp mặt truyền thống cùng các hoạt động thăm hỏi, động viên, nghĩa tình đồng đội, Ban liên lạc H14 đang góp phần giữ cho sợi dây liên kết giữa các thế hệ không bị đứt đoạn. Đây cũng là cách thiết thực để lịch sử H14 không chỉ nằm trong những trang sách hay những tư liệu lưu trữ, mà tiếp tục sống động trong chính những con người đã từng làm nên lịch sử ấy.