Chính sách xã hội toàn diện, bền vững: Động lực phát triển đất nước

Trong những năm gần đây, Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng về phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, đi cùng với thành tựu là những thách thức lớn trong việc bảo đảm đời sống nhân dân, đặc biệt là các nhóm đối tượng yếu thế, người lao động và cán bộ công chức hưởng lương từ ngân sách. Công tác an sinh xã hội - bao gồm các chính sách về bảo hiểm, trợ cấp, lương hưu, phúc lợi xã hội và cải cách tiền lương - vì thế luôn được Đảng và Nhà nước đặt ở vị trí trung tâm trong hoạch định chính sách, vừa thể hiện trách nhiệm xã hội, vừa là công cụ quản lý bền vững nền tài chính công.

Kỳ họp thứ 10 trở thành một mốc quan trọng khi nhiều quyết sách trọng yếu được thông qua, phản ánh sự quan tâm sâu sắc tới con người, đồng thời thể hiện quan điểm chủ động, linh hoạt trong quản lý ngân sách của Nhà nước.

Sự quan tâm sâu sắc đối với an sinh xã hội, sức khỏe cộng đồng và phát triển vùng khó khăn

Một trong những điểm nhấn của kỳ họp là việc hợp nhất ba chương trình mục tiêu quốc gia gồm: Nông thôn mới, Giảm nghèo bền vững và Phát triển vùng dân tộc thiểu số đến năm 2030. Việc hợp nhất không chỉ giảm trùng lặp trong triển khai các chương trình, mà còn giúp tập trung nguồn lực, nâng cao hiệu quả đầu tư cho vùng khó khăn, đảm bảo các chính sách đi đúng trọng tâm, giúp người dân được thụ hưởng các dịch vụ xã hội thiết yếu một cách trực tiếp và hiệu quả.

Bên cạnh đó, Quốc hội đã thẩm tra sơ bộ Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026-2035, với mục tiêu nâng cao tuổi thọ, tầm vóc và chất lượng cuộc sống của người dân, đặc biệt là các đối tượng dễ tổn thương như người cao tuổi, người nghèo và đồng bào dân tộc thiểu số. Chương trình đặt trọng tâm vào y tế cơ sở, phòng bệnh và chăm sóc nhóm yếu thế, thể hiện sự quan tâm đến bền vững y tế, không chỉ chữa bệnh mà còn phòng ngừa và nâng cao chất lượng sống cộng đồng.

Việc điều chỉnh chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2026-2030 cũng là một bước tiến quan trọng trong chính sách an sinh, giúp xác định chính xác các hộ nghèo để hỗ trợ đúng người, đúng đối tượng. Các tiêu chí mới không chỉ dựa trên thu nhập mà còn xét đến nhà ở, y tế, giáo dục và nguồn nước, từ đó đảm bảo hiệu quả của các chính sách xã hội.

Quốc hội cũng đã quyết nghị 15 chỉ tiêu chủ yếu về phát triển kinh tế - xã hội năm 2026, trong đó nhiều chỉ tiêu liên quan trực tiếp đến an sinh xã hội, y tế và giáo dục. Việc tăng cường phân bổ ngân sách cho các chính sách xã hội là bước đi chiến lược nhằm cân bằng giữa phát triển kinh tế và nâng cao chất lượng đời sống người dân.

Tăng cường nguồn lực cho an sinh xã hội: Bước tiến mang tính chiến lược

Điểm nổi bật của Kỳ họp là việc Quốc hội thông qua phương án phân bổ ngân sách trung ương năm 2026, bổ sung khoảng 479 nghìn tỷ đồng để thực hiện các dự án và chính sách an sinh xã hội, đồng thời phục vụ cải cách tiền lương - một con số kỷ lục, phản ánh quyết tâm mạnh mẽ của Quốc hội và Chính phủ.

Nguồn lực này tập trung vào các mục tiêu chiến lược là hỗ trợ nhóm dễ bị tổn thương: Người nghèo, vùng sâu, vùng xa, dân tộc thiểu số; thực hiện các chính sách trợ cấp và phúc lợi xã hội; cơ sở cho điều chỉnh, cải cách tiền lương trong khu vực công. Đầu tư mạnh mẽ vào an sinh xã hội khẳng định chiến lược phát triển bền vững, ổn định đời sống nhân dân, củng cố niềm tin xã hội và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế thông qua một lực lượng lao động an tâm, hiệu quả.

Từ năm 2026, Quốc hội giao Chính phủ chủ động sử dụng nguồn tích lũy cho cải cách tiền lương, để đảm bảo thực hiện các chế độ tiền lương, phụ cấp, thu nhập theo quy định để đẩy nhanh tiến trình cải cách và triển khai chính sách an sinh xã hội bị chậm trễ. Giải pháp sử dụng nguồn tích lũy giúp cân bằng ngân sách trung hạn, đồng thời tạo điều kiện thực hiện đồng bộ các chính sách phúc lợi.

Một quyết sách được quan tâm đặc biệt là tăng mức lương tối thiểu vùng, có hiệu lực từ 1-1-2026, với mức: Vùng 1: 5.310.000 đồng/tháng; Vùng 4: 3.700.000 đồng/tháng. Mức tăng này giúp cải thiện thu nhập thực nhận của người lao động và ảnh hưởng trực tiếp đến bảo hiểm xã hội, trợ cấp thất nghiệp và lương hưu. Đây là cơ sở để điều chỉnh các chính sách phúc lợi, đảm bảo mức sống tối thiểu phù hợp với điều kiện kinh tế.

Với doanh nghiệp, đây là thách thức về chi phí, nhưng đồng thời là cơ hội nâng cao năng suất lao động và tăng cường cạnh tranh. Quy định mới về mức lương tối thiểu mới thể hiện hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người lao động và doanh nghiệp, thể hiện sự công bằng và phát triển đồng bộ.

Để bảo đảm triển khai kịp thời các chính sách, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 86/NQ-CP ngày 4-11-2025, nhấn mạnh: Đẩy nhanh triển khai chính sách an sinh xã hội và bảo hiểm; chuẩn bị nguồn lực tài chính cho năm 2026; triển khai đồng bộ để tránh gián đoạn và nâng cao hiệu quả.

Những quyết sách xã hội được thông qua tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV đã thể hiện rõ xu hướng đổi mới trong tiếp cận an sinh và phát triển bền vững, với trọng tâm là tập trung nguồn lực, nâng cao chất lượng sống và hướng tới công bằng xã hội. Đây là nền tảng để Việt Nam thực hiện các mục tiêu dài hạn về phát triển con người, cải thiện phúc lợi xã hội và nâng cao vị thế quốc gia trên trường quốc tế.

Các quyết sách về ngân sách bổ sung, sử dụng nguồn tích lũy, tăng lương tối thiểu vùng và triển khai đồng bộ các nhiệm vụ hành chính thể hiện sự quan tâm toàn diện tới mọi tầng lớp dân cư, đặc biệt là người lao động và nhóm dễ bị tổn thương. Đây là nền tảng để Việt Nam tiếp tục hướng tới phát triển xã hội toàn diện, công bằng và bền vững, củng cố niềm tin của nhân dân vào Đảng và Nhà nước trong những năm tới.