Nâng cao chất lượng hoạt động Hội Cựu chiến binh Việt Nam, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới

Tại biểu gặp mặt CCB, CTNXP, DQTV và các lực lượng tham gia kháng chiến chống Mỹ cứu nước, nhân dịp 80 năm ngày giải phóng Miền Nam 30.4. 2025 Tổng bí Thư Tô Lâm xúc động nói: "....Dù ở lĩnh vực nào, các CCB, CTNXP cũng luôn thể hiện tinh thần "Quyết thắng" và "Thần tốc táo bạo" của chiến dịch Hồ Chí Minh năm xưa luôn tận tụy, gương mẫu trong công tác và cuộc sống. Bằng những hành động cụ thể các đồng chí các đồng chí không chỉ viết tiếp trang truyền thống hào hùng trong thời bình mà còn góp phần vun đắp những giá trị cốt lõi làm nên sức mạnh của dân tộc Việt Nam. Các đồng chí là niềm tự hào của Quân đội và Nhân dân ta".

Với chức năng, nhiệm vụ quan trọng trong sự nghiệp cách mạng của Đảng, cán bộ hội viên Hội CCB Việt Nam luôn kiên định với mục tiêu, lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; kiên định với chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh; quán triệt và thực hiện nghiêm túc đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước. Tập hợp đoàn kết hội viên kiên quyết đấu tranh chống các âm mưu thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch, phản động; tham gia có hiệu quả vào nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Đảng, chế độ xã hội chủ nghĩa và Nhân dân. Tích cực tham gia phản biện xã hội và phổ biến pháp luật. Phối hợp chặt chẽ với chính quyền, mặt trận, đoàn thể thực hiện có hiệu quả quy chế dân chủ ở cơ sở, đi đầu trong cuộc đấu tranh phòng chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí, luôn là lực lượng lòng cốt trong các phong trào thi đua yêu nước, các cuộc vận động do địa phương và Trung ương phát động....Động viên CCB nâng cao ý chí tự lực tự cường, đoàn kết, giúp nhau làm kinh tế, vươn lên thoát nghèo, nâng cao đời sống, tham gia tích cực giải quyết những vấn đề bức xúc , phức tạp, xây dựng tình làng, nghĩa xóm, giữ vững trật tự, an toàn xà hội.

 Quán triệt sâu sắc, triển khai thực hiện nghiêm túc, toàn diện các nghị quyết, chỉ thị, quy định của Đảng; chính sách, pháp luật của Nhà nước;  hơn 20 năm qua Ban Chấp hành Trung ương Hội Cựu chiến binh (CCB) Việt Nam đã lãnh đạo, chỉ đạo các cấp Hội thường xuyên quan tâm, chăm lo phát triển hội viên; củng cố, kiện toàn và phát triển tổ chức Hội phù hợp hệ thống tổ chức Đảng và mô hình tổ chức chính quyền các cấp trong từng giai đoạn của cách mạng; thường xuyên vận động cựu quân nhân tham gia hoạt động có hiệu quả trong các Câu lạc bộ ở cơ sở, theo đúng chủ trương của Đảng, Pháp lệnh Cựu chiến binh Việt Nam và tình hình thực tiễn ở địa phương, các cơ quan, đơn vị. Chủ động tham mưu ban hành các văn bản pháp quy hướng dẫn, triển khai thực hiện, từng bước hoàn thiện cơ chế hoạt động, tổ chức bộ máy và công tác chính sách đối với cựu chiến binh, bảo đảm thống nhất, đồng bộ trong quá trình thực hiện Pháp lệnh, như Nghị định số 150/2006/NĐ-CP, ngày 12/12/2006 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Pháp lệnh cựu chiến binh Việt Nam.

 Năm 2024 thực hiện Chỉ đạo của Ban Bí thư, Trung ương Hội CCB Việt Nam đã phối hợp với Ban Tuyên giáo và Dân Vận Trung ương tổng kết 20 năm thực hiện Nghị quyết số số 09-NQ/TW của Bộ Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác cựu chiến binh Việt Nam trong giai đoạn cách mạng mới, đề nghị Bộ Chính trị ban hành những chủ trương, giải pháp mới. Ngày 03/10/2025 Bộ Chính trị đã ban hành Kết luận số 196-KL/TW về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 09-NQ/TW, ngày 08/11/2002 của Bộ Chính trị và Kết luận số 66-KL/TW, ngày 04/3/2010 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác Cựu chiến binh (CCB) Việt Nam trong tình hình mới.

Ban Chấp hành Trung ương Hội các nhiệm kỳ Đại hội đã quán triệt, triển khai nghiêm túc các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, Hiến pháp, Pháp lệnh Cựu chiến binh tham mưu, phối hợp với các ban, bộ, ngành Trung ương và cấp ủy địa phương lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện và định kỳ sơ kết, tổng kết 5 năm, 10 năm, 15 năm, 20 năm thực hiện các Nghị quyết, Kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác Cựu chiến binh Việt Nam; Chỉ thị số 487/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tổ chức và hoạt động của Hội cựu chiến binh trong các cơ quan hành chính, sự nghiệp, doanh nghiệp Nhà nước; Nghị quyết số 39-NQ/TW ngày 17/4/2015 của Bộ Chính trị về tinh giản biên chế và cơ cấu lại đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức; Quy định số 282-QĐ/TW ngày 01/4/2015, Quy định số 212 - QĐ/TW ngày 30/12/2019 của Ban Bí thư về chức năng, nhiệm vụ, tổ  chức bộ máy, biên chế cơ quan chuyên trách của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội cấp tỉnh, huyện. Năm 2025, thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, đã phối hợp tham mưu ban hành Quyết định số 304-QĐ/TW, ngày 10/6/2025 của Bộ Chính trị về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy Cơ quan Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Quy định số 301-QĐ/TW, ngày 09/6/2025 của Ban Bí thư về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy Cơ quan Ủy ban mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp tỉnh, cấp xã. Bảo đảm cho hệ thống Hội cựu chiến binh thống nhất tổ chức và hoạt động từ Trung ương đến cơ sở.

Qua mỗi nhiệm kỳ Đại hội đại biểu toàn quốc Hội cựu chiến binh Việt Nam đều đã ban hành Điều lệ và hướng dẫn thi hành Điều lệ, cùng với các văn bản của Thường trực Trung ương Hội, Hướng dẫn nhằm cụ thể hóa tổ chức và hoạt động phù hợp đặc điểm, yêu cầu, nhiệm vụ xây dựng Hội trong từng thời kỳ; Trung ương Hội ban hành các Nghị quyết để lãnh đạo, chỉ đạo tổ chức xây dựng Hội Cựu chiến binh vững mạnh, như: Nghị quyết số 04/NQ-CCB ngày 11/02/2014 về “Công tác quy hoạch cán bộ và xây dựng Ban Chấp hành các cấp vững mạnh”; Nghị quyết số 05/NQ-CCB ngày 09/01/2020 về “xây dựng tổ chức cơ sở Hội vững mạnh đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn cách mạng mới”; “Hướng dẫn về đánh giá, xếp loại tổ chức Hội và hội viên”... Tập trung lãnh đạo thực hiện các chủ trương, giải pháp đột phá xây dựng Hội vững mạnh về tổ chức; xây dựng; Nghị quyết số 02-NQ/CCB, ngày 28/12/2023 “về xây dựng Hội CCB vững mạnh về chính trị, tư tưởng trong giai đoạn mới” nhằm quán triệt, nâng cao nhận thức, thống nhất hành động của các tổ chức Hội, hội viên trong xây dựng tổ chức Hội. Thực hiện đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; quán triệt chủ trương thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp Thường trực Trung ương Hội đã ban hành Hướng dẫn số 82/CV-CCB, ngày 12/3/2025, về việc kiện toàn tổ chức Hội thực hiện tinh gọn tổ chức bộ máy ở địa phương; Hướng dẫn số 09/HD-CCB ngày 03/06/2025 về thực hiện sắp xếp, kiện toàn tổ chức Hội Cựu chiến binh cấp tỉnh, cấp xã tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả để thực hiện thống nhất trong toàn Hội Cựu chiến binh.

Qua 1 năm triển khai thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, hệ thống tổ chức hội CCB các cấp đã tinh giảm theo hướng: "tinh, gọn, mạnh": Từ 110 tổ chức hội trực thuộc Trung ương nay giảm 39 tổ chức, chỉ còn 71 tổ chức; 779 tổ chức hội cấp huyện nay không còn (bỏ Hội CCB cấp huyện); 10.559 tổ chức hội cấp xã nay chỉ còn 3.318..., giảm 7.241 tổ chức Hội cấp xã; Đồng thời đã triển khai thực hiện Kết luận số 66/KL-TW của Ban Bí thư, Trung ương Hội đã phối hợp với Bộ Quốc phòng ban hành Thông tư liên tịch số 127/2007/TTLT-BQP-CCBVN ngày 24 tháng 8 năm 2007 Hướng dẫn vận động, tập hợp cựu quân nhân tham gia câu lạc bộ, ban liên lạc cựu quân nhân ở cơ sở để thực hiện thống nhất trên toàn quốc.

Nhìn chung cấp ủy, tổ chức Đảng và cán bộ, hội viên trong mỗi nhiệm kỳ đều nhận thức đúng đắn, đầy đủ, gương mẫu trong tổ chức để thực hiện với trách nhiệm cao nhất, thực hiện đúng chủ trương của Đảng, các chính sách, Pháp luật của Nhà nước, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc. Các tổ chức Hội thường xuyên được quan tâm củng cố, kiện toàn; đổi mới nội dung, hình thức, chất lượng sinh hoạt và hoạt động từng bước được nâng lên.

Bám sát, tiêu chí, tiêu chuẩn được quy định tại Pháp lệnh và Điều lệ Hội và thực tiễn ở cơ sở, ban chấp hành Hội các cấp đã quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo làm tốt công tác tuyên truyền, vận động phát triển hội viên mới, bảo đảm chất lượng, hiệu quả; tổ chức kết nạp hội viên chặt chẽ theo quy định; số lượng hội viên ngày càng tăng. Năm 2005 có hơn 2,2 triệu hội viên sau 7 năm số hội viên tăng gần 3 triệu và luôn duy trì hơn 3 triệu hội viên, mỗi năm số hội viên kết nạp vào 60 nghìn, số hội viên mất, từ trần trên 40 nghìn, số hội viên CCB tăng mỗi năm từ 10 đến 20 nghìn.

Cùng với công tác phát triển hội, các cấp hội thường xuyên làm tốt công tác rà soát chất lượng hội viên, kịp thời đưa ra khỏi Hội những hội viên chưa gương mẫu, thực hiện nhiệm vụ hiệu quả thấp, còn biểu hiện giảm sút lòng tin, dao động trước những diễn biến phức tạp của tình hình, suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, vi phạm kỷ luật Hội và pháp luật Nhà nước… 

  Hiện nay tuyệt đại đa số hội viên cựu chiến binh luôn giữ vững và phát huy bản chất, truyền thống “Bộ đội Cụ Hồ”, gương mẫu chấp hành đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; tích cực tham gia xây dựng Đảng, chính quyền các cấp, nhiểu đảng viên được tín nhiệm giới thiệu bầu cấp ủy các cấp với số phiếu tín nhiệm cao: Nhiệm kỳ 2002-2007 có 766.814 đồng chí là đảng viên, trong đó 2.968 đồng chí tham gia cấp ủy trên cơ sở; 291 đồng chí tham gia cấp tỉnh, thành ủy; nhiệm kỳ 2007-20012 có 811.642 đồng chí là đảng viên, trong đó 3.148 đồng chí tham gia cấp ủy trên cơ sở; 268 đồng chí tham gia cấp tỉnh, thành ủy; nhiệm kỳ 2012-20017 có 830.699 đồng chí CCB là đảng viên, trong đó 2.993 đồng chí tham gia cấp ủy trên cơ sở; 262 đồng chí tham gia cấp tỉnh, thành ủy; nhiệm kỳ 20017-2022 có 850.076 đồng chí CCB là đảng viên, trong đó 2.451 đồng chí tham gia cấp ủy trên cơ sở; 202 đồng chí tham gia cấp tỉnh, thành ủy...riêng nhiệm kỳ 2025 - 2030 đã có 88.046 hội viên Cựu chiến binh là đảng viên được tín nhiệm bầu vào cấp ủy; có 42.530 làm bí thư, phó bí thư, ủy viên ban chấp hành chi bộ và 1.477 đồng chí tham gia đảng ủy cơ sở và trên cơ sở; có 5.530 lãnh đạo Hội và hội viên CCB tham gia đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp trong nhiệm kỳ 2026-2031, trong đó Đại biểu Quốc hội: 08 đồng chí (riêng cơ quan TWH 1 đồng chí và tỉnh, thành Hội 3 đồng chí); đại biểu HĐND cấp tỉnh: 38 đồng chí; đại biểu HĐND cấp xã: 5.484 đồng chí, đây là lực lượng nòng cốt góp phần xây dựng Đảng, chính quyền, cơ quan, đơn vị và địa phương vững mạnh.

 Có thể khẳng định: Các Hội viên CCB luôn gương mẫu đi đầu thực hiện tốt thực hiện tốt nhiệm vụ chính trị, các phong trào của địa phương, cơ quan, đơn vị; chấp hành nghiêm nghị quyết, nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt; giữ gìn phẩm chất đạo đức, lối sống, ý thức tổ chức kỷ luật; hoàn thành tốt nhiệm vụ hội viên. Đánh giá, xếp loại chất lượng hội viên hàng năm có trên 95% hoàn thành tốt nhiệm vụ, đạt tiêu chuẩn hội viên gương mẫu, “Gia đình văn hóa”.

Chủ động tham mưu, phối hợp tổ chức thực hiện có hiệu quả các chủ trương, giải pháp xây dựng, củng cố hệ thống tổ chức Hội vững mạnh cả về chính trị, tư tưởng và tổ chức; quan tâm làm tốt công tác chính sách; xây dựng đội ngũ cán bộ Hội các cấp vững mạnh. Tập trung lãnh đạo thực hiện các chủ trương, giải pháp đột phá xây dựng Hội vững mạnh về tổ chức, tạo sự chuyển biến về nhận thức, trách nhiệm và tổ chức thực hiện. Hệ thống tổ chức Hội được củng cố, kiện toàn từ Trung ương đến cơ sở, đến nay, 100% cấp xã, phường, thị trấn có tổ chức Hội, cơ bản thôn, ấp, bản, tổ dân phố có chi hội, phân hội. Duy trì hoạt động câu lạc bộ cựu quân nhân hoạt động có nền nếp, hiệu quả, hiện nay có 30.331 câu lạc bộ ở cơ sở, tập hợp được gần một triệu CQN tham gia; hình thức tổ chức, mô hình hoạt động ở nhiều địa phương được vận dụng sáng tạo, phù hợp với thực tiễn ở cơ sở; hoạt động phối hợp giữa Hội CCB cấp cơ sở với Ban liên lạc, Câu lạc bộ truyền thống ở địa phương hoạt động đúng hướng, chất lượng, hiệu quả và có tác dụng thiết thực góp phần xây dựng cơ sở chính trị địa phương vững mạnh.

Qua tổng hợp báo cáo hằng năm của các cấp hội cho thấy: Tỉ lệ CCB tham gia hội tăng cao, năm 2005 có khoảng 50% CCB vào hội, đến nay đạt 76%, Tổng số Hội viên hiện nay là 3.031.552. Sự phát triển về qui mô phản ánh uy tín và khả năng tuyên truyền vận động, tập hợp rộng rãi các thế hệ CCB, CQN xuất ngũ đủ tiêu chuẩn tham gia hội. Qua bình xét đánh giá hằng năm tỉ lệ Hội hoàn thành tốt nhiệm vụ đặt 95% trở lên. Hội CCB các cấp luôn xứng đáng là tổ chức chính trị - xã hội tin cậy của cấp ủy, chính quyền các cấp, được nhân dân tôn trọng, quí mến.

Hội các cấp luôn quan tâm việc quy hoạch, bồi dưỡng, phát triển đội ngũ cán bộ hội luôn gắn công tác xây dựng, quy hoạch với việc chuẩn bị phương án nhân sự cán bộ chủ chốt và nhân sự ban chấp hành các cấp chỉ định, nhiệm kỳ vừa qua đã bổ sung  12.754 ủy viên Ban Chấp hành và cán bộ hội ở các cấp. Sau đại hội nhiệm kỳ, sắp xếp tổ chức, biên chế, từng cấp hội chủ động xây dựng và ban hành quy chế làm việc, ổn định tổ chức để duy trì hoạt động; khắc phục cơ bản tình trạng bị động, lúng túng trong công tác nhân sự; đại đa số cán bộ trong quy hoạch đều trúng cử ban chấp hành, ban thường vụ và chức danh chủ tịch, phó chủ tịch với số phiếu tín nhiệm cao, bảo đảm sự lãnh đạo toàn diện, ổn định, kế thừa và phát triển qua các nhiệm kỳ đại hội. Thực hiện nghiêm quy định việc tuyển dụng cán bộ, công chức, viên chức vào các cơ quan; bổ nhiệm, lựa chọn, giới thiệu những cán bộ Hội và hội viên có phẩm chất, năng lực, có uy tín giới thiệu bầu vào cấp uỷ và hội đồng nhân dân các cấp bảo đảm chặt chẽ, đúng quy trình, quy định.

Đã có nhiều chủ trương, giải pháp để chỉ đạo Hội Cựu chiến binh các cấp phối hợp với cơ quan quân sự, MTTQ và các đoàn thể chính trị - xã hội vận động tập hợp lực lượng Cựu quân nhân sau khi hoàn thành nghĩa vụ quân sự trở về địa phương thành lập các mô hình Câu lạc bộ, Ban liên lạc Cựu quân nhân ở cở sở. Đã qui tụ hơn 1 triệu Cựu quân nhân, với hàng chục nghìn các mô hình hoạt động tiêu biểu theo các lĩnh vực, ngành nghề, qua đó nắm bắt định hướng tâm tư, tình cảm, đồng thời tuyên truyền vận động các Cựu quân nhân tích cực tham gia các phong trào, các cuộc vận động, thực hiện các nhiệm vụ chính trị ở địa phương, góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, thúc đẩy kinh tế phát triển, qua đó bồi dưỡng phát triển nguồn và kết nạp vào hội viên CCB khi đủ điều kiện.

Tuy nhiên trong quá trình tổ chức xây dựng Hội vẫn còn có khó khăn bất cập, cần phải khắc phục:  Một số cấp ủy, chính quyền địa phương, lãnh đạo, thủ trưởng cơ quan hành chính, sự nghiệp, doanh nghiệp nhà nước chưa nhận thức đúng vị trí vai trò của tổ chức Hội CCB, chưa tạo điều kiện thuận lợi cho việc thành lập và quan tâm, hỗ trợ các điều kiện cần thiết cho hoạt động hội, nhất là cấp cơ sở.

Hơn 20 năm qua đã qua nhiều lần thực hiện chủ trương sắp xếp tổ chức bộ máy tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, tổ chức hội các cấp có nhiều lần điều chỉnh, tuy nhiên một số qui định của Pháp lệnh chưa điều chỉnh kịp thời cho phù hợp với nghị quyết, kết luận của Đảng và tình hình thực tiễn. Nội dung, phương thức hoạt động một số tổ chức hội còn đơn điệu; chưa tích cực, hiệu quả hoạt đông chưa cao.

Để đáp ứng với yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, quán triệt và triển khai thực hiện Kết luận số 196-KL/TW, ngày 03/10/2025 của Bộ Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác CCB Việt Nam trong tình hình mới, cần phải quán triệt, triển khai thực hiện tốt một số chủ trương giải pháp sau:

Một là, xây dựng Hội CCB Việt Nam vững mạnh về chính trị tư tưởng trong giai đoạn cách mạng mới” tạo chuyển biến tích cực trong xây dựng Đảng và xây dựng Hội; Quan tâm phát triển hội viên cả về số lượng, chất lượng, mở rộng đối tượng kết nạp hội viên (theo Điều lệ Hội lần thứ VIII); xây dựng đội ngũ cán bộ Hội đủ số lượng, có chất lượng và cơ cấu hợp lý  đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ công tác xây dựng Hội trong nhiệm kỳ và những năm tiếp theo.

Hai là, tích cực tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực, kỹ năng, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ cán bộ CCB các cấp từ Trung ương đến cơ sở, góp phần nâng cao trình độ lý luận, nắm vững các Nghị quyết của Đảng, của Hội, vận dụng vào thực tiễn công tác xây dựng và hoạt động của các cấp Hội.

Ba là, không ngừng đổi mới sáng tạo trong hoạt động của hội CCB, CQN; tham gia có hiệu quả công tác chuyển đổi số, môi trường làm việc số. Triển khai thực hiện kịp thời, hiệu quả mạng thông tin, đảm bảo khai thác sử dụng hiệu quả đường truyền văn bản giữa TW Hội với MTTQ Việt Nam, khối 487 và Hội CCB các tỉnh, thành phố bảo đảm nhanh chóng, thuận lợi, hiệu quả.

Bốn là, đẩy mạnh công tác vận động, tập hợp cựu quân nhân. Kiến nghị với Nhà nước, chính quyền có cơ chế hỗ trợ, tạo điều kiện cho hoạt động của Câu lạc bộ, Ban liên lạc CQN hiệu lực, hiệu quả đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ mới./.