“Hát Thường Rang, Bộ mẹng của người Mường” được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

“ 

Theo Quyết định của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, từ tháng 6/2025, “Hát Thường Rang, Bộ mẹng của người Mường” chính thức được đưa vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đây là sự ghi nhận đối với những nỗ lực bền bỉ của cấp ủy, chính quyền, các nghệ nhân và cộng đồng địa phương trong việc gìn giữ, bảo tồn và trao truyền loại hình nghệ thuật dân gian độc đáo này.

“Hát Thường Rang, Bộ mẹng” là loại hình nghệ thuật trình diễn dân gian gắn bó mật thiết với đời sống tinh thần của người Mường từ bao đời nay. Những làn điệu mộc mạc nhưng sâu lắng phản ánh tình yêu quê hương, khát vọng về cuộc sống ấm no, hạnh phúc; đồng thời chứa đựng nhiều bài học về đạo lý, lịch sử và tinh thần gắn kết cộng đồng.

Trong đó, Thường Rang là hình thức hát đối đáp giao duyên, thường được sử dụng để bày tỏ tâm tình đôi lứa hoặc gửi gắm những lời chúc tốt đẹp trong dịp đầu xuân, lễ hội. Bộ mẹng là hình thức hát nói mang tính trang trọng, giàu chất tự sự, dùng để kể chuyện, răn dạy đạo lý làm người và thể hiện những suy nghĩ, tình cảm sâu sắc.

Điểm đặc biệt của loại hình diễn xướng này là không đòi hỏi sân khấu hay đạo cụ cầu kỳ. Chỉ trong không gian quen thuộc như nhà sàn, hiên nhà hay bên bờ suối, các nghệ nhân có thể đối đáp suốt đêm bằng khả năng ứng tác tinh tế và vốn tri thức dân gian phong phú.

Việc di sản được ghi danh không chỉ là niềm tự hào của cộng đồng người Mường mà còn là niềm vui chung của nhân dân tỉnh Phú Thọ. Đồng thời, đây cũng là động lực để các cấp, các ngành và người dân tiếp tục chung tay bảo tồn, phát huy giá trị di sản trong đời sống hiện đại.

Do đó, ngành Văn hóa tỉnh Phú Thọ cần tập trung đẩy mạnh tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức của cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ; xây dựng cơ chế hỗ trợ, tôn vinh nghệ nhân; tăng cường sưu tầm, nghiên cứu, số hóa tư liệu; gắn bảo tồn di sản với phát triển du lịch văn hóa cộng đồng; đồng thời phát huy vai trò chủ thể của chính cộng đồng người Mường trong việc gìn giữ và trao truyền di sản.

Việc “Hát Thường Rang, Bộ mẹng của người Mường” được đưa vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia không chỉ khẳng định giá trị đặc sắc của một loại hình nghệ thuật dân gian độc đáo, mà còn mở ra cơ hội để di sản tiếp tục được bảo tồn, lan tỏa và đóng góp vào sự phong phú của kho tàng văn hóa các dân tộc Việt Nam.