ĐẬP TAN CHIÊU TRÒ “ĐÁNH LẬN CON ĐEN” BẰNG CÔNG NGHỆ AI: TRẬN ĐỊA MỚI  BẢO VỆ NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG

Thế giới đang chứng kiến sự bùng nổ vũ bão chưa từng có của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Trong đó, Trí tuệ nhân tạo (AI) đã bứt phá ra khỏi ranh giới của các phòng thí nghiệm để trở thành một công nghệ nền tảng chi phối dòng chảy thông tin toàn cầu. Không nằm ngoài xu thế đó, không gian mạng Việt Nam đang chịu áp lực dữ dội từ các sản phẩm truyền thông số hóa có sử dụng trí tuệ nhân tạo.

Nghị quyết số 35-NQ/TW của Bộ Chính trị khóa XII đã khẳng định: Bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch là một nội dung cơ bản, hệ trọng, sống còn của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng. Tuy nhiên, trước bối cảnh mới, các thế lực thù địch không còn sử dụng những luận điệu thô sơ, quy chụp thiếu căn cứ như trước. Chúng đã nhanh chóng "vũ khí hóa" AI để nâng cấp các chiến dịch phá hoại tư tưởng. Thủ đoạn nguy hiểm bậc nhất hiện nay chính là chiêu trò "lập lờ đánh lận con đen" – sử dụng công nghệ tạo sinh để trộn lẫn thật - giả, hòng xóa nhòa ranh giới nhận thức, từ đó làm xói mòn niềm tin của nhân dân vào vai trò lãnh đạo của Đảng và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta. Nhận diện đúng và đập tan thủ đoạn này không chỉ là nhiệm vụ cấp bách của các lực lượng chuyên trách, mà còn là trách nhiệm chính trị của mỗi cán bộ, đảng viên hiện nay.

Bản chất và phương thức của chiêu trò “đánh lận con đen” bằng AI

Chiêu thức "đánh lận con đen" hay "lập lờ trắng đen" vốn không mới trong lịch sử đấu tranh tư tưởng. Nhưng khi được tiếp sức bởi các thuật toán máy học (Machine Learning) và mô hình ngôn ngữ lớn (LLM), nó đã tiến hóa thành những biến thể cực kỳ thâm độc và khó lường.

Công thức "Trộn lẫn thật - giả" (Tỷ lệ 90/10) tinh vi

Đây là đỉnh cao của sự đánh lận con đen trên không gian mạng. Thay vì đưa ra những bịa đặt vô căn cứ dễ bị bóc trần, kẻ xấu sử dụng 90% dữ liệu chính thống từ các sự kiện có thật tại Việt Nam làm "lớp vỏ bọc" tạo niềm tin ban đầu cho người đọc. Chẳng hạn, chúng lấy các thông tin về việc Đảng ta kiên quyết xử lý kỷ luật những cán bộ cấp cao vi phạm quy định, đẩy mạnh công cuộc phòng chống tham nhũng, tiêu cực. Những thông tin này hoàn toàn đúng sự thật. Tuy nhiên, ở 10% dung lượng còn lại, AI giúp chúng khéo léo "cài cắm" các lập luận bóp méo rằng: việc xử lý cán bộ là minh chứng cho "đấu đá nội bộ" hay lỗi "do bản chất thể chế một đảng cầm quyền". Với giọng văn mượt mà tự động do AI sản xuất giống hệt các bài báo phân tích khách quan, người đọc không có bản lĩnh chính trị vững vàng rất dễ sập bẫy và đồng tình với kết luận tiêu cực của chúng.

Một ví dụ điển hình là khi cơ quan chức năng công bố việc xử lý kỷ luật một số cán bộ sai phạm trong công tác quản lý đất đai, tài chính công. Đây là thông tin hoàn toàn có thật, thể hiện quyết tâm làm trong sạch bộ máy, không có vùng cấm trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí. Tuy nhiên, các đối tượng xấu đã lợi dụng sự việc này, dùng AI tạo ra bài viết với cách trình bày giống báo chí chính thống, trong đó phần lớn nội dung dẫn lại thông tin chính xác từ báo nhà nước. Sau đó, chúng cài cắm nhận định sai lệch rằng việc xử lý cán bộ là biểu hiện của “thanh trừng phe phái”, “khủng hoảng nội bộ” hay “thất bại của chế độ”. Nếu người đọc thiếu tỉnh táo, chỉ nhìn bề ngoài có vẻ khách quan, rất dễ tin theo và bị dẫn dắt nhận thức sai lệch.

Kỹ nghệ ngụy tạo bằng Deepfake: "Mắt thấy, tai nghe" nhưng không là thật

Nếu như trước đây, việc cắt ghép hình ảnh rất dễ bị phát hiện bằng mắt thường, thì nay công nghệ Deepfake đã đưa việc ngụy tạo lên một nấc thang nguy hại mới.

Thực tế các cơ quan chức năng đã ghi nhận nhiều trường hợp các tài khoản chống phá ở hải ngoại (như trang của Lê Trung Khoa và đồng bọn) sử dụng Deepfake để giả mạo hình ảnh, cử động môi và tái tạo giọng nói của các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước. Chúng "chế" ra những đoạn video phát biểu hệt như thật với nội dung trái với chủ trương đường lối của Đảng hoặc thể hiện sự rạn nứt trong nội bộ lãnh đạo. Khi người dân nhìn thấy hình ảnh vị lãnh đạo đang nói (dù là giả), tâm lý "mắt thấy tai nghe" lập tức kích hoạt sự tin tưởng, dẫn đến những hệ lụy khôn lường cho an ninh tư tưởng.

Thao túng số đông bằng "Đội quân AI Bot"

Sử dụng sức mạnh tự động hóa, các thế lực thù địch không cần thuê hàng ngàn người ngồi gõ phím. Chúng thiết lập hệ thống hàng vạn tài khoản rác (clone) vận hành bằng AI. Khi một bài viết bóp méo sự thật được tung lên, lập tức "đội quân" này tràn vào đẩy tương tác, thả hàng loạt bình luận tỏ vẻ phẫn nộ, bất mãn, hoặc tung hô luận điệu phản động. Cách làm này đánh vào tâm lý đám đông của người dùng mạng xã hội: thấy bài viết có hàng ngàn lượt thích và bình luận đồng thuận, người đọc sẽ lầm tưởng đó là ý chí và bức xúc thật sự của "đại đa số nhân dân", từ đó dần bị cuốn theo dòng chảy tiêu cực.

Ví dụ như sau khi một chính sách mới về quản lý giao thông hoặc đất đai được ban hành, các đối tượng nhanh chóng tung lên mạng xã hội bài viết xuyên tạc rằng chính sách đó “gây khổ cho dân”, “chỉ phục vụ lợi ích nhóm”. Ngay sau đó, hàng nghìn tài khoản ảo do AI điều khiển đồng loạt chia sẻ, bấm thích và để lại bình luận như: “Người dân ai cũng phản đối”, “Xã hội bất mãn lắm rồi”, “Chính quyền không nghe dân”. Chỉ trong thời gian ngắn, bài viết tạo cảm giác như đang có làn sóng phẫn nộ rất lớn trong xã hội. Nhiều người dùng thật khi nhìn thấy lượng tương tác cao dễ cho rằng đây là ý kiến chung của số đông, từ đó bị tác động tâm lý, mất niềm tin hoặc tiếp tục chia sẻ nội dung sai lệch mà không kiểm chứng.

Tính chất nguy hại đối với trận địa tư tưởng của Đảng

Sự nguy hại lớn nhất của chiêu trò "đánh lận con đen" bằng AI không nằm ở những lời lẽ kích động bạo lực công khai. Nó nằm ở sự gặm nhấm, thẩm thấu dần dần vào nhận thức của quần chúng thông qua lớp vỏ bọc tinh vi.

Xóa nhòa ranh giới đúng - sai, chính - tà: Khi thông tin giả được sản xuất với tần suất lớn, ngôn phong chuyên nghiệp và có độ chân thực cao, người dân rất dễ rơi vào trạng thái "nhiễu loạn thông tin", không biết đâu là thật để tin. Trạng thái hoài nghi kéo dài chính là mảnh đất màu mỡ để các tư tưởng cơ hội, phản động nảy mầm.

Kích hoạt quá trình "tự diễn biến", "tự chuyển hóa": Chiêu trò này không nhắm tới việc lật đổ ngay lập tức, mà nhắm vào việc làm lung lay niềm tin chiến lược giữa Nhân dân và Đảng. Khi niềm tin bị rạn nứt, cán bộ và người dân sẽ mất đi "sức đề kháng" tự nhiên trước các trào lưu tư tưởng độc hại từ bên ngoài.

Phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc: Bằng cách dùng AI cá nhân hóa nội dung đến từng đối tượng (sinh viên, trí thức, tôn giáo...), chúng khoét sâu vào các mâu thuẫn nhỏ trong xã hội, thổi phồng các bất cập cục bộ thành lỗi mang tính hệ thống để kích động sự chia rẽ.

Giải pháp đột phá để đập tan chiêu trò “đánh lận con đen” bảo vệ Đảng

Để giành chiến thắng trên trận địa không tiếng súng nhưng vô cùng cam go này, chúng ta không thể chỉ dùng các phương pháp thủ công truyền thống. Phải thực hiện đồng bộ hệ giải pháp linh hoạt, lấy "xây" để "chống", kết hợp giữa công nghệ hiện đại và bản lĩnh con người.

Về mặt công nghệ: Chủ động "Lấy độc trị độc"

Nếu kẻ thù dùng AI để tấn công, chúng ta phải dùng chính AI để phòng thủ và phản công.

Cần đầu tư xây dựng các hệ thống rà quét tự động mang tầm quốc gia, ứng dụng thuật toán học sâu để bóc tách, phát hiện sớm các video Deepfake, các tài khoản ảo tự động.

Thiết lập cơ chế "dán nhãn cảnh báo" tự động đối với các nguồn tin rác, nguồn tin thường xuyên vi phạm trên không gian mạng để người dùng có sự đề phòng ngay từ đầu.

Về mặt thông tin: Phủ xanh dòng thác chính thống, đẩy lùi bóng tối

Nguyên tắc bất di bất dịch trong đấu tranh tư tưởng là không được để xuất hiện "vùng lõm thông tin". Khi có một sự kiện lớn, nhạy cảm xảy ra trong nước, nếu các cơ quan báo chí chính thống chậm trễ thông tin, lập tức AI của kẻ xấu sẽ nhảy vào thêu dệt và chiếm lĩnh trận địa nhận thức của người dân.

Báo chí cách mạng và các cổng thông tin điện tử chính thống của Đảng, Nhà nước phải là dòng thác thông tin chủ lưu. Phải đưa tin nhanh nhạy, khách quan, chính xác, kịp thời để người dân luôn có chỗ dựa tin cậy mỗi khi cần kiểm chứng thông tin.

Đẩy mạnh chiến dịch "Phủ xanh thông tin tích cực", lan tỏa những tấm gương người tốt việc tốt, những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội rực rỡ của đất nước để lấy cái đẹp dẹp cái xấu.

Về mặt pháp lý: Thực thi nghiêm minh luật pháp trên không gian mạng

Không gian mạng là ảo nhưng hậu quả phá hoại là thật.

Cần tiếp tục rà soát, bổ sung và hoàn thiện các quy định pháp luật xử lý cụ thể đối với hành vi sử dụng công nghệ cao, AI tạo sinh để bôi nhọ, xuyên tạc, xâm phạm an ninh quốc gia.

Thực thi nghiêm minh Luật An ninh mạng. Kiên quyết gỡ bỏ, phong tỏa các trang mạng độc hại, đồng thời xử lý nghiêm các cá nhân tại Việt Nam có hành vi tiếp tay, tán phát các video Deepfake phản động.

Về mặt con người: Xây dựng "sức đề kháng" số cho mỗi đảng viên

Đây là chiếc khiên vững chắc nhất mà không một công nghệ AI nào có thể xuyên thủng.Mỗi cán bộ, đảng viên trước hết phải rèn luyện cho mình thói quen "kiểm chứng trước khi tin", nâng cao tư duy phản biện. Đứng trước một thông tin mập mờ, giật gân, tuyệt đối không ấn nút "chia sẻ" một cách vô thức.

Cấp ủy các cấp cần thường xuyên tập huấn, cập nhật kiến thức về nhận diện tin giả, nhận diện Deepfake cho đảng viên để biến mỗi đồng chí thành một "chiến sĩ" sắc bén bảo vệ nền tảng tư tưởng ngay tại chi bộ và gia đình mình.

Kết luận

Trí tuệ nhân tạo dù có thông minh và tiến hóa đến đâu, suy cho cùng cũng chỉ là công cụ nằm trong tay con người. Bản chất của chiêu trò "đánh lận con đen" bằng công nghệ cao không gì khác ngoài việc đánh vào tâm lý tò mò và sự thiếu khuyết thông tin của quần chúng nhân dân.

Trước một trận địa mới cam go và đầy rẫy những "cạm bẫy ngụy tạo" này, bản lĩnh chính trị kiên định, sự tỉnh táo khoa học và sự đồng lòng của toàn Đảng, toàn dân chính là bức tường thành kiên cố nhất để bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng. Mỗi cán bộ, đảng viên cần nâng cao bản lĩnh chính trị, khả năng kiểm chứng thông tin, không để bị dẫn dắt bởi những nội dung giật gân, sai lệch.Khi mỗi người dân trở thành một “lá chắn số”, mỗi tổ chức là một “pháo đài tư tưởng”, chúng ta sẽ tạo nên sức mạnh tổng hợp để giữ vững niềm tin của Nhân dân với Đảng, bảo vệ ổn định chính trị - xã hội và tạo nền tảng vững chắc cho đất nước bứt phá vươn mình trong kỷ nguyên mới.

 Thượng tá Nguyễn Ngọc

Phó Chính uỷ Lữ đoàn 249, Binh chủng Công binh