“Bắt cóc online”

Thủ đoạn phổ biến mà các đối tượng thường sử dụng trong các vụ “bắt cóc online” là sự pha trộn giữa tâm lý học và công nghệ, đánh vào điểm yếu của nạn nhân là sợ hãi và thiếu kỹ năng tự bảo vệ. Kẻ gian thường giả mạo danh tính cơ quan chức năng, dựng nên kịch bản điều tra hình sự để khiến nạn nhân mất bình tĩnh, từ đó thao túng hành vi. Các đối tượng thường yêu cầu nạn nhân đến địa điểm kín đáo như khách sạn, nhà nghỉ để cắt đứt kết nối với người thân, rồi dùng thông tin và hình ảnh này làm công cụ uy hiếp gia đình. Đây là một dạng bắt cóc phi truyền thống, không cần sử dụng vũ lực nhưng vẫn đạt được mục đích chiếm đoạt tài sản.

Đối tượng của “bắt cóc online” thường là các học sinh, sinh viên những người dễ hoảng loạn khi bị đe dọa, thiếu trải nghiệm sống và dễ tin vào hình ảnh người mặc sắc phục trên mạng. Dù các em có thể đã nghe về thủ đoạn lừa đảo trên mạng xã hội nhưng khi chính mình là nạn nhân, không phải ai cũng đủ tỉnh táo để nhận ra và phản kháng.

Để tránh những hậu quả đáng tiếc xảy ra, các chuyên gia an ninh mạng khuyến cáo người dân, trong đó có các CCB cần đặc biệt cảnh giác với các cuộc gọi lạ, nhất là khi có nội dung liên quan đến pháp luật, yêu cầu chuyển tiền hoặc cung cấp thông tin cá nhân. Đồng thời tuyệt đối không cung cấp số tài khoản, mật khẩu ngân hàng, mã OTP hoặc thông tin cá nhân cho bất kỳ ai qua điện thoại, mạng xã hội. Trong mọi trường hợp nghi ngờ, cần bình tĩnh xác minh và nhanh chóng trình báo với cơ quan công an nơi gần nhất.

Nguyên nhân dẫn đến “bắt cóc online” có nhiều, trong đó có nguyên nhân từ chính nạn nhân và người thân của nạn nhân khi để lộ, lọt thông tin trên mạng xã hội như hình ảnh, khuôn mặt, bạn bè, các mối quan hệ cá nhân... Trên không gian mạng, ranh giới giữa an toàn và nguy hiểm vô cùng mong manh. Bức ảnh con mặc đồng phục trước cổng trường tiết lộ trường con học. Một bài đăng có hình chụp tại công viên quen thuộc cho biết thói quen vui chơi của con. Ngày sinh nhật, tên gọi ở nhà, sở thích, nỗi sợ... tất cả đều là những mảnh ghép thông tin quý giá với kẻ xấu, bởi chúng có thể xâu chuỗi những mảnh ghép này để tạo ra một kịch bản lừa đảo, “bắt cóc online” . Với những người thiếu kinh nghiệm, khi một người lạ bỗng dưng “biết rõ mình”, họ sẽ dễ bị cuốn vào câu chuyện mà các đối tượng dựng lên và làm theo yêu cầu của chúng.

Hình thức “bắt cóc online” là một biến tướng mới của tội phạm lừa đảo, đang đe dọa đến sự an toàn tâm lý và tài chính của nhiều gia đình. Vì vậy, sự tỉnh táo, cảnh giác và kết nối chặt chẽ giữa các thành viên trong gia đình chính là “tấm lá chắn” hữu hiệu nhất trước loại tội phạm nguy hiểm này.