Phát huy vai trò cựu chiến binh trên hành trình đi tìm đồng đội

Chiến dịch đặt mục tiêu tăng tốc tìm kiếm, quy tập, hướng tới một bước chuyển căn bản trong xác định danh tính liệt sĩ bằng các thành tựu của khoa học công nghệ, xây dựng cơ sở dữ liệu đồng bộ, lấy mẫu ADN trên phạm vi toàn quốc, giải mã hồ sơ quân nhân, kết nối thông tin từ các nhân chứng lịch sử và thân nhân liệt sĩ. Đó là sự kết hợp giữa trách nhiệm chính trị, sức mạnh của khoa học hiện đại và tình cảm thiêng liêng của toàn xã hội đối với các anh hùng liệt sĩ và thân nhân.

Những kết quả bước đầu của Chiến dịch cho thấy sự vào cuộc đồng bộ của các ban, bộ, ngành, địa phương và lực lượng vũ trang. Hơn 1.300 hài cốt liệt sĩ đã được tìm kiếm, quy tập chỉ sau thời gian ngắn triển khai. Trong hành trình đầy gian khó ấy, đội ngũ CCB trên toàn quốc tiếp tục khẳng định vai trò là những “kho tư liệu sống”, là những nhân chứng lịch sử quý giá mà thời gian không thể thay thế.

Hiện nay, Hội CCB Nam có trên 3 triệu hội viên, trong đó hàng triệu người từng trực tiếp tham gia các cuộc kháng chiến giải phóng dân tộc, bảo vệ Tổ quốc và làm nghĩa vụ quốc tế. Hội có 71 tổ chức Hội trực thuộc Trung ương, gồm 34 Hội CCB các tỉnh, thành phố và 37 tổ chức Hội thuộc các ban, bộ, ngành Trung ương, với 3.876 tổ chức cơ sở Hội, 86.290 chi hội và hơn 3.031.552 hội viên. Trong đó, có 1.095.933 hội viên từng tham gia kháng chiến chống Mỹ cứu nước, 1.892.207 hội viên tham gia chiến tranh bảo vệ Tổ quốc, 1.029 hội viên cấp tướng, hơn 812 nghìn đảng viên, trên 353 nghìn hội viên nữ và 376 nghìn hội viên là người dân tộc thiểu số. Đặc biệt, toàn Hội có 494.159 hội viên là người có công với cách mạng, gồm 427 Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, 264.373 thương binh và người hưởng chính sách như thương binh, 101.251 bệnh binh, gần 3.000 cán bộ lão thành cách mạng cùng hơn 125.000 người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học. Đó là lực lượng đông đảo, giàu bản lĩnh chính trị, giàu kinh nghiệm thực tiễn và đặc biệt là luôn mang trong mình nghĩa tình đồng đội sâu nặng.

Những năm qua, các cấp Hội đã cử hàng vạn lượt hội viên tham gia các tổ công tác liên ngành giải quyết hồ sơ người có công; tham gia rà soát hàng chục nghìn đối tượng chính sách; bổ sung, hoàn thiện hồ sơ gần một triệu liệt sĩ; giải mã hàng trăm nghìn ký hiệu, phiên hiệu đơn vị quân đội; cung cấp hàng chục nghìn nguồn tin về nơi an táng liệt sĩ; trực tiếp dẫn đường cho các đội quy tập trên nhiều chiến trường xưa; phối hợp tìm kiếm, quy tập hàng nghìn hài cốt liệt sĩ ngoài nghĩa trang.

Đó là biết bao chuyến đi lặng lẽ của những mái đầu bạc vẫn băng rừng, lội suối, trở lại những vùng đất từng in dấu bom đạn, như CCB Hồ Đại Đồng, Nguyễn Thành Trung, Vũ Doãn Tùng... vẫn kiên trì đối chiếu từng tấm bản đồ cũ, từng ký hiệu đơn vị, từng dòng nhật ký chiến trường. Có người dành hàng chục năm đi tìm đồng đội chỉ vì một lời hứa năm xưa giữa khói lửa chiến tranh.

Những năm qua, các cấp Hội còn phối hợp với các cơ quan chức năng xác nhận người có công, giải quyết hồ sơ tồn đọng, tham gia giám sát việc thực hiện chính sách ưu đãi, góp phần bảo đảm quyền lợi chính đáng của những người đã cống hiến cho đất nước. Từ việc rà soát hàng chục nghìn đối tượng người có công; bổ sung, hoàn thiện hồ sơ gần một triệu liệt sĩ; giải mã hơn nửa triệu ký hiệu, phiên hiệu đơn vị quân đội; tham gia hàng nghìn đợt tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ đến trực tiếp dẫn đường cho các đội quy tập trên khắp các chiến trường xưa, ở đâu cũng có dấu chân, tâm huyết và trách nhiệm của những người lính Cụ Hồ năm xưa. Những năm qua, các cấp Hội có 12.275 lượt hội viên tham gia các tổ công tác liên ngành giải quyết hồ sơ tồn đọng về thương binh, liệt sĩ và người có công; rà soát 71.000 đối tượng người có công, bổ sung, hoàn thiện hồ sơ gần 980.000 liệt sĩ; lập và bàn giao 513.707 phiếu giải mã ký hiệu, phiên hiệu đơn vị quân đội; cung cấp 34.837 phiếu thông tin về nơi chôn cất liệt sĩ; tham gia 2.039 đợt tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ; cử 2.996 lượt hội viên trực tiếp dẫn đường cho các đội quy tập trên các chiến trường xưa; cung cấp 7.787 nguồn tin về mộ liệt sĩ có danh tính giúp thân nhân tìm được nơi an nghỉ của người thân; đồng thời phối hợp tìm kiếm, quy tập 3.804 hài cốt liệt sĩ ngoài nghĩa trang.

Đặc biệt, phong trào “CCB cung cấp thông tin, đi tìm đồng đội” ngày càng khẳng định sức lan tỏa mạnh mẽ, góp phần đánh thức những ký ức tưởng chừng đã ngủ yên nhiều thập kỷ: Những lá thư cũ, cuốn nhật ký, tấm sơ đồ chiến đấu, kỷ vật chiến tranh được gìn giữ như báu vật trở thành nguồn tư liệu vô giá phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập. Khi tuổi tác ngày càng cao, ký ức chiến tranh cũng dần phai nhạt theo thời gian, mỗi lời kể của nhân chứng, mỗi tấm bản đồ cũ, mỗi cuốn nhật ký hay một ký hiệu đơn vị tưởng chừng rất nhỏ đều có thể trở thành “chìa khóa” mở ra hy vọng tìm được nơi yên nghỉ của một người liệt sĩ. Riêng tại TP. Hồ Chí Minh, sau hơn 2 tháng triển khai Chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, 170 Hội CCB cấp xã, phường và khối 487 đã tổ chức 850 buổi tuyên truyền, thu hút hơn 54.000 lượt hội viên CCB, cựu quân nhân và nhân dân tham gia. Hội đã tiếp nhận và chuyển giao 6 nguồn tin có giá trị liên quan đến 54 cán bộ, chiến sĩ hy sinh trong kháng chiến chống Mỹ và bảo vệ biên giới Tây Nam; đồng thời phối hợp khảo sát thực địa, đối chiếu tư liệu, hỗ trợ xác minh các vị trí nghi có hố chôn tập thể, góp phần mở rộng nguồn thông tin phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ.

Đồng thời, Hội CCB các cấp còn là lực lượng nòng cốt trong thực hiện chính sách người có công, tham gia giám sát việc thực hiện chế độ ưu đãi, vận động Quỹ “Đền ơn đáp nghĩa”, xây dựng hàng chục nghìn căn nhà tình nghĩa, chăm sóc thương binh, bệnh binh, thân nhân liệt sĩ, tu bổ nghĩa trang và các công trình ghi công trên cả nước. Những việc làm ấy đã góp phần lan tỏa sâu rộng đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, biến lòng biết ơn thành những hành động cụ thể, thiết thực, giàu tính nhân văn. Chỉ trong 5 năm, các cấp Hội đã vận động 68,287 tỷ đồng cho Quỹ “Đền ơn đáp nghĩa”, 7,322 tỷ đồng cho Quỹ Nghĩa tình 27-7; xây dựng 11.754 căn nhà tình nghĩa, nhà nghĩa tình đồng đội với tổng kinh phí hơn 437 tỷ đồng; trao 60.350 suất quà trị giá trên 31,6 tỷ đồng; hỗ trợ 35 gia đình liệt sĩ hy sinh khi làm nhiệm vụ, trợ giúp 8.735 hội viên bị ảnh hưởng bởi thiên tai, hỏa hoạn với số tiền gần 29 tỷ đồng; đồng thời đóng góp hơn 7,262 triệu ngày công lao động và hàng 9 tỷ đồng để tu bổ nghĩa trang, công trình ghi công liệt sĩ trên cả nước.

Đi tìm đồng đội là hành trình gìn giữ ký ức lịch sử, bồi đắp đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, hun đúc lòng yêu nước và củng cố niềm tin vào những giá trị bền vững của dân tộc Việt Nam - những giá trị sẽ mãi trường tồn cùng non sông, đất nước. Hội CCB Việt Nam tích cực tham gia thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, tiếp tục khẳng định bản chất cao đẹp của Bộ đội Cụ Hồ trong thời bình - những người lính năm xưa vẫn không ngừng cống hiến cho đất nước, cho đồng đội và cho nhân dân bằng tất cả trách nhiệm và nghĩa tình, góp phần khẳng định sâu sắc hơn tinh thần hiện thực hóa chính sách của Đảng và Nhà nước ta.