Thái Nguyên, từ  “Thủ đô kháng chiến”  thành trung tâm kinh tế

T 

  Trong 6 tháng đầu năm 2026, Thái Nguyên ghi nhận mức tăng trưởng GRDP 10,01%, nằm trong nhóm địa phương có tốc độ phát triển kinh tế cao nhất cả nước. Giá trị của kết quả này không dừng ở con số tăng trưởng hai chữ số mà thể hiện qua xu hướng chuyển động tích cực của nền kinh tế, với nhịp tăng được cải thiện qua từng quý, các động lực sản xuất tiếp tục được củng cố và những nền tảng mới từng bước được hình thành cho mục tiêu phát triển nhanh, bền vững.

Khơi thông các động lực tăng trưởng

  Kinh tế Thái Nguyên lấy lại đà tăng trưởng sau năm 2025 chịu nhiều tác động bất lợi từ các yếu tố khách quan, đặc biệt là thiệt hại nặng nề do thiên tai. Kết quả này là sự kết tinh của các giải pháp điều hành, tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh và khơi thông các nguồn lực phát triển được tỉnh triển khai quyết liệt ngay từ đầu năm.

  Điều đó được phản ánh rõ qua các chỉ số tăng trưởng. Trong 6 tháng đầu năm 2026, GRDP của tỉnh tăng 10,01%, cao hơn 3,54 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm 2025 (6,47%), vượt mức tăng GDP bình quân cả nước (8,18%) và xếp thứ 9 trong 34 tỉnh, thành phố. Diễn biến giữa 2 quý càng cho thấy xu hướng tăng trưởng được cải thiện theo hướng tích cực. Quý I, GRDP của tỉnh tăng 8,55%, xếp thứ 15 cả nước. Sang quý II, tốc độ tăng ước đạt khoảng 11,3%, đưa Thái Nguyên vươn lên nhóm 3 địa phương có mức tăng trưởng cao nhất trong quý. Việc tốc độ tăng trưởng liên tục được cải thiện phản ánh hiệu quả của các giải pháp điều hành kinh tế, đồng thời cho thấy hoạt động sản xuất, đầu tư và tiêu dùng đang phục hồi ngày càng rõ nét, tạo nền tảng để các động lực tăng trưởng phát huy hiệu quả.

  Động lực tăng trưởng chính của tỉnh tiếp tục đến từ khu vực công nghiệp và xây dựng với mức tăng 13,52%, đặc biệt là các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo. Sự phục hồi của các doanh nghiệp điện tử và công nghệ cao góp phần duy trì tốc độ tăng trưởng sản xuất, mở rộng quy mô xuất khẩu và tạo việc làm. Đây cũng là khu vực có sức lan tỏa lớn, thúc đẩy sự phát triển của nhiều ngành dịch vụ hỗ trợ như logistics, vận tải, tài chính và thương mại.

   Bên cạnh đó, giải ngân vốn đầu tư công được đẩy nhanh đã tạo thêm nguồn lực cho tăng trưởng. Nhiều công trình giao thông, hạ tầng kỹ thuật và dự án trọng điểm được triển khai đồng bộ, góp phần thúc đẩy hoạt động xây dựng, kích thích nhu cầu về vật liệu, thiết bị và dịch vụ liên quan. Quan trọng hơn, việc hoàn thiện kết cấu hạ tầng đang từng bước nâng cao năng lực kết nối, mở rộng không gian phát triển và tạo điều kiện thuận lợi để thu hút các dự án đầu tư trong giai đoạn tiếp theo. Cùng với công nghiệp và đầu tư công, thương mại, dịch vụduy trì đà tăng 8,24%, với sức mua phục hồi, lưu thông hàng hóa thuận lợi và các hoạt động dịch vụ phát triển đồng hành với sản xuất. Ngành nông nghiệp cũng đạt nhiều kết quả đáng ghi nhận với mức tăng 4,22%.

  Việc các khu vực kinh tế chủ lực cùng duy trì đà tăng trưởng đã tạo nên sự cộng hưởng giữa các động lực phát triển. Đây là yếu tố quan trọng giúp Thái Nguyên đạt mức tăng trưởng hai con số trong 6 tháng đầu năm, đồng thời tạo nền tảng để duy trì nhịp phát triển trong thời gian tới, nhất là khi nhiều dự án quy mô lớn đang được triển khai và từng bước hình thành năng lực sản xuất mới trên địa bàn.

                       Tạo nền tảng cho chu kỳ tăng trưởng mới

  Đằng sau kết quả tăng trưởng những tháng đầu năm là quá trình chuẩn bị các điều kiện cho một chu kỳ phát triển mới. Thái Nguyên đặt mục tiêu hướng tới tạo dựng nền tảng để duy trì tốc độ tăng trưởng cao trong dài hạn, trên cơ sở nâng cao chất lượng phát triển và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

  Để hiện thực hóa mục tiêu đó, tỉnh tập trung tháo gỡ những điểm nghẽn cản trở hoạt động đầu tư và sản xuất, kinh doanh. Cải cách thủ tục hành chính tiếp tục được đẩy mạnh theo hướng thực chất, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ. Với việc triển khai cơ chế “luồng xanh”, nhiều quy trình được rà soát, đơn giản hóa, thời gian giải quyết hồ sơ được rút ngắn, chuyển đổi số trong giải quyết thủ tục hành chính được mở rộng.

  Song song với cải cách thể chế, Thái Nguyên ưu tiên nguồn lực đầu tư kết cấu hạ tầng, nhất là hạ tầng giao thông và khu công nghiệp. Từ đầu năm tới nay, hàng loạt công trình, dự án trên địa bàn đã được khởi công và đẩy nhanh tiến độ. Các tuyến giao thông kết nối liên vùng, hệ thống hạ tầng kỹ thuật trong các khu, cụm công nghiệp cùng việc chủ động chuẩn bị quỹ đất sạch, điện, nước và các điều kiện phục vụ sản xuất đang từng bước mở rộng không gian phát triển, nâng cao năng lực tiếp nhận các dự án quy mô lớn, công nghệ cao và tạo dư địa cho tăng trưởng trong những năm tới.

  Hiệu quả của quá trình chuẩn bị đó đã được thể hiện rõ qua công tác xúc tiến và thu hút đầu tư. Từ đầu năm tới nay, Thái Nguyên thu hút trên 8 tỷ USD vốn FDI, đứng đầu cả nước và cũng là mức cao nhất từ trước đến nay của tỉnh. Kết quả này phản ánh sức hấp dẫn ngày càng lớn của môi trường đầu tư, đồng thời cho thấy định hướng lựa chọn dự án đã có sự chuyển biến rõ nét với trọng tâm là chất lượng và hiệu quả lan tỏa.Theo đó, tỉnh tập trung thu hút các dự án công nghệ cao, công nghiệp chế biến, chế tạo hiện đại, có giá trị gia tăng lớn, sử dụng công nghệ tiên tiến, thân thiện với môi trường và có khả năng liên kết với doanh nghiệp trong nước. Đây là hướng đi phù hợp với yêu cầu chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo chiều sâu, nâng cao năng suất lao động và tăng tỷ lệ nội địa hóa trong chuỗi sản xuất.

  Cùng với thu hút đầu tư, việc phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực đang trở thành những yêu cầu có tính chiến lược. Trong điều kiện cạnh tranh thu hút đầu tư giữa các địa phương ngày càng chuyển từ lợi thế về chi phí sang chất lượng môi trường đầu tư, hạ tầng và nguồn nhân lực, đây sẽ là những yếu tố quyết định khả năng duy trì tốc độ tăng trưởng và nâng cao vị thế của Thái Nguyên trong giai đoạn phát triển mới.

  Nhìn từ kết quả 6 tháng đầu năm, có thể thấy Thái Nguyên đang từng bước hình thành những điều kiện cần thiết cho một chu kỳ tăng trưởng mới. Các động lực trước mắt tiếp tục được phát huy, trong khi những nền tảng dài hạn về thể chế, hạ tầng, khoa học, công nghệ và thu hút đầu tư chất lượng cao đang được củng cố đồng bộ. Khi các nguồn lực được khơi thông, các dự án chiến lược lần lượt đi vào hoạt động và năng lực sản xuất mới được hình thành, mục tiêu phát triển nhanh, bền vững sẽ có thêm cơ sở để hiện thực hóa, đóng góp tích cực vào tăng trưởng của vùng trung du và miền núi phía Bắc cũng như cả nước.

Trần Nhung (Nhóm Chuyên gia Ban Chỉ đạo 35 Tỉnh ủy Thái Nguyên)