Nghệ nhân chầu văn xứ Thanh: Trồng cam nuôi 9 trẻ mồ côi bằng chính sức mình

Từ cậu bé mê chầu văn đến nghệ nhân gìn giữ hồn tín ngưỡng

Giữa vùng quê ven sông Mã, nơi tín ngưỡng thờ Mẫu ăn sâu vào đời sống người dân, cái tên Nguyễn Văn Chung đã trở nên quen thuộc không chỉ trong giới chầu văn mà còn bởi một câu chuyện đầy nhân văn phía sau ánh đèn sân khấu và những nghi lễ linh thiêng.

Sinh năm 1975 trong một gia đình thuần nông, tuổi thơ của ông Chung gắn với những buổi rong chơi quanh đền Cô Bơ - một điểm sinh hoạt tín ngưỡng nổi tiếng của xứ Thanh. Những ngày còn nhỏ, cậu bé Chung thường len lỏi vào các buổi hầu đồng, say sưa lắng nghe tiếng đàn nguyệt, tiếng phách, lời ca chầu văn ngân nga.

“Không biết từ lúc nào, những câu hát ấy ngấm vào mình”, ông Chung nhớ lại.

Năm 12 tuổi, ông chính thức được các bậc cao niên trong bản hội truyền dạy những làn điệu chầu văn cổ. Từ những bước chập chững ban đầu, chàng trai trẻ nhanh chóng khẳng định được năng khiếu. Đầu thập niên 1990, ông theo chân các bản hội đi hát khắp nơi, trở thành gương mặt quen thuộc trong nhiều kỳ lễ lớn.

Năm 2012, ông được tín nhiệm giao đảm nhiệm vai trò thủ nhang đền Cô Bơ. Từ đây, ông dần lui về phía sau sân khấu, dành nhiều thời gian truyền dạy cho lớp trẻ, góp phần gìn giữ một loại hình nghệ thuật dân gian đặc sắc. Những đóng góp bền bỉ ấy đã được ghi nhận khi năm 2022, ông được phong tặng danh hiệu Nghệ nhân hát chầu văn.

Nhưng ít ai biết rằng, phía sau danh xưng nghệ nhân là một người nông dân “tay lấm chân bùn” với trang trại cam rộng khoảng 80ha. Mỗi năm, vườn cam cho sản lượng hơn 2.000 tấn, mang về doanh thu khoảng 40 tỷ đồng. Chính từ nguồn thu này, ông Chung đã âm thầm thực hiện một hành trình khác, đó là nuôi những đưa trẻ mồ côi, cơ nhỡ.

Hành trình nuôi những đứa trẻ mồ côi

Câu chuyện bắt đầu vào những năm dịch Covid-19 bùng phát. Khi cuộc sống nhiều gia đình rơi vào cảnh khó khăn, cũng là lúc cánh cổng nhà ông Chung bắt đầu đón những sinh linh bé nhỏ không nơi nương tựa.

Ông vẫn nhớ như in một buổi sáng đầu năm 2020, khi mở cổng, ông phát hiện một bé gái còn nguyên dây rốn được quấn trong chiếc chăn, kèm theo mảnh giấy nhờ cưu mang. “Nhìn cháu, vợ chồng tôi không đành lòng. Chúng tôi làm thủ tục nhận nuôi, coi như con ruột”, ông kể.

Đứa trẻ ấy sau này được phát hiện mắc hội chứng Down. Dù đã đưa đi chữa trị nhiều nơi, bệnh tình không thuyên giảm, nhưng với vợ chồng ông, đó vẫn là đứa con cần được yêu thương đặc biệt.

Từ một đứa trẻ, rồi hai, ba… “tiếng lành đồn xa”, nhiều hoàn cảnh tương tự tiếp tục được gửi gắm. Không thể nhận con nuôi theo cách thông thường, ông Chung quyết định đăng ký thành lập trung tâm chăm sóc trẻ mồ côi, cơ nhỡ.

Đến nay, gia đình ông đang nuôi dưỡng 9 đứa trẻ, đứa lớn nhất 6 tuổi, nhỏ nhất mới hơn 3 tuổi. Những đứa trẻ ấy gọi ông bà bằng hai tiếng “bố, mẹ” thân thương.

Cuộc sống của ông từ đó cũng đổi khác. Mỗi sáng, ông đưa các con đến trường mầm non, chiều lại đón về, tắm rửa, cho ăn. Để chăm sóc các cháu chu đáo, ông phải thuê thêm 4 người giúp việc.

Điều khiến nhiều người nể phục là suốt những năm qua, ông chưa từng nhận bất cứ khoản tiền từ thiện nào. “Nếu nhận tiền, tôi thấy không thoải mái, như thể mình đang lợi dụng hoàn cảnh của các cháu. Có người đề nghị hỗ trợ hàng tháng, nhưng tôi từ chối”, ông nói thẳng.

Theo ông, mỗi tháng chi phí nuôi dưỡng các cháu và duy trì sinh hoạt lên tới 120-150 triệu đồng. Toàn bộ số tiền này được lấy từ nguồn thu của trang trại cam. “Làm nông vất vả, nhưng nhìn các con lớn lên khỏe mạnh, biết nói cười, biết gọi mình là bố, mẹ… thế là đủ”, ông chia sẻ.

Không dừng lại ở đó, ông Chung khẳng định sẽ tiếp tục dang tay đón nhận những đứa trẻ bị bỏ rơi, cơ nhỡ nếu có thể. Ông bảo, chỉ mong các cháu sau này lớn lên trở thành người có ích cho xã hội.

Theo lãnh đạo xã Tống Sơn, Trung tâm chăm sóc trẻ mồ côi của gia đình ông Chung đã được cấp phép hoạt động. Không chỉ là thủ nhang đền Cô Bơ, vợ chồng ông còn nổi tiếng trong vùng bởi tấm lòng yêu trẻ và sự chăm sóc chu đáo từng bữa ăn, giấc ngủ cho các cháu.

Nhiều người dân, du khách khi đến đền, thấy hoàn cảnh của các em nhỏ đã mang sữa, bánh, quần áo đến gửi tặng. Nhưng hơn tất cả, điều khiến họ xúc động chính là cách mà người nghệ nhân ấy lặng lẽ gieo yêu thương bằng chính sức lao động của mình.