Phát động dự án giảm khí thải lớn nhất miền Trung - Tây Nguyên

Sự kiện phát động được tổ chức tại tỉnh Đắk Lắk, đây là địa phương chính yếu trong công tác giảm khí thải bảo vệ môi trường vùng Tây Nguyên. Cạnh Đắk Lắk, sẽ có các tỉnh Gia Lai, Lâm Đồng và Khánh Hòa cùng phối hợp triển khai dự án, dưới sự chủ trì của Bộ và sử dụng nguồn tài trợ từ IFAD và GCF.

Hướng đến giảm thiểu phát thải

Ông Frew Behabtu, Quyền Giám đốc Quốc gia IFAD tại Việt Nam cho biết, theo báo cáo đánh giá từ Quỹ này, những thập kỷ gần đây, Việt Nam đã đạt được tốc độ tăng trưởng kinh tế nhanh chóng, song điều này cũng làm gia tăng đáng kể lượng phát thải khí nhà kính, từ 0,79 tấn CO₂/người vào năm 2000, lên đến 3,81 tấn vào năm 2018.

Riêng khu vực rừng núi Tây Nguyên, cụ thể ở Đắk Lắk, nhiều năm phải đối mặt vấn nạn mất rừng diện rộng, làm gia tăng rủi ro biến đổi khí hậu đối với cộng đồng nông nghiệp, suy giảm độ phì nhiêu của đất và ảnh hưởng tiêu cực đến năng suất nông nghiệp dài hạn. Tỉnh này còn là vùng canh tác cà phê trọng điểm của cả nước, thường xuyên có sự mở rộng canh tác nên càng phải cảnh báo đến hiệu quả sử dụng đất tự nhiên.

Các chuyên gia đã buộc phải đưa ra những cảnh báo nguy cấp cho tình trạng phát thải hiệu ứng nhà kính ở Tây Nguyên, theo đó Quỹ IFAD phải đề xuất một dự án làm giảm thiểu khí thải ở khu vực Tây Nguyên và vùng duyên hải Nam Trung bộ, một trong những mục tiêu của Chương trình hành động quốc gia REDD+. 

Nếu làm được, Việt Nam mới thực hiện được các cam kết bền vững môi trường của mình, và trực tiếp tạo ảnh hưởng trong xu thế vận động giảm phát thải ra tự nhiên, bảo đảm phát triển kinh tế an toàn và bền vững.

Giải pháp dự án đưa ra, là các ngành quản lý, nhà khoa học và quỹ vận động sẽ cùng liên kết, tổ chức các chương trình vận động, hướng dẫn người nông dân xây dựng các mô hình canh tác nông lâm, chuyên canh sản xuất có định hướng, tiêu chuẩn an toàn môi trường.

Tin nên đọc

Nới độ tuổi học nghề cho lao động nông thôn: Một chính sách sinh kế phù hợp với người cao tuổi ở nông thôn

03:24 05/12/2022

Các dự án sản xuất theo đó sẽ vừa bảo vệ rừng tự nhiên, thích ứng với biến đổi khí hậu, vừa giúp người dân cải thiện điều kiện sống, tăng các giá trị kinh tế làm ăn.

“Chúng tôi xem đây là một sáng kiến khí hậu tích cực, hướng tới bảo vệ rừng, lại thúc đẩy kinh tế nông nghiệp bền vững và nâng cao sinh kế vùng nông thôn. Sự tham gia của chính những người nông dân sống trong vùng tự nhiên dễ bị thương tổn do những ảnh hưởng từ phát triển kinh tế gia tăng phát thải khí nhà kính và tổn thất các hệ sinh thái rừng, là mấu chốt để dự án triển khai thành công. Chúng tôi tự hào đồng hành với dự án này, cùng đặt người nông dân và cộng đồng sống phụ thuộc rừng vào vị trí trung tâm các giải pháp tăng cường khả năng chống chịu, bảo vệ tài nguyên thiên nhiên và tạo ra các cơ hội kinh tế bền vững”, ông Frew Behabtu nhấn mạnh như vậy.

Cơ hội sinh kế tam nông

Ông Nguyễn Minh Huấn, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Đắk Lắk bày tỏ: “Dự án RECAF, vì thế có ý nghĩa đặc biệt quan trọng với tỉnh Đắk Lắk chúng tôi và toàn vùng Tây Nguyên. Qua việc vận động người nông dân tham gia canh tác, sản xuất nông nghiệp bền vững, kết hợp với bảo vệ rừng, dự án sẽ giúp họ nâng cao thu nhập trong khi vẫn đạt mục tiêu bảo vệ được tài nguyên rừng cho các thế hệ tương lai”.

Theo tính toán, dự án RECAF sẽ hỗ trợ chính quyền các tỉnh mục tiêu, trong đó trực tiếp ở tỉnh Đắk Lắk, tổ chức vận động người nông dân bản địa chuyển đổi hơn 145 nghìn hecta đất lâm nghiệp sang các hệ thống nông lâm kết hợp một cách bền vững, đạt hiệu quả kinh tế, trực tiếp ngăn chặn và bảo vệ an toàn 500 nghìn hecta rừng tự nhiên có giá trị cao.

Dự kiến trong sáu năm, khi triển khai hiệu quả, dự án sẽ giúp giảm phát thải tương đương 6,68 triệu tấn CO₂, giúp Việt Nam thực hiện tốt hơn các cam kết về khí hậu quốc gia, trong khi hỗ trợ hiệu quả hiện trạng thu nhập vùng nông thôn và bảo đảm an ninh lương thực. 

Vấn đề quan trọng ở chỗ, những hiệu quả giảm phát thải này sinh lợi ích trực tiếp về thu nhập cho 420 nghìn người dân, và cải thiện sinh kế cho hơn một triệu người dân được hưởng lợi gián tiếp. Ông Frew Behabtu nêu rõ, điểm nhấn quan trọng ở dự án RECAF, là thúc đẩy quan hệ đối tác giữa người nông dân, khu vực doanh nghiệp tư nhân và chính quyền địa phương, qua đó hỗ trợ các hộ sản xuất nhỏ tiếp cận thị trường, cải thiện điều kiện hạ tầng và áp dụng các phương thức sản xuất bền vững.

Dự án này cũng chú trọng tới quyền lợi người phụ nữ, lớp thanh niên và đồng bào dân tộc thiểu số, bảo đảm những nhóm chịu tác động lớn nhất của biến đổi khí hậu sẽ được tham gia và hưởng lợi từ dự án.

Các đối tượng này chính là lực lượng người dân trong môi trường tam nông, khi được vận động tham gia giải quyết các vấn nạn môi trường, cũng đồng thời tham gia áp dụng các mô hình nông lâm kết hợp thông minh, thích ứng với biến đổi khí hậu vào sản xuất, mở ra các chuỗi giá trị không gây mất rừng, qua đó trực tiếp đóng góp vào tăng trưởng kinh tế bền vững.

Ông Nguyễn Minh Huấn nhấn mạnh, khi các dự án môi trường vận động trao quyền cho nông hộ nhỏ, đồng bào dân tộc, phụ nữ và thanh niên, bằng cách giúp họ cải thiện khả năng tiếp cận thị trường, tài chính, công nghệ và cơ sở hạ tầng, vấn đề sinh kế của người nông dân vùng nông thôn được giải quyết tốt hơn, giúp hình thành các chuỗi giá trị hướng tới người nghèo, tài chính xanh và quản lý tài nguyên thiên nhiên dựa vào cộng đồng, qua đó ổn định kinh tế tam nông và hiệu ứng xã hội một cách tích cực.