Kỷ niệm 80 năm Ngày Thể thao Việt Nam (27.3.1946 - 27.3.2026): Dân cường thì nước thịnh

 Vào ngày 30-1-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh thay mặt Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà (nay là nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam) ký Sắc lệnh số 14, thành lập Nha Thể thao Trung ương trong Bộ Thanh niên. Với mục tiêu “xét vấn đề thể dục rất cần thiết để tăng bổ sức khoẻ quốc dân và cải tạo nòi giống Việt Nam”, Sắc lệnh nêu rõ: Nha thể thao Trung ương có nhiệm vụ “liên lạc mật thiết với Bộ Y tế và Bộ Quốc gia giáo dục để nghiên cứu và thực hành thể dục trong toàn quốc”. Hai tháng sau, vào ngày 27-3-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 33 thành lập Nha Thanh niên - Thể dục thuộc Bộ Quốc gia giáo dục, là cơ quan tham mưu của Chính phủ về thể dục thể thao.

Báo “Cứu quốc”, “Việt Nam khoẻ” và nhiều tờ báo khác đăng lời “Hồ Chủ tịch hô hào đồng bào tập thể dục: Sức khoẻ và thể dục” (ngày 27-3-1946). Chủ tịch Hồ Chí Minh đã kêu gọi: “Hỡi đồng bào toàn quốc. Giữ gìn dân chủ, xây dựng nước nhà, gây đời sống mới, việc gì cũng cần có sức khỏe mới thành công. Mỗi một người dân yếu ớt, tức là làm cho cả nước yếu ớt một phần; mỗi một người dân mạnh khỏe, tức là góp phần cho cả nước mạnh khỏe. Vậy nên tập luyện thể dục, bồi bổ sức khỏe, tức là góp phần cho cả nước mạnh khỏe. Vậy nên tập luyện thể dục, bồi bổ sức khỏe là bổn phận của mỗi một người dân yêu nước. Việc đó không tốn kém, khó khăn gì, gái trai, già trẻ ai cũng nên làm và ai cũng làm được. Mỗi người lúc ngủ dậy, tập ít phút thể dục, ngày nào cũng tập thì khí khuyết lưu thông, tinh thần đầy đủ. Như vậy là sức khỏe. Dân cường thì nước thịnh. Tôi mong đồng bào ai cũng gắng tập thể dục. Tự tôi ngày nào cũng tập”.

Lời kêu gọi toàn dân tập thể dục (ngày 27-3-1946) và tấm gương sáng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về rèn luyện thân thể đã nhanh chóng tạo nên sức lan tỏa mạnh mẽ. Năm 1946, phong trào “Khỏe vì Nước” đã bùng nổ khắp miền Bắc và những năm sau đó, phong trào “Khỏe để kháng chiến kiến quốc” và “Khỏe để xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” lan rộng. Ngày 29-1-1991, Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) ban hành Quyết định số 25-CT về việc lấy ngày 27-3 hàng năm làm “Ngày Thể thao Việt Nam” nhằm thu hút mọi tầng lớp nhân dân tham gia phong trào rèn luyện thân thể và các hoạt động văn hoá thể thao lành mạnh. Đến nay, cuộc vận động “Toàn dân rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ vĩ đại” vẫn tiếp tục lan tỏa, góp phần vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Ngày 15-10-2024, Chính phủ phê duyệt Chiến lược phát triển thể dục, thể thao Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Mục tiêu chung của Chiến lược nhằm xây dựng nền thể dục, thể thao phát triển bền vững, chuyên nghiệp. Mọi người dân đều được tiếp cận, thụ hưởng các dịch vụ thể dục, thể thao; tự giác tập luyện để nâng cao sức khỏe, thể lực và chất lượng cuộc sống. Nâng cao thành tích của thể thao Việt Nam, từng bước tiệm cận, tiến tới ngang tầm các nước có nền thể thao phát triển tại châu Á. Mở rộng thị trường thể thao, huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực trong phát triển sự nghiệp thể dục, thể thao.

Trong năm 2025, một trong những điểm sáng nổi bật là công tác phát triển thể dục thể thao cho mọi người tiếp tục được đẩy mạnh theo chiều sâu và bề rộng. Cục Thể dục thể thao Việt Nam đã cụ thể hóa và tổ chức thực hiện hiệu quả các nghị quyết, chỉ thị của Đảng và Nhà nước về chăm sóc sức khỏe Nhân dân, phát triển văn hóa và con người Việt Nam. Thể thao Việt Nam đã giành tổng cộng 2.253 huy chương quốc tế, trong đó có 80 HCV thế giới, 161 HCV châu Á và 616 HCV tại khu vực Đông Nam Á. Những con số này phản ánh sự phát triển tương đối toàn diện của thể thao thành tích cao Việt Nam, đồng thời cho thấy dư địa lớn để tiếp tục đầu tư chiều sâu, nâng cao chất lượng huấn luyện, đặc biệt ở các môn Olympic và ASIAD.

Trải qua 80 năm (1946-2026) dưới sự lãnh đạo của Đảng, Nhà nước, ngành Thể dục, Thể thao của Việt Nam đã từng bước phát triển và giành được nhiều kết quả trên bình diện đấu trường khu vực và quốc tế. Các vận động viên Việt Nam liên tiếp ghi tên mình trên bảng thành tích ở các đấu trường Thể thao Oympic, ASIAD, SEA Games cũng như các giải đấu quốc tế quan trọng khác.

Bước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam, khi nước ta hướng tới mục tiêu phát triển nhanh và bền vững, tư tưởng “Dân cường thì nước thịnh” của Chủ tịch Hồ Chí Minh càng có giá trị thời sự khi phát triển kinh tế - công nghệ phải gắn với nâng cao thể chất, tinh thần và trí tuệ của con người. Sự nghiệp thể dục thể thao vì “Dân cường thì nước thịnh” là bộ phận quan trọng trong sự nghiệp Cách mạng của Nhân dân ta để tiếp tục hướng tới những tầm cao mới.