Đột quỵ - Cách nhận biết và xử trí sớm

Các nguy cơ gây nên bệnh đột quỵ.

Đột quỵ hay còn gọ̣i làtai biến mạch máu não, xảy ra khi dòng máu cung cấp cho não bộ bị tắc nghẽn, gây thiếu máu não cục bộ, hoặc mạch máu bị vỡ đột ngột - gây xuất huyết não dẫn đến giảm, mất chức năng hoặc chết các tế bào não, là nguyên nhân gây liệt, rối loạn ngôn ngữ, mất cảm giác, trí nhớ, hôn mê và tử vong cao. Đột quỵ trở thành nguyên nhân gây tử vong đứng hàng thứ 3 sau bệnh tim mạch và ung thư. Đáng lo ngại là số lượng người mắc bệnh đột quỵ đang gia tăng.

Nhận biết sớm để cấp cứu kịp thời

PGS.TS.Nguyễn Hoàng Ngọc - Giám đốc Trung tâm đột quỵ, Bệnh viện T.Ư Quân đội 108 cho biết, các dấu hiệu của đột quỵ bao gồm: Đột ngột tê, yếu của mặt, tay hay chân, nửa cơ thể; rối loạn lời nói, thị giác ở một bên hay hai bên, rối loạn đi đứng, choáng váng, mất thăng bằng; đột ngột đau đầu nhiều không rõ nguyên nhân...

Đột quỵ là một cấp cứu y tế khẩn cấp. Vì vậy khi phát hiện các dấu hiệu báo động đột quỵ, cần chuyển ngay tới các cơ sở y tế gần nhất, giúp giảm tỷ lệ tử vong và tàn phế. Nếu được cấp cứu đúng thời điểm giờ vàng thì khả năng cứu sống cũng như hạn chế được di chứng càng cao. Tuy nhiên khi đột quỵ xảy ra, việc vận chuyển bệnh nhân cũng cần lưu ý đảm bảo an toàn và có ý kiến của các chuyên gia thần kinh. Khi bệnh nhân đến được cơ sở y tế, việc cấp cứu điều trị phải được tiến hành khẩn trương đúng quy trình.

Xử trí tại nhà như thế nào?

Nhiều người thường nhầm lẫn các dấu hiệu của đột quỵ với hiện tượng trúng gió, nên xoa dầu nóng, cạo gió, cắt lể hoặc cúng bái… Điều này là hoàn toàn sai lầm, có thể làm cho tình trạng bệnh trầm trọng thêm và nguy hiểm đến tính mạng.

PGS.Ngọc nhấn mạnh: Quan điểm hiện nay là khi phát hiện bệnh nhân đột quỵ, cần nhanh chóng đưa bệnh nhân đến cơ sở điều trị chuyên sâu sớm, để tận dụng được thời gian vàng trong điều trị đột quỵ, góp phần hạn chế tỷ lệ tử vong và tàn phế cho bệnh nhân.

Khi nghi ngờ người bệnh bị đột quỵ thì người nhà hoặc những người ở cạnh bệnh nhân cần nhanh chóng để người bệnh không bị ngã gây chấn thương. Đặt người bệnh nằm chỗ thoáng, nghiêng một bên nếu bị nôn, móc hết đờm nhớt cho bệnh nhân dễ thở. Đối với người bị đột quỵ, trong 3 giờ đầu thời gian là vàng, vì vậy, hãy đưa ngay bệnh nhân đến bệnh viện càng sớm càng tốt. Đối với địa bàn miền núi, vùng sâu nếu không có điều kiện hãy di chuyển bệnh nhân bằng cáng, không nên đưa bệnh nhân đến bệnh viện bằng xe máy, tránh xóc khi di chuyển. Khi di chuyển, nên để bệnh nhân trên mặt phẳng, nghiêng mặt sang một bên, nới bớt quần áo cho thoáng. Nếu bệnh viện gần nhà có đủ điều kiện chữa trị thì không nên chuyển đến bệnh viện xa, trừ khi có chỉ định của bác sĩ, vì càng di chuyển xa càng có thể làm bệnh nặng hơn. Không tự ý cho uống hoặc nhỏ thuốc hạ huyết áp hay bất kỳ loại thuốc nào khác, không để nằm chờ xem bệnh nhân có khỏe lại không.

Hy vọng với sự hiểu biết về mối nguy hiểm của bệnh đột quỵ và cách phòng chống sẽ không còn nhiều người bệnh và gia đình phải đối mặt với hậu quả của đột quỵ, để chất lượng cuộc sống của người cao tuổi càng được nâng cao.

Thành An