Đoàn KTQP Quảng Sơn - “Dân vận khéo, giữ rừng tốt”

Ngày 24-10-2001, trước yêu cầu xây dựng kinh tế kết hợp củng cố quốc phòng, an ninh trên địa bàn chiến lược Tây Nguyên, Bộ Quốc phòng ra Quyết định số 2557/QĐ-BQP, thành lập Đoàn Kinh tế - Quốc phòng (KTQP) Quảng Sơn, thuộc Công ty 53 (Binh đoàn 12). Từ ngày 7-1-2010 chuyển nguyên trạng Đoàn KTQP Quảng Sơn về thuộc Công ty Cà phê 15 (Quân khu 5), làm nhiệm vụ trên địa bàn 3 xã: Quảng Sơn, Quảng Hòa và Đắk R’măng, huyện Đắk Glong, tỉnh Đắk Nông - từ ngày 1-7-2025 là các xã Quảng Sơn, Quảng Hòa và Tà Đùng, thuộc tỉnh Lâm Đồng.

ĐƠN VỊ DÂN VẬN KHÉO

Sau gần 25 năm thành lập (24-10-2001 / 24-10-2026), với những lỗ lực không ngừng nghỉ, các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Đoàn KTQP Quảng Sơn đã góp phần quan trọng biến vùng đất hoang vu, nghèo đói trở thành những bon, làng no ấm và những cánh rừng xanh tốt.

Theo Thượng tá Hoàng Văn Hiển, Bí thư Đảng ủy, Chính trị viên Đoàn KTQP Quảng Sơn kết quả nổi bật của đơn vị từ ngày thành lập đến nay chính là đã huy động nguồn lực rất lớn để phát triển cơ sở hạ tầng các xã trong vùng dự án; đặc biệt là triển khai hiệu quả các chương trình mục tiêu quốc gia, hỗ trợ đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) định canh, định cư xóa nghèo bền vững”. Đơn vị huy động hơn 100 tỷ đồng đầu tư xây dựng 17,5km đường điện trung hạ áp, cấp điện sinh hoạt cho 636 hộ dân; xây dựng 75,1km đường giao thông nông thôn, 5 hồ đập thủy lợi, với 12,5km kênh mương, bảo đảm nước tưới cho hơn 1.000ha cây trồng các loại; khoan 6 giếng và đào 66 giếng phục vụ nước sinh hoạt cho bà con; xây mới 22 phòng học, 1 bệnh xá với 15 giường bệnh; khai hoang 580,5ha đất, rà phá bom, mìn 12ha đất để cấp đất ở, đất sản xuất cho bà con vùng dự án.

Đoàn KTQP Quảng Sơn đã tiếp nhận, tổ chức định cư vững chắc cho 508 hộ, với 2.101 nhân khẩu, chủ yếu là đồng bào DTTS diện nghèo tại thôn 4, thôn Đắk Snao và thôn Đắk Snao 2, xã Quảng Sơn. Mỗi hộ dân được cấp 1 sào đất ở, 1ha đất sản xuất và được hỗ trợ tổng cộng 2,32 tỷ đồng tiền di dân. Ngoài ra, đơn vị còn phối hợp cùng cấp ủy, chính quyền địa phương ổn định đời sống cho 11.205 hộ, với 53.312 nhân khẩu tại 41 thôn, bon và cụm dân cư của 3 xã trong vùng dự án. Nhờ nguồn lực đầu tư do Đoàn KTQP Quảng Sơn huy động, đến nay, xã Quảng Sơn đạt 15 tiêu chí; các xã Quảng Hòa và xã Tà Đùng đạt 13 tiêu chí trong xây dựng nông thôn mới.

Thực hiện Chương trình Mục tiêu Quốc gia “Bộ đội gắn với thôn, buôn vùng đồng bào DTTS và miền núi”, trong các năm 2022, 2023, 204 và 2025, Đoàn KQP Quảng Sơn đã triển khai 5 mô hình chăn nuôi và trồng trọt, hỗ trợ 361 hộ nghèo người DTTS của 3 xã trong vùng dự án, với tổng kinh phí hơn 5 tỷ đồng; đến nay có 171 hộ thoát nghèo. Ngoài ra, từ nguồn quỹ vốn của đơn vị, Đoàn KTQP Quảng Sơn còn hỗ trợ 105 hộ nghèo trong vùng dự án về chồi, phân bón và hướng dẫn kỹ thuật cưa ghép, cải tạo 38,5ha cà phê, nay vườn cà phê đã cho năng suất cao vượt trội. Cũng nhờ đó, tỷ lệ hộ nghèo của các xã trong vùng dự án giảm nhanh, đến nay xã Quảng Sơn còn 4,29%, Quảng Hòa còn 13,1%, Tà Đùng còn 9,5%.

 BỘ ĐỘI GIỮ RỪNG TỐT

Bảo vệ gần 7000ha rừng và đất lâm nghiệp, trên địa bàn thuộc điểm nóng về phá rừng, Đoàn KTQP Quảng Sơn không chỉ bảo tồn được tài nguyên rừng, mà còn vận động đồng bào DTTS trả lại đất rừng lấn chiếm, tích cực tham gia cùng bộ đội trồng lại rừng.

Trao đổi với chúng tôi, đồng chí Võ Văn Việt, Trưởng ban Xây dựng Đảng, Đảng ủy xã Quảng Sơn cho biết: Xã Quảng Sơn từng là địa bàn xảy ra nhiều điểm nóng về phá rừng, lấn chiếm, mua bán đất lâm nghiệp trái phép. Nhưng từ năm 2001, khi được giao nhiệm vụ quản lý, bảo vệ gần 7.000ha rừng và đất lâm nghiệp, trong đó có 5.740ha rừng tự nhiên, cấp ủy, chỉ huy Đoàn KTQP Quảng Sơn tập trung lãnh đạo thực hiện song hành hai nhiệm vụ: Huy động nguồn lực đầu tư cơ sở hạ tầng, tổ chức định canh, định cư, ổn định đời sống cho bà con vùng dự án; và triển khai lực lượng bảo vệ, phát triển bền vững 5.740ha rừng tự nhiên.

Và từ thực tiễn công tác, Đại đội 531-đơn vị chuyên trách bảo vệ rừng thuộc Đoàn KTQP Quảng Sơn rút ra bài học kinh nghiệm đó là: "Muốn giữ được rừng, trước hết phải làm tốt công tác dân vận. Phải vận động cho được quần chúng nhân dân cùng chung tay, góp sức với bộ đội để giữ từng cây rừng, bảo vệ từng động vật rừng!”.

Bên cạnh đó, để quản lý, bảo vệ tốt diện tích rừng, đơn vị bố trí lực lượng, phương tiện theo hướng bảo đảm bám sát rừng, đặc biệt là tại những tiểu khu dễ xảy ra vi phạm, khu vực trước đây đã là điểm nóng về phá rừng. Hiện tại, rừng do Đoàn KTQP Quảng Sơn quản lý được chia thành 15 tiểu khu. Tại các tiểu khu này, Đại đội 531 lập 7 chốt chính và 8 chốt phụ. Các chốt tổ chức cho bộ đội ăn ở tại chỗ, ngày đêm bám rừng, tăng cường tuần tra, canh gác cả trong mùa khô cũng như mùa mưa.

Một trong những kết quả ấn tượng khác, là thông qua công tác dân vận, bộ đội Đoàn KTQP Quảng Sơn đã thuyết phục được hầu hết các hộ dân trong vùng dự án tham gia công tác bảo vệ và phát triển rừng, nhất là những người có uy tín như già làng, trưởng bon, bí thư chi bộ, (…). Vì vậy, người dân đã tự nguyện trả lại cho đơn vị 70,5ha đất rừng lấn chiếm trước đây. Hơn 200 hộ đồng bào H’mông của thôn Đắc Snao và thôn Đắc Snao 2 trước đây di cư tự do từng vào rừng xâm lấn đất lâm nghiệp để sản xuất, sau khi vào vùng dự án của Đoàn KTQP Quảng Sơn, mỗi hộ được cấp 1ha đất sản xuất, 1 sào đất ở và hỗ trợ giống cây trồng vật nuôi ổn định đời sống, bà con bỏ tập quán cũ, cùng bộ đội tích cực trồng lại rừng. Đến nay, quân và dân trong vùng dự án Đoàn KTQP Quảng Sơn đã trồng được gần 100ha rừng.

Với kết quả đạt được, nhiều năm liên tục, Đoàn KTQP Quảng Sơn được UBND tỉnh Đắc Nông tặng bằng khen và UBND xã Quảng Sơn tặng Giấy khen về công tác bảo vệ rừng./.