Thanh Hóa: Nông trại gần trăm hecta được lựa chọn làm điểm tham quan, học tập kinh nghiệm

Từ nghệ nhân hát chầu văn đến Thủ nhang đền Cô Bơ

Nghệ nhân Dân gian, Thanh đồng cung văn Nguyễn Văn Chung (sinh năm 1975) - Thủ nhang đền Hàn Sơn và đền Cô Bơ Bông, xã Hà Sơn, huyện Hà Trung (cũ), nay thuộc xã Tống Sơn, tỉnh Thanh Hóa bén duyên với hát văn từ thuở nhỏ. Sinh ra trong không gian văn hóa tâm linh đặc trưng, cậu bé Nguyễn Văn Chung sớm được “chìm đắm” trong những làn điệu chầu văn. Ông chia sẻ: “Nhà tôi ngay sát đền Cô Bơ Bông. Thuở bé, cứ rảnh là tôi chạy ra đền chơi, nghe các cụ, các ông bà trong bản hội hát chầu văn. Những câu hát, nhịp phách, tiếng đàn nguyệt cứ thế thấm dần vào tâm hồn lúc nào không hay”.

Đền Cô Bơ Bông cũng là một trong những nơi sinh hoạt, thực hành tín ngưỡng Tứ Phủ sôi nổi của tỉnh Thanh Hóa thời bấy giờ. Ngay cả khi loại hình tín ngưỡng này từng nằm trong “vùng cấm”, ngôi đền vẫn thu hút các bản hội từ khắp nơi về tổ chức hầu Thánh. “Nghề chọn người”, năm 12 tuổi, Nguyễn Văn Chung chính thức được các bậc cao niên truyền dạy những làn điệu chầu văn cổ. “Học vững rồi thì theo các bản hội đi hát”, ông nhớ lại.

Từ đầu thập niên 1990, chàng trai trẻ theo chân các bản hội hành nghề hát chầu văn ở nhiều tỉnh, thành trên cả nước. Năm 1993, Nguyễn Văn Chung đã trở thành gương mặt quen thuộc trong giới chầu văn, được mời tham gia nhiều kỳ lễ lớn. Năm 2012, ông được chính quyền và nhân dân địa phương tín nhiệm mời làm Thủ nhang đền Cô Bơ. Từ đó, ông dần rút khỏi việc trực tiếp hành nghề, dành thời gian truyền dạy cho lớp trẻ, góp phần gìn giữ loại hình nghệ thuật dân gian đặc sắc này. Với những nỗ lực bền bỉ, năm 2022, Thanh đồng Nguyễn Văn Chung được phong tặng danh hiệu Nghệ nhân Dân gian hát chầu văn.

 Ấp ủ giấc mơ “biến sỏi đá thành cơm”

Đang ở giai đoạn phát triển nhất của sự nghiệp, năm 2016, ông Chung quyết định trở về quê nhà xã Vân Du, huyện Thạch Thành (cũ), nay là xã Vân Du, tỉnh Thanh Hóa. Ít ai biết, song song với con đường gìn giữ văn hóa truyền thống, người nghệ nhân ấy lại ấp ủ một giấc mơ rất “đời”: làm nông nghiệp quy mô lớn, hiện đại và bền vững.

Ông chia sẻ: “Xuất thân từ gia đình làm ruộng, niềm đam mê trồng trọt theo tôi từ nhỏ. Trong một lần lên vùng đất Vân Du, tôi nhận thấy nơi đây có thổ nhưỡng, khí hậu phù hợp với cây có múi như cam, bưởi. Thời điểm đó, nhiều diện tích đất ở Vân Du còn bỏ hoang hoặc canh tác kém hiệu quả. Tôi nghĩ nếu đầu tư bài bản thì cây cam, bưởi có thể phát triển tốt và cho năng suất cao”.

 Nghĩ là làm, năm 2016, ông mạnh dạn mua khoảng 20ha đất của người dân để trồng cam. Không ít người hoài nghi trước quyết định “liều lĩnh” này, cho rằng ông “khùng” vì vốn đầu tư lớn, thời gian thu hồi chậm, chưa kể rủi ro thiên tai, sâu bệnh. Tuy nhiên, nhờ sự kiên trì, chịu khó học hỏi kỹ thuật và áp dụng khoa học công nghệ vào sản xuất, vườn cam dần bén rễ, xanh tốt.

Từ 20ha ban đầu, đến nay trang trại đã mở rộng lên gần 100 hecta, chủ yếu trồng cam Canh, cam Vinh (lòng vàng), bưởi da xanh - những giống cây có giá trị kinh tế cao, được thị trường ưa chuộng. Mỗi năm, trang trại cho sản lượng hơn 2.000 tấn quả, mang lại doanh thu khoảng 40 tỷ đồng. Không chỉ mở rộng diện tích, ông Chung đặc biệt chú trọng chất lượng sản phẩm. Toàn bộ vườn cây được canh tác theo hướng an toàn, hạn chế tối đa thuốc bảo vệ thực vật hóa học, ưu tiên phân bón hữu cơ, bảo đảm quả sạch, vị ngọt đậm, mẫu mã đẹp.

Nhờ đó, sản phẩm của trang trại luôn được thương lái thu mua với giá ổn định, nhiều thời điểm rơi vào tình trạng “cháy hàng”. Hiệu quả kinh tế không chỉ giúp gia đình ông có cuộc sống sung túc mà còn tạo việc làm thường xuyên cho hàng chục lao động địa phương.

Ông Trần Bá Sơn, Phó Chủ tịch UBND xã Vân Du, cho biết, trang trại của gia đình ông Chung là mô hình trồng trọt điển hình tại địa phương, mang lại hiệu quả kinh tế cao. Đây cũng là nông trại được cấp chứng nhận đạt tiêu chuẩn GlobalGAP, đang canh tác theo hướng hữu cơ và xây dựng thương hiệu cho vùng trồng tập trung”.

Không dừng lại ở đó, ông Chung còn ấp ủ kế hoạch mở rộng vùng trồng cam ngay trên quê hương Tống Sơn – nơi ông sinh ra và lớn lên. Theo ông, phát triển vùng cây ăn quả tập trung, sản xuất hàng hóa quy mô lớn không chỉ nâng cao thu nhập cho người dân mà còn góp phần thay đổi diện mạo nông thôn, xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp.