Bảo đảm quyền tự do tôn giáo

Lễ Tắm Phật mừng đại lễ Phật Đản.

Nhằm cụ thể hóa các quy định của Luật Tín ngưỡng, tôn giáo và Luật Xử lý vi phạm hành chính, đồng thời khắc phục những vướng mắc, bất cập phát sinh trong thực tiễn thi hành Luật, Bộ Nội vụ đã tổ chức lấy ý kiến góp ý của nhân dân và tiến hành sơ kết 3 năm triển khai thi hành các văn bản quy phạm pháp luật này.

Kết quả cho thấy bên cạnh việc tuân thủ các quy định pháp luật của cá nhân, tổ chức có đời sống tín ngưỡng, tôn giáo cũng còn có những hành vi vi phạm pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo. Các hành vi vi phạm này chủ yếu liên quan đến Điều 5 của Luật là các hành vi bị nghiêm cấm như phân biệt đối xử, kỳ thị vì lý do tín ngưỡng, tôn giáo; xúc phạm tín ngưỡng, tôn giáo; lợi dụng hoạt động tín ngưỡng, hoạt động tôn giáo để xâm phạm trật tự, an toàn xã hội; xâm hại đạo đức xã hội; cản trở việc thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân; trục lợi; vi phạm quy định trong việc thực hiện quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo như vượt quá các quyền đã được quy định trong Luật, không thực hiện nghĩa vụ; có vi phạm trong hoạt động tín ngưỡng như không đăng ký hoặc không đăng ký bổ sung hoặc tổ chức hoạt động tín ngưỡng không đúng với văn bản đăng ký; việc tiếp nhận tài trợ của cá nhân, tổ chức nước ngoài không đúng mục đích.

Theo Thứ trưởng Bộ Nội vụ Vũ Chiến Thắng, các hành vi vi phạm cần được xử lý để đảm bảo tính răn đe, phòng ngừa trong việc chấp hành pháp luật của các cá nhân, cơ quan, tổ chức, đồng thời, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả thi hành pháp luật. Trong khi đó, do chưa có quy định của pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo, nhiều hành vi vi phạm pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo chưa được xử lý hoặc không thể xử lý.

Thời gian qua, các cơ quan chức năng chủ yếu tiến hành tuyên truyền, vận động để các tổ chức, cá nhân tôn giáo chấp hành các quy định của Luật Tín ngưỡng, tôn giáo và Nghị định số 162. Nhưng do mới chỉ “tuyên truyền, vận động” mà còn thiếu những quy định, quy chế cụ thể nên còn hạn chế trong công tác thi hành pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo ở địa phương. Các hành vi vi phạm pháp luật khác như việc một số cơ sở tôn giáo nhận chuyển nhượng, hiến tặng đất nông nghiệp trái pháp luật; lấn chiếm đất lâm nghiệp để mở rộng cơ sở tôn giáo; xây dựng không phép, vượt quá giới hạn trong giấy phép xây dựng; vi phạm các quy định về phòng, chống dịch; vi phạm làm mất an ninh trật tự nơi công cộng... đã bị các cơ quan chức năng lập biên bản, xử phạt theo quy định của pháp luật chuyên ngành. Việc xử lý đảm bảo nghiêm minh, đúng quy định của pháp luật được các cá nhân, tổ chức tôn giáo chấp hành.

Tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo đều bị xử phạt vi phạm hành chính. Tổ chức, cá nhân thực hiện hành vi vi phạm hành chính nhiều lần thì bị xử phạt về từng hành vi vi phạm, trừ các trường hợp vi phạm hành chính nhiều lần đối với hành vi sinh hoạt tôn giáo tập trung. Hình thức xử phạt bao gồm xử phạt chính và xử phạt bổ sung. Bên cạnh đó, dự thảo Nghị định quy định các biện pháp khắc phục hậu quả, mức phạt tiền và thẩm quyền xử phạt. Mức phạt tiền tối đa đối với một hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo đối với cá nhân là 30 triệu đồng và đối với tổ chức là 60 triệu đồng. Tổ chức, cá nhân có hành vi chống đối hoặc cản trở người thực hiện nhiệm vụ xử phạt vi phạm hành chính về tín ngưỡng, tôn giáo sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính theo hình thức, mức xử phạt được quy định tại Nghị định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội.

Bộ sẽ tiếp tục lấy ý kiến của các Bộ, ngành, các chuyên gia, nhà khoa học và căn cứ vào thực trạng tình hình tín ngưỡng, tôn giáo trong cả nước để dự thảo các mức phạt cụ thể nhằm đảm bảo việc quy định mức xử phạt theo quy định của pháp luật. Xác định rõ cốt lõi của công tác tôn giáo là công tác vận động quần chúng, nâng cao ý thức tự giác chấp hành của cá nhân. Việc xử phạt chủ yếu mang tính khuyến cáo, răn đe là chính mà không vì mục tiêu là phạt tiền. Ngoài ra, việc xem xét mức xử phạt còn phụ thuộc vào ý thức chấp hành pháp luật của cá nhân, tổ chức tôn giáo và trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, của các cơ quan quản lý nhà nước liên quan đến hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo.

Hoàng Linh