Lời căn dặn theo suốt cuộc đời người lính

CCB Lưu Văn Trường tham gia cách mạng từ tháng 11-1953, ông nhập ngũ vào Trung đoàn 88, Sư đoàn 308. Sau khi được đào tạo sĩ quan, tháng 10-1962, ông về công tác tại Phòng Trinh sát, Bộ Tư lệnh Pháo binh.

Trong cuộc đời quân ngũ, ông Trường có ba lần được gặp Bác Hồ. Hai lần đầu, ông đứng trong đội hình đơn vị, chỉ được nhìn thấy Bác từ xa. Nhưng lần thứ ba, vào năm 1964, trước khi đoàn cán bộ lên đường vào Nam, đã được Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng Thủ tướng Phạm Văn Đồng và các đồng chí trong Bộ Chính trị đến gặp mặt, giao nhiệm vụ. Tháng 4-1964, ông cùng hơn 20 sĩ quan được điều động tăng cường vào chiến trường miền Nam.

Trước những cán bộ trẻ sắp lên đường vào chiến trường, Bác Hồ căn dặn: Các cháu đi lần này rất ác liệt. Không những phải đối mặt với gần một triệu quân ngụy miền Nam được trang bị hiện đại vào bậc nhất nhì thế giới, mà có thể sẽ còn phải trực tiếp chiến đấu với quân Mỹ và quân các nước chư hầu của Mỹ vào miền Nam. Trong khó khăn, ác liệt như thế nào, phải luôn đoàn kết với nhau, phải thương yêu cấp dưới và chiến sĩ như chính người thân của mình.

Hơn sáu mươi năm đã trôi qua, lời động viên, cũng là lời giao nhiệm vụ của Bác, ông Trường vẫn luôn ghi nhớ và quyết tâm thực hiện. Càng đi qua những năm tháng khốc liệt, càng chứng kiến đồng đội hy sinh, ông càng thấm thía rằng lời dặn ấy không chỉ là yêu cầu đối với mỗi cán bộ, chiến sĩ, mà còn là nguồn sức mạnh làm nên phẩm chất của quân đội cách mạng. Mang theo lời dặn ấy, đoàn cán bộ hành quân bộ suốt ba tháng ròng rã mới vào đến Tây Nguyên với hành trình đầy gian khổ, hiểm nguy.

Sáng ngời phẩm chất người lính giữa lửa đạn

Suốt những năm chiến đấu tại chiến trường miền Nam, ông Lưu Văn Trường tham gia nhiều chiến dịch lớn như Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968, Chiến dịch Nguyễn Huệ năm 1972 và Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử năm 1975. Nhưng khi nhắc về những năm tháng ấy, ông không nói nhiều về chiến công mà nhớ nhất là những người đồng đội đã nằm lại.

Ông nhớ trận Lệ Thanh ở Tây Nguyên - cuộc đối đầu khốc liệt với quân đoàn của Mỹ. Trước khi bước vào trận đánh, đơn vị dự kiến thương vong khoảng 10 cán bộ, chiến sĩ, nhưng thực tế sau trận đánh có đến 80 đồng chí đã hy sinh. Ông đau xót vô cùng trước sự hy sinh của những người từng sát cánh, chia sẻ gian khổ và gửi lại tuổi thanh xuân nơi chiến trường. Sau trận đánh ấy, đơn vị tiếp tục cơ động vào Đông Nam Bộ, rồi liên tục thay đổi địa bàn hoạt động, được bổ sung lực lượng do tổn thất lớn. Trong hoàn cảnh ấy, tình đồng chí trở thành điểm tựa để những người lính vượt qua mất mát, tiếp tục chiến đấu.

Bên cạnh những ký ức đau thương, ông Trường cũng nhớ về trận tập kích sân bay Vũng Tàu. Trận đánh này, đơn vị đã phá hủy hơn 50 máy bay địch cùng nhiều kho xăng, kho đạn và tiêu diệt nhiều sinh lực đối phương. Điều đặc biệt là, toàn đơn vị không có cán bộ, chiến sĩ hy sinh và đơn vị được tặng thưởng Huân chương.

Nhưng niềm vui chiến thắng chưa nguôi thì thử thách mới lại đặt ra. Trước nguy cơ bị địch phát hiện và tổ chức truy kích, ông nhận định: “Lúc này không thể ở lại, phải mở đường máu mà ra”. Nhưng nếu toàn bộ lực lượng cùng rút, địch có thể phát hiện, huy động máy bay và lực lượng truy đuổi. Muốn bảo toàn đội hình, cần có những người ở lại chặn đường. Một đồng chí biệt động đã được giao nhiệm vụ dẫn anh em rút lui. Sau đó, hai chiến sĩ tiếp tục xung phong nhận nhiệm vụ đặc biệt ấy.

Một chiến sĩ trẻ là đảng viên dự bị đề nghị: “Em xin xung phong ở lại chặn đường quân địch. Nếu em hy sinh thì thôi, nếu sống trở về, xin cấp trên xét chuyển Đảng viên chính thức cho em”. Và một chiến sĩ khác là đoàn viên thanh niên cũng xin ở lại và bày tỏ nguyện vọng: “Nếu em hy sinh thì thôi, nếu em còn sống thì về em đề nghị cấp trên kết nạp vào Đảng cho em”. Mãi cho đến bây giờ, ông Trường vẫn nhớ mãi hình ảnh và lời nói của những người lính trẻ trong khoảnh khắc ấy.

Những người nằm lại và cuộc hành quân chưa khép lại

Trận tiến công sân bay Tân Sơn Nhất ngày 18-5-1968 là ký ức đau đáu nhất trong cuộc đời binh nghiệp của CCB Lưu Văn Trường. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ và rút về huyện Bình Chánh (cũ), đơn vị bị địch bao vây, chúng sử dụng xe tăng, pháo binh và trực thăng vũ trang đánh phá dữ dội. Trong trận chiến khốc liệt ấy, 146 cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng hy sinh.

 Do tình thế chiến đấu quá ác liệt, đơn vị không thể tổ chức mai táng đầy đủ cho tất cả các liệt sĩ. Chính nhân dân địa phương đã đứng ra chôn cất, chăm sóc phần mộ các anh và sau này đã xây dựng Đài tưởng niệm dành riêng cho các liệt sĩ của Trung đoàn. Với ông Trường, dù tuổi ngày càng cao, ông vẫn luôn hướng về những chiến trường xưa để thắp nén nhang tri ân những đồng đội đã hy sinh, với những chuyến đi cùng vài đồng đội hay do đơn vị tổ chức.

Trong những hành trình ấy, ông nhớ nhất là lần cùng thân nhân hai liệt sĩ tìm về chiến trường Phước Long sau hơn 40 năm. Chiến trường năm ấy, trên đường hành quân, đơn vị bị địch phục kích, một y tá và một cán bộ quân nhu tiểu đoàn đã anh dũng hy sinh. Ông chỉ huy đồng đội đưa thi hài hai liệt sĩ về an táng gần đơn vị và thầm hứa trong lòng, sẽ có ngày đưa các anh trở về với quê hương, với gia đình.

Hơn bốn thập kỷ sau, trở lại chiến trường Phước Long xưa cùng với ông là thân nhân của hai liệt sĩ đã hy sinh trên đường hành quân năm xưa. Bằng tình cảm, trách nhiệm và ký ức của người từng trực tiếp chiến đấu, ông cùng mọi người tìm kiếm và đưa được hài cốt hai liệt sĩ trở về quê hương. “Đưa được các đồng chí về với gia đình là tôi thấy yên lòng” - câu nói giản dị, nhưng chứa đựng trọn vẹn nghĩa tình người lính.

Lời Bác dặn còn mãi sau chiến tranh

Sau khi hoàn thành nhiệm vụ trong quân đội, CCB Lưu Văn Trường tiếp tục công tác tại Quân đoàn 14, giữ cương vị Chính ủy Lữ đoàn 166 trước khi nghỉ hưu vào năm 1986. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, ông được Đảng, Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý, trong đó có Huân chương Độc lập hạng Ba, bốn Huân chương Chiến công, Huy chương Quân kỳ Quyết thắng cùng nhiều danh hiệu Dũng sĩ. Sau khi nghỉ hưu, ông từng giữ cương vị Chủ tịch Hội CCB huyện Thanh Oai, tỉnh Hà Tây (nay thuộc TP. Hà Nội), tiếp tục góp phần giáo dục truyền thống, giữ gìn phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ trong thời bình.

Với CCB Lưu Văn Trường, cuộc đời binh nghiệp khép lại khi rời quân ngũ, nhưng nghĩa tình với đồng đội thì không bao giờ kết thúc. Bởi trong ông luôn khắc sâu lời dặn của Bác kính yêu, chỉ ít câu ngắn gọn, nhưng đã theo ông suốt cả cuộc đời. Và có những cuộc hành quân tưởng đã dừng lại sau ngày đất nước hòa bình, nhưng vẫn tiếp tục trong hành trình tìm kiếm, tri ân và đưa những người đồng đội năm xưa trở về.