Mâm cơm dâng Bác ngày Tết Độc lập

Trong không khí trang nghiêm, thành kính, những nén hương được thắp lên, những phút mặc niệm lắng đọng. Trước bàn thờ Bác, những mâm cơm quê được chuẩn bị chu đáo, với các món ăn dân dã, đậm hương vị miền Tây Nam Bộ. Mỗi món ăn một hương vị, nhưng tất cả đều chung một ý nghĩa: gửi gắm lòng kính yêu, biết ơn của người dân đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Mâm cơm quê nặng nghĩa tình

Đồng chí Trần Chí Lịnh, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh xã Châu Thới, cho biết, trước khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, lễ giỗ Bác tại Đền thờ Bác ở Châu Thới có sự tham gia của các xã, thị trấn, cơ quan, ban, ngành, đoàn thể trên địa bàn huyện Vĩnh Lợi, tỉnh Bạc Liêu. Mỗi đơn vị thường chuẩn bị một mâm cơm hoặc món ăn mang đậm hương vị quê hương để dâng lên Người.

“Năm nay, hoạt động này tiếp tục được tổ chức vào dịp Tết Độc lập 2/9. Tuy nhiên, với người dân Châu Thới, giỗ Bác không chỉ là hoạt động tưởng niệm được tổ chức hằng năm mà còn là tình cảm đã ăn sâu vào đời sống của người dân nơi đây” – ông Lịnh chia sẻ.

Riêng Hội Cựu chiến binh xã, những người từng góp sức xây dựng, bảo vệ và gìn giữ Đền thờ Bác, vẫn duy trì mâm cơm riêng để tưởng nhớ Người. Sau lễ dâng hương, những người lính năm xưa lại quây quần bên nhau, nhắc nhớ một thời chiến đấu gian khổ, kể cho nhau nghe những câu chuyện về tình cảm của đồng bào đối với Bác; đồng thời tự nhắc mình sống, làm việc và rèn luyện theo những lời Người căn dặn.

Nhiều năm qua, cứ đến ngày giỗ Bác, người dân Châu Thới lại chuẩn bị mâm cơm thành kính tưởng nhớ Người. Mâm cơm không cầu kỳ, vẫn là những món ăn quen thuộc trong đời sống gia đình Nam Bộ như thịt kho hột vịt, khổ qua hầm, hủ tiếu xào, cùng các loại hoa quả “cây nhà lá vườn”.

Những món ăn bình dị ấy, qua bàn tay của các bà, các má, trở nên ấm áp và gần gũi như một mâm cơm cúng ông bà trong mỗi gia đình. Chỉ khác rằng, trong không gian ấy, tình cảm dành cho Bác được gửi gắm bằng tất cả sự thành kính của những người con phương Nam.

Bàn thờ Bác trong mỗi mái nhà

Trong ngôi nhà đơn sơ của cựu chiến binh Tô Văn Nhẫn ở ấp Trà Hất, xã Châu Thới, bàn thờ Bác Hồ được đặt ở vị trí trang trọng. Hằng ngày, ông cùng gia đình chu toàn việc hương khói. Mỗi năm đến ngày giỗ Bác, ông và vợ con lại chuẩn bị một mâm cơm dâng lên Người.

Với gia đình ông Nhẫn, đó không chỉ là một nghi thức tưởng niệm mà còn là cách giáo dục con cháu về truyền thống, về lòng biết ơn đối với thế hệ đi trước và về những giá trị đạo đức mà Bác Hồ để lại.

“Nhờ có Đảng, Bác Hồ mà chúng ta mới có cuộc sống hòa bình và hạnh phúc ngày nay. Vì vậy, tôi lập bàn thờ và dạy con cháu phải thờ Bác để nhớ và noi theo Người” – ông Nhẫn trải lòng.

Từ những căn nhà bình dị ở Châu Thới, hình ảnh bàn thờ Bác Hồ với nén hương thơm, bình hoa và mâm cơm quê đã trở thành một nét đẹp giàu ý nghĩa. Ở đó, tình cảm với Bác không chỉ được thể hiện trong những ngày lễ, ngày giỗ mà còn được vun đắp qua đời sống thường nhật, qua cách mỗi gia đình giáo dục con cháu về lịch sử và truyền thống dân tộc.

Không chỉ ở Châu Thới, tại nhiều địa phương trên địa bàn thành phố Cần Thơ, việc lập bàn thờ, dâng hương, chuẩn bị mâm cơm hoặc mâm trái cây tưởng nhớ Bác vào dịp ngày mất của Người vẫn được người dân duy trì. Một bàn thờ Bác trong nhà, một mâm cơm đậm chất quê hương miền Tây Nam Bộ tưởng chừng giản dị nhưng chứa đựng chiều sâu tình cảm. Đó là cách những người dân hôm nay gìn giữ ký ức, nhắc nhớ nhau về một con người đã dành trọn cuộc đời cho độc lập, tự do của dân tộc.

Tại ấp An Hòa, xã Gia Hòa, thành phố Cần Thơ, nhiều năm qua, cứ đến dịp Quốc khánh 2/9, nhà thương binh, cựu chiến binh Phùng Minh Út lại trở thành nơi bà con và đồng đội gặp gỡ, cùng chuẩn bị mâm cơm dâng Bác. Từ sáng sớm, hàng chục người dân và cựu chiến binh địa phương cùng chung tay chuẩn bị những món ăn quen thuộc. Không phải cao lương mỹ vị, mâm cơm chủ yếu là những món ăn dân dã, nhưng được chuẩn bị chu đáo, bày biện trang trọng. Đó là tấm lòng của những người con Gia Hòa hướng về Bác Hồ kính yêu.

Trên bàn thờ, ngoài di ảnh Bác Hồ, ông Út còn đặt di ảnh Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Gần trưa ngày 2/9, các thành viên Chi hội Cựu chiến binh ấp An Hòa có mặt, cùng thắp hương tưởng nhớ Bác và các thế hệ tiền nhân đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Cựu chiến binh Phùng Minh Út xúc động nói: “Quốc khánh là ngày Tết lớn của dân tộc. Anh em Hội Cựu chiến binh địa phương tổ chức mâm cơm dâng Bác Hồ và anh linh các vị tiền bối. Chúng tôi nhắc nhở nhau ghi nhớ công ơn của Người, học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Chúng tôi nguyện xứng danh Bộ đội Cụ Hồ. Bữa cơm tuy đơn sơ nhưng phải trang trọng nhất”.

Với người dân Gia Hòa, mâm cơm dâng Bác không đơn thuần là một nghi thức tưởng niệm. Đó còn là dịp để các thế hệ nhắc nhau về giá trị của hòa bình, độc lập và trách nhiệm đối với quê hương, đất nước. Ông Nguyễn Văn Điển, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Gia Hòa, cho rằng mâm cơm giỗ Bác thể hiện niềm kính yêu đối với Bác Hồ và các bậc tiền nhân có công dựng nước, giữ nước; đồng thời là dịp nhắc nhở cán bộ, đảng viên, hội viên sống sao cho xứng đáng với sự hy sinh của các thế hệ đi trước, biết trân trọng hòa bình, giữ gìn truyền thống và sống có trách nhiệm với quê hương, đất nước.

Từ Châu Thới đến Gia Hòa, từ những ngôi nhà của cựu chiến binh đến các gia đình miền Tây Nam Bộ, mâm cơm dâng Bác đã vượt khỏi ý nghĩa của một nghi lễ tưởng niệm. Đó là sự tiếp nối của một truyền thống, là cách người dân gìn giữ ký ức và truyền lại cho thế hệ trẻ tình yêu quê hương, lòng biết ơn đối với những người đã làm nên độc lập, tự do hôm nay.

57 năm kể từ ngày Bác Hồ đi xa, thời gian đã phủ lên nhiều lớp ký ức. Những thế hệ từng trực tiếp sống, chiến đấu trong những năm tháng chiến tranh ngày càng ít đi. Nhưng tình cảm dành cho Bác vẫn được tiếp nối qua từng câu chuyện kể, từng bàn thờ trong mỗi mái nhà, từng nén hương và những mâm cơm giản dị.