Quảng Trị quy hoạch bảo tồn hệ thống giếng cổ Cồn Tiên gắn với phát triển du lịch

Ngày 20/8, thông tin từ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Quảng Trị cho biết, UBND tỉnh vừa phê duyệt Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Di tích Hệ thống khai thác và xử lý nước (14 giếng cổ) tại xã Cồn Tiên giai đoạn 2026-2035, tầm nhìn đến năm 2050.

Hệ thống khai thác và xử lý nước tại Cồn Tiên (trước đây thuộc xã Gio An, huyện Gio Linh), được xếp hạng Di tích quốc gia năm 2001. Đây là công trình thủy lợi độc đáo, phản ánh kỹ thuật khai thác nguồn nước ngầm của người xưa. Đến nay, nhiều giếng cổ vẫn được người dân sử dụng phục vụ sản xuất và sinh hoạt.

Theo quy hoạch, khu vực có tổng diện tích 427,8 ha, gồm 10,42 ha khu vực bảo vệ trực tiếp và 417,38 ha vùng đệm. Trong đó, việc bảo vệ địa tầng và mạch nước ngầm được xác định là nhiệm vụ trọng tâm nhằm duy trì nguồn nước nuôi dưỡng hệ thống giếng cổ.

Quy hoạch xác định 10 giếng được bảo quản, 6 giếng được tu bổ; 3 di tích gồm Miếu thờ Nguyễn Hoàng - Chùa Long Phước, Giếng Nậy và Giếng Dưới được phục hồi trên cơ sở tư liệu lịch sử, hồ sơ khoa học. Đồng thời, tỉnh đề xuất bổ sung Giếng Lội, Giếng Phường, Giếng Họong và Giếng Một Máng vào danh mục Di tích quốc gia.

Tỉnh Quảng Trị cũng nghiêm cấm các hoạt động san gạt chân đồi, khoan giếng trái phép, khai thác đá và những hành vi làm thay đổi địa hình, ảnh hưởng đến lưu lượng, hướng dòng chảy của mạch nước ngầm.

Ông Lê Minh Tuấn - Giám đốc Sở VHTTDL tỉnh Quảng Trị cho biết, việc phê duyệt quy hoạch này tạo ra khung pháp lý vững chắc để địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp bảo quản, tu bổ, phục hồi và phát huy giá trị di sản theo đúng quy định pháp luật.

Đồng thời đây cũng là chìa khóa quan trọng để thu hút các nguồn lực đầu tư xã hội hóa, khai thác hợp lý tiềm năng du lịch bền vững, từ đó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế xã hội và làm giàu cho người dân địa phương.