Không nên đưa “Nỗi buồn chiến tranh” vào sách giáo khoa

Cuốn sách “Nỗi buồn chiến tranh” ra mắt năm 1990. Năm 1993, sách đã bị dừng phát hành, do phản ánh tư tưởng, cách nhìn nhận cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước chính nghĩa của dân tộc Việt Nam qua một lăng kính màu xám. Năm 2018, nội dung tác phẩm “Nỗi buồn chiến tranh” được trích dẫn đưa vào SGK 2018 cho học sinh học tập.

SGK có trích đoạn “Nỗi buồn chiến tranh” khi đưa vào giảng dạy đã gây ra phản ứng mạnh mẽ của các phụ huynh và đông đảo người dân. Hình tượng nhân vật mà nhóm soạn sách đưa vào cho học sinh học tập là: Anh bộ đội bước ra từ cuộc chiến với chấn thương tâm hồn nặng nề trước những hy sinh, mất mát, đổ vỡ do chiến tranh gây nên và trước khả năng mai một của trí nhớ cộng đồng về một thời kỳ lịch sử đặc biệt đã qua... (dòng 6, 7, 8 từ dưới lên trang 24, Ngữ văn lớp 12, tập 1). Không ai muốn con em mình học tập “tấm gương” tiêu cực như thế này.

Sự xuất hiện của cuốn sách “Nỗi buồn chiến tranh” trở lại trong xã hội và đặc biệt là vào SGK đang bị dư luận xã hội lên án quyết liệt. Mới đây, Hội CCB Việt Nam đã có văn bản đánh giá chính thức về cái nhìn cá nhân lệch lạc, tiêu cực của cuốn sách này đối với toàn xã hội nói chung và đối với thế hệ trẻ nói riêng, đặc biệt là đối với việc phát huy truyền thống cách mạng của các thế hệ đi trước trong cuộc kháng chiến chống Mỹ xâm lược vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Quyết định số 3588/QĐ-BGDĐT ban hành ngày 26-12-2025 sử dụng bộ SGK có trích đoạn cuốn sách “Nỗi buồn chiến tranh” đã bỏ qua ý kiến dư luận xã hội trong suốt thời gian qua, trong đó có đông đảo CCB và một số nhà khoa học, giáo viên và người dân.

Tôi đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo không nên sử dụng bộ SGK được soạn theo chủ trương nhiều bộ SGK 2018, để phục vụ cho giai đoạn mới 2026 trở đi. Nghị quyết 71/NQ/TW ngày 22-8-2025 về đột phá phát triển và đào tạo của Bộ Chính trị đã đưa ra chủ trương bảo đảm cung cấp một bộ SGK thống nhất toàn quốc, phấn đấu tới năm 2030 cung cấp miễn phí SGK cho tất cả học sinh. Với chủ trương mới này, cần có một bộ sách  đáp ứng tiêu chuẩn bảo đảm tính khoa học, sư phạm và pháp lý, đồng thời có tính ổn định cao.