Cuộc khai quật này hoàn thành vào cuối tháng 11, tại hang Khuổi Nấng, xã Thượng Tân, huyện Bắc Mê. Các nhà khảo cổ phát hiện được hai ngôi mộ đáng chú ý.

Tại một ngôi có những những đoạn xương chi của người. Đặc biệt, có những công cụ rùi mài, những đoạn xương ống và răng của người lớn. Ở ngôi mộ thứ hai, đoàn khảo cổ thấy có xương răng trẻ con, vài mảnh sườn nhỏ. Trên mộ người lớn có công cụ tùy táng, thể hiện sự phân công lao động của người xưa. Cả hai ngôi mộ đều có lớp đá rải lên trên, là tập tục của thời kỳ đó.

Theo quan niệm của họ, con người sinh ra từ đá, khi chết quay trở lại với đá, nên những người thời đó đã rải lớp đá xuống, đặt thi thể lên, sau đó lại rải đá lên. Mặt khác, việc xây mộ người chết ngay gần người sống, thể hiện nhận thức của người thời kỳ nguyên thủy không muốn rời xa người chết.

Cũng trong chuyến khai quật, các nhà khảo cổ đã thu được gần 500 di vật khảo cổ, chủ yếu là di vật đá, gồm công cụ lao động như: rìu; cuốc; dao dùng để chặt đập, công cụ nạo cắt; hạt cám, xương thú nhỏ, vỏ ốc.

Ngoài ra, đoàn khảo cổ còn thu được nhiều đá hoàng thổ, đá này là loại khoáng được người xưa nghiền nhỏ bôi vào người chết, thể hiện sự sống vĩnh hằng, đầu thai và mãi mãi trường tồn.

Hang Khuổi Nấng là nơi cư trú của nhiều thế hệ có niên đại từ 4.000– 7.000 năm.

Khu vực lưu vực sông Gâm là nơi các nhà khoa học khảo cổ phát hiện nhiều di tích của người tiền sử, như di tích Đán Cúm, Nà Chảo. Theo nghiên cứu, người tiền sử ở hàng Khuổi Nấng có trình độ phát triển cao hơn.

Quỳnh Anh (TH)