Núi lửa đã giúp làm chậm quá trình ấm lên toàn cầu (11/03/2013)

Nghiên cứu của các nhà khoa học công bố trên tạp chí Geophysical Research Letters, cho biết khí sulfur dioxide (SO2) sinh ra trong quá trình phun trào của núi lửa bay đã lên tầng bình lưu bầu khí quyển, cung cấp một lớp bảo vệ phản chiếu ánh Mặt Trời trở lại không gian, giúp giữ cho Trái Đất “nguội” hơn.

Trước đây, có giả thuyết cho rằng tác nhân gây ô nhiễm môi trường là các phân tử vật chất sinh ra từ khói công nghiệp ở các nhà máy châu Á đã tạo ra lớp sulfur dioxide ở độ cao cách mặt đất 20-30km.

Tuy nhiên, nhà khoa học của trường Đại học Colorado là Ryan Neely, trưởng nhóm nghiên cứu, khẳng định rằng chính khí thải từ hoạt động của núi lửa đã làm chậm tiến trình ấm lên của Trái Đất.

Trong thập kỷ 2000 đến 2010, giới khoa học đã nghiên cứu bầu khí quyển và tìm ra mức độ tập trung trung bình của carbon dioxide - khí nhà kính dẫn đến hiện tượng ấm lên toàn cầu, tăng thêm 5%. Tỷ lệ này khiến nhiệt độ trung bình của Trái Đất tăng thêm 0,2 độ C. Tuy nhiên, nhờ lớp phân tử khói bụi lúc đó cũng tích tụ ngày càng nhiều, mức tăng nhiệt độ trên Trái Đất đã giảm đi 25%.

Các nhà khoa học cho biết từ năm 2000, lượng hạt khói bụi ở tầng bình lưu tăng 4-7% mỗi năm. Tuy nhiên, nguyên nhân gây ra hiện tượng này vẫn chưa được thống nhất.

Ông Neely và các đồng nghiệp đã nỗ lực tìm nguyên nhân chính xác của hiện tượng trên bằng cách so sánh mức độ tro bụi theo dõi được ở tầng bình lưu với các hoạt động phun trào của núi lửa.

Nhóm nghiên cứu đã sử dụng hai mô hình máy tính phức tạp, trong đó một loại cho phép nghiên cứu lớp tro bụi trong khí quyển, loại còn lại giúp các nhà nghiên cứu theo dõi các vụ thải tro bụi đặc biệt của núi lửa trên hành tinh, vì vậy khí thải núi lửa và khí thải công nghiệp được tách riêng. Sau đó, nhóm nghiên cứu kết hợp hai mô hình này để tìm ra các mẫu phun trào núi lửa và tác động hệ quả tới mức độ khói bụi trong khí quyển. Kết quả cho thấy rõ ràng sự phun trào của núi lửa là nguyên nhân làm cho nhiệt độ Trái Đất tăng thấp hơn dự đoán.

Người đứng đầu nghiên cứu này cho rằng giới khoa học cần phải chú ý hơn đến các hoạt động núi lửa trong khi tìm hiểu những thay đổi về nhiệt độ trên Trái Đất.

Ông nhấn mạnh mức độ khí thải của núi lửa tăng hay giảm có liên quan tới nhiệt độ Trái Đất nguội bớt đi hay ấm lên, trong khi khí thải gây hiệu ứng nhà kính do hoạt động của con người tạo ra chỉ làm nhiệt độ Trái Đất tiếp tục tăng./.

Theo Vietnam+

(TH)