NGÀY HỘI NON SÔNG VÀ DẤU ẤN CỦA CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG HAI CẤP

 Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026–2031 – đã thực sự trở thành ngày hội lớn của toàn dân tộc. Trên khắp mọi miền đất nước, từ đô thị đến nông thôn, từ miền núi đến hải đảo, cử tri nô nức đến các khu vực bỏ phiếu, thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân thiêng liêng của mình. Thành công của ngày hội non sông lần này không chỉ thể hiện ý thức chính trị, tinh thần trách nhiệm của cử tri cả nước mà còn phản ánh những chuyển động tích cực trong cải cách tổ chức bộ máy nhà nước, trong đó nổi bật là dấu ấn của mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Trước hết, mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã góp phần quan trọng tạo nên sự thông suốt trong công tác chỉ đạo và tổ chức bầu cử. Khi bộ máy được sắp xếp tinh gọn hơn, giảm một tầng nấc trung gian so với mô hình ba cấp trước đây, việc triển khai các chủ trương, hướng dẫn và kế hoạch tổ chức bầu cử trở nên trực tiếp và kịp thời hơn. Các văn bản chỉ đạo được truyền đạt nhanh chóng từ cấp tỉnh đến cơ sở, bảo đảm sự thống nhất trong toàn hệ thống. Nhờ đó, các khâu chuẩn bị cho bầu cử như hiệp thương giới thiệu người ứng cử, lập danh sách cử tri, thành lập các tổ chức phụ trách bầu cử hay chuẩn bị cơ sở vật chất cho các khu vực bỏ phiếu đều được triển khai đồng bộ, đúng tiến độ và đúng quy định của pháp luật.

Cùng với đó, mô hình chính quyền hai cấp giúp phân định rõ ràng trách nhiệm trong tổ chức bầu cử. Trong cơ cấu tổ chức mới, cấp tỉnh giữ vai trò chỉ đạo chung, kiểm tra và giám sát toàn bộ quá trình tổ chức bầu cử; còn chính quyền cơ sở trực tiếp đảm nhiệm các khâu cụ thể gắn với địa bàn và cử tri. Khi trách nhiệm được xác định rõ ràng, mỗi cấp chính quyền đều chủ động hơn trong thực hiện nhiệm vụ của mình. Điều này giúp khắc phục tình trạng chồng chéo hoặc phân tán trách nhiệm có thể phát sinh trong mô hình nhiều tầng nấc trung gian trước đây, đồng thời tạo nên sự phối hợp nhịp nhàng giữa các cấp trong suốt quá trình chuẩn bị và tổ chức ngày bầu cử.

Một dấu ấn quan trọng khác của mô hình chính quyền hai cấp là tạo điều kiện để chính quyền cơ sở gần dân hơn và nắm chắc hơn tình hình dân cư trên địa bàn. Đây là yếu tố rất thuận lợi cho việc tổ chức bầu cử. Chính quyền cơ sở trực tiếp quản lý dân cư nên việc lập và rà soát danh sách cử tri được thực hiện chính xác, kịp thời. Công tác tuyên truyền về bầu cử cũng được triển khai sâu rộng đến từng khu dân cư, từng hộ gia đình. Nhờ đó, cử tri hiểu rõ hơn quyền và trách nhiệm của mình, tích cực tham gia ngày hội dân chủ của đất nước. Ở nhiều địa phương, không khí ngày bầu cử diễn ra phấn khởi, trang trọng; cử tri đi bỏ phiếu đông đủ, thể hiện niềm tin và trách nhiệm đối với các cơ quan quyền lực nhà nước.

Thực tiễn tổ chức cuộc bầu cử lần này cũng cho thấy rõ hơn những ưu thế của mô hình chính quyền hai cấp so với mô hình ba cấp trước đây. Trong mô hình nhiều tầng nấc, quá trình chỉ đạo và tổ chức công việc thường phải đi qua nhiều cấp trung gian, có thể làm chậm quá trình triển khai hoặc gây ra những vướng mắc trong phối hợp. Khi bộ máy được tinh gọn, việc điều hành trở nên linh hoạt và hiệu quả hơn; các quyết định được triển khai nhanh chóng, các nhiệm vụ được phân công rõ ràng. Chính sự tinh gọn trong tổ chức bộ máy đã tạo điều kiện thuận lợi để các hoạt động dân chủ quan trọng của đất nước, trong đó có bầu cử, được tiến hành nghiêm túc và hiệu quả.

Từ thành công của ngày hội non sông lần này có thể rút ra nhiều bài học quan trọng. Trước hết, cải cách tổ chức bộ máy nhà nước theo hướng tinh gọn, hiệu lực và hiệu quả là yêu cầu tất yếu trong quá trình phát triển. Khi bộ máy được sắp xếp hợp lý và trách nhiệm được phân định rõ ràng, việc tổ chức và thực hiện các nhiệm vụ chính trị lớn sẽ thuận lợi hơn. Bên cạnh đó, vai trò của chính quyền cơ sở cần tiếp tục được phát huy mạnh mẽ, bởi đây là cấp chính quyền gần dân nhất, trực tiếp gắn bó với đời sống của nhân dân. Đồng thời, ý thức chính trị và tinh thần trách nhiệm của cử tri vẫn luôn là yếu tố quyết định làm nên thành công của mỗi cuộc bầu cử, thể hiện sinh động bản chất dân chủ của chế độ.

Có thể khẳng định rằng thành công của cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026–2031 không chỉ phản ánh sự đồng thuận và niềm tin của nhân dân đối với Đảng và Nhà nước, mà còn ghi nhận những kết quả bước đầu của quá trình đổi mới tổ chức chính quyền địa phương. Mô hình chính quyền hai cấp đã góp phần làm cho bộ máy quản lý trở nên tinh gọn hơn, sự chỉ đạo điều hành thông suốt hơn và các hoạt động dân chủ được tổ chức hiệu quả hơn. Đó chính là dấu ấn rõ nét của cải cách bộ máy trong ngày hội non sông – nơi mỗi lá phiếu của cử tri không chỉ lựa chọn người đại diện cho mình mà còn góp phần củng cố và hoàn thiện nền dân chủ của đất nước.