Nền tảng thúc đẩy quản trị an ninh toàn cầu

Môi trường an ninh toàn cầu đang phải đối mặt với nhiều thách thức. Các “điểm nóng” khu vực, từ xung đột vũ trang cho đến tranh chấp chủ quyền lãnh thổ như ở Ukraine, Trung Đông, Biển Đông... vẫn tồn tại, đe dọa hòa bình, ổn định của thế giới. Cùng với những thách thức an ninh truyền thống, thế giới cũng đang phải đối mặt với các thách thức an ninh phi truyền thống ngày càng phức tạp.

Trên bình diện quốc tế, cạnh tranh chiến lược giữa các nước, tư tưởng cường quyền, đơn phương áp đặt đang tác động sâu sắc đến cấu trúc và quản trị an ninh toàn cầu. Trong khi các động thái làm leo thang cuộc đọ sức địa chính trị làm gia tăng tình trạng mất an ninh khu vực, thì những lời nói và hành động gây chia rẽ và đối đầu đang làm xói mòn cơ sở hợp tác. Đi liền với đó là sự tái hiện của tư duy Chiến tranh lạnh, là sự nổi lên của chủ nghĩa bá quyền, chủ nghĩa đơn phương, chủ nghĩa bảo hộ.

 Trong bối cảnh địa chính trị phức tạp đó, Diễn đàn Hương Sơn Bắc Kinh đã trở thành diễn đàn hiếm hoi, nơi các quốc gia ở mọi quy mô có thể tham gia bàn thảo trên cơ sở bình đẳng. Với chủ đề chính “Cùng xây dựng hòa bình, cùng chia sẻ tương lai”, diễn đàn đã thúc đẩy đáng kể đối thoại giữa các chiến lược gia, các nhà phân tích quốc phòng và các chuyên gia an ninh. Mục tiêu là nhằm tạo dựng nhận thức chung rằng cần tăng cường đối thoại chứ không phải là đối đầu, kết bạn chứ không phải kết đồng minh, đôi bên cùng có lợi chứ không phải quyết được mất.

Tại 4 phiên họp toàn thể, các đại biểu đã tập trung thảo luận về xây dựng hệ thống quản trị an ninh toàn cầu công bằng, tăng cường lòng tin chiến lược tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương, bảo vệ trật tự quốc tế và thúc đẩy ổn định, hợp tác khu vực. Còn 8 phiên họp nhánh song song thì đi sâu vào các chủ đề như quan hệ giữa các cường quốc, hợp tác an ninh khu vực, giải pháp chính trị cho xung đột cục bộ, kiểm soát vũ khí, an ninh và ảnh hưởng của công nghệ mới đến hình thái chiến tranh.

Một nội dung quan trọng thu hút sự quan tâm tại diễn đàn năm nay là những thảo luận chuyên sâu về công nghệ mới nổi - lĩnh vực đang nhận được sự quan tâm đặc biệt của các quốc gia, nhất là các cường quốc quân sự. Sự phát triển nhanh chóng của công nghệ mới đang tạo ra những thay đổi mang tính cách mạng đối với chiến tranh hiện đại và tương lai, không chỉ làm thay đổi hình thái và phương thức tác chiến, mà còn tác động sâu rộng đến cơ cấu lực lượng và cơ chế giành thắng lợi trong chiến tranh. Tại diễn đàn, các đại biểu đã trao đổi sâu về ứng dụng và kiểm soát công nghệ mới, đổi mới khoa học quân sự và tác động của công nghệ đến chiến tranh hiện đại.

Việt Nam đến với Diễn đàn Hương Sơn Bắc Kinh lần thứ 12 với tư cách là đối tác tin cậy, thành viên tích cực và có trách nhiệm đối với các vấn đề quốc tế và khu vực. Phát biểu tại diễn đàn, Bộ trưởng Quốc phòng Phan Văn Giang cho rằng, trong bối cảnh các thách thức an ninh truyền thống và phi truyền thống đang ngày càng đan xen, chủ nghĩa đa phương không chỉ là một lựa chọn, mà là con đường tất yếu để duy trì hòa bình và ổn định. Chỉ khi các quốc gia cùng ngồi lại với nhau, cùng tôn trọng luật lệ chung, cùng chia sẻ trách nhiệm, thì những nguyên tắc cơ bản mới có thể biến thành hiện thực.

Tất nhiên, chủ nghĩa đa phương mà Việt Nam ủng hộ phải dựa trên nền tảng của Hiến chương Liên hợp quốc và luật pháp quốc tế, nhất là tôn trọng độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, thể chế chính trị, không can thiệp vào công việc nội bộ và giải quyết hòa bình các tranh chấp. Đây không chỉ là phương thức hợp tác, mà còn là nền tảng giúp các quốc gia cùng chung sống hòa bình, cùng phát triển thịnh vượng trong một thế giới ngày càng gắn kết và phức tạp. Còn hợp tác quốc phòng, với tinh thần minh bạch, tự vệ và vì lợi ích chung, sẽ là cầu nối quan trọng giữa nguyên tắc và hành động.

Không phải không có những tranh cãi, bất đồng; không phải không có những chỉ trích, nhưng Diễn đàn Hương Sơn Bắc Kinh lần thứ 12 đã thành công trong việc tập hợp trí tuệ, mở rộng sự đồng thuận và tăng cường lòng tin để đóng góp nhiều hơn cho hòa bình và ổn định ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương và thế giới. Nó một lần nữa cho thấy cái bắt tay giữa các quân nhân đóng góp nhiều hơn cho hòa bình so với việc đấu súng và sự đồng thanh của nhiều người tạo nên sự hòa hợp hơn là phương thức độc thoại.