Mệnh lệnh thiêng liêng từ trái tim

Đạo lý ngàn đời của dân tộc Việt Nam

Lịch sử dân tộc Việt Nam là lịch sử của những cuộc đấu tranh kiên cường để bảo vệ non sông, gìn giữ nền độc lập. Trong các cuộc kháng chiến trường kỳ của dân tộc, hàng triệu người con ưu tú đã lên đường theo tiếng gọi của Tổ quốc. Nhiều người đã mãi mãi nằm lại nơi chiến trường, nơi núi rừng biên giới, giữa lòng biển sâu hay trên đất bạn.

Sự hy sinh ấy đã làm nên nền độc lập, thống nhất, tạo dựng cuộc sống hòa bình, phát triển cho đất nước hôm nay. Bởi vậy, tri ân những người đã cống hiến, hy sinh vì Tổ quốc không chỉ là trách nhiệm của Nhà nước mà đã trở thành tình cảm tự nhiên, là chuẩn mực đạo đức trong đời sống tinh thần của người Việt Nam.

Theo số liệu của Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS, trong giai đoạn 2021-2025, cả nước đã tìm kiếm, quy tập được 6.959 HCLS.

Tuy nhiên, phía trước vẫn còn rất nhiều việc phải làm. Hiện nay, cả nước vẫn còn khoảng 175 nghìn HCLS chưa được tìm kiếm, quy tập và trên 300 nghìn mộ liệt sĩ chưa xác định được danh tính. Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ, nhưng thời gian cũng đồng nghĩa với việc nhân chứng ngày càng ít đi, địa hình thay đổi, tài liệu thất lạc, thông tin bị mai một. Mỗi ngày trôi qua là thêm một phần ký ức có nguy cơ mất đi. Bởi vậy, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS hôm nay chính là cuộc chạy đua với thời gian.

Mỗi dòng thông tin trong cuốn sổ tay cũ, mỗi ký ức chắp nối của CCB, mỗi mẫu sinh phẩm ADN được lưu giữ đều có thể mở ra hy vọng tìm lại tên tuổi cho những người đã khuất. Đó là hành trình lặng lẽ nhưng đầy trách nhiệm, đòi hỏi sự kiên trì, tận tụy và tinh thần nhân văn sâu sắc.

Sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc

Những năm qua, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS luôn nhận được sự quan tâm đặc biệt của Đảng và Nhà nước. Nhiều chủ trương, chính sách đã được ban hành; hệ thống pháp luật từng bước được hoàn thiện; nguồn lực được ưu tiên bố trí; ứng dụng khoa học - công nghệ, nhất là giám định ADN, được đẩy mạnh nhằm nâng cao hiệu quả xác định danh tính liệt sĩ. Song, đây không phải nhiệm vụ của riêng một lực lượng hay một ngành chức năng, đó là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội.

Sau hơn nửa thế kỷ kể từ ngày đất nước thống nhất, do địa hình thay đổi, dấu tích chiến tranh phai mờ, nhiều hồ sơ thất lạc khiến công tác tìm kiếm HCLS gặp không ít khó khăn. Trong bối cảnh đó, ký ức của những người lính năm xưa trở thành nguồn tư liệu vô giá. Hội CCB Việt Nam với hàng triệu hội viên trên khắp cả nước là nơi lưu giữ những mảnh ghép ký ức chiến trường: Một tọa độ đóng quân, một con suối, triền đồi, một sơ đồ chôn cất đồng đội được vẽ bằng tay hay chỉ đơn giản là lời dặn dò trước giờ xuất kích. Chính những thông tin tưởng chừng rất nhỏ ấy lại có thể mở ra hy vọng tìm thấy nơi yên nghỉ của những người con ưu tú của đất nước.

Kế hoạch truyền thông của Chiến dịch 500 ngày đêm cũng xác định rõ việc tiếp nhận lời kể của CCB, nhân chứng lịch sử, các bản đồ vẽ tay, kỷ vật chiến tranh là một trong những nguồn dữ liệu quan trọng phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS. Điều xúc động là dù tuổi đã cao, sức khỏe giảm sút, nhiều CCB vẫn tình nguyện trở lại chiến trường xưa để tìm đồng đội.

Tại tỉnh Quảng Trị, những ngày đầu triển khai Chiến dịch 500 ngày đêm, Đội tìm kiếm, quy tập HCLS đã nhận được nhiều nguồn tin quý giá từ CCB và nhân dân địa phương. Ở nhiều địa phương khác, không ít hội viên Hội CCB đã tự nguyện bỏ công sức, thời gian để rà soát hồ sơ, gặp gỡ nhân chứng, đối chiếu thông tin, dẫn đường cho các đội quy tập. Có người mang theo những cuốn sổ tay đã ố vàng; có người lặn lội hàng trăm cây số trở lại chiến trường cũ; có người dành nhiều năm đi tìm tên tuổi cho đồng đội mà chưa từng nghĩ đến sự đền đáp.

Vai trò của Hội CCB Việt Nam không chỉ dừng lại ở việc cung cấp thông tin. Các cấp Hội còn tích cực phối hợp với chính quyền, cơ quan quân sự địa phương trong tuyên truyền, vận động nhân dân cung cấp manh mối; hỗ trợ thân nhân liệt sĩ hoàn thiện hồ sơ; tham gia lấy mẫu sinh phẩm ADN; tổ chức các hoạt động tri ân, thăm hỏi gia đình liệt sĩ. Mỗi hội viên CCB vừa là tuyên truyền viên, vừa là nhân chứng lịch sử, vừa là cầu nối giữa quá khứ và hiện tại.

Trong cuộc hành quân đặc biệt của thời bình, Hội CCB Việt Nam tiếp tục phát huy phẩm chất cao đẹp của Bộ đội Cụ Hồ, góp phần làm sáng đẹp thêm truyền thống nhân nghĩa của dân tộc. Đó không chỉ là trách nhiệm đối với những người đã khuất, mà còn là thông điệp gửi tới các thế hệ hôm nay và mai sau: Tổ quốc và nhân dân Việt Nam không bao giờ quên những người đã hiến dâng tuổi thanh xuân và cuộc đời mình cho độc lập, tự do của đất nước. Hội CCB luôn coi trọng và làm tốt công tác tuyên truyền, giáo dục lịch sử, truyền thống cho thế hệ trẻ để ngọn lửa yêu nước và đạo lý nghĩa tình được truyền tiếp qua các thế hệ. Mỗi hài cốt liệt sĩ được tìm thấy là một người con trở về với đất mẹ. Mỗi danh tính được xác định là một mái nhà khép lại những tháng năm chờ đợi. Mỗi việc làm tri ân là thêm một lần đạo lý dân tộc được khẳng định và lan tỏa.

Bằng tất cả sự kính trọng, biết ơn và trách nhiệm, Đảng, Nhà nước và Nhân dân Việt Nam đang tiếp tục viết tiếp bản hùng ca của lòng nhân ái và nghĩa tình dân tộc, để những người đã ngã xuống vì Tổ quốc được trở về đất mẹ trong vòng tay quê hương.