Đưa Nghị quyết số 10 vào cuộc sống, nâng tầm hợp tác đầu tư Việt Nam – EU

Sáng 8/9 tại Hà Nội, Bộ Tài chính tổ chức tọa đàm “Triển khai hiệu quả Nghị quyết số 10-NQ/TW để thúc đẩy, nâng tầm hợp tác đầu tư toàn diện Việt Nam - EU trong giai đoạn phát triển mới”. Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn chủ trì tọa đàm.

Tham dự có đại diện Bộ Ngoại giao, các đơn vị chuyên môn thuộc Bộ Tài chính; Đại sứ, Trưởng Phái đoàn EU tại Việt Nam, Đại sứ các nước thành viên EU, lãnh đạo Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam (EuroCham), Hiệp hội Doanh nghiệp đầu tư nước ngoài (VAFIE), các chuyên gia trong nước và quốc tế cùng đại diện gần 100 doanh nghiệp châu Âu đang đầu tư, kinh doanh tại Việt Nam.

Từ mở rộng quy mô sang nâng cao chất lượng

Tọa đàm diễn ra trong bối cảnh Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu ngày càng cao về chất lượng tăng trưởng, năng lực cạnh tranh, đổi mới sáng tạo và khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Trong tiến trình đó, quan hệ Việt Nam - EU có ý nghĩa quan trọng. Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) tiếp tục là nền tảng thúc đẩy thương mại, đầu tư và kết nối doanh nghiệp; đồng thời mở rộng cơ hội để Việt Nam tiếp cận nguồn vốn, công nghệ, phương thức quản trị hiện đại và những mô hình phát triển xanh, bền vững.

Thực tế cho thấy, hợp tác đầu tư giữa Việt Nam và EU đã hình thành nền tảng tương đối vững chắc. Tính đến hết tháng 7/2026, EU có 2.836 dự án còn hiệu lực tại Việt Nam với tổng vốn đăng ký trên 33,3 tỷ USD, chiếm khoảng 6% tổng vốn FDI đăng ký tại Việt Nam.

Những con số trên phản ánh sự quan tâm và niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp châu Âu đối với môi trường đầu tư Việt Nam. Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển mới, vấn đề đặt ra không chỉ là thu hút thêm vốn, mà quan trọng hơn là làm thế nào để dòng vốn FDI thực sự tạo ra giá trị gia tăng cao hơn cho nền kinh tế.

Đây cũng chính là một trong những định hướng quan trọng được Nghị quyết số 10-NQ/TW đặt ra: chuyển mạnh trọng tâm thu hút đầu tư nước ngoài từ chú trọng quy mô, số lượng sang chất lượng, hiệu quả và giá trị gia tăng; ưu tiên các dự án có công nghệ tiên tiến, quản trị hiện đại, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và có khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Phát biểu tại tọa đàm, Thứ trưởng Cao Anh Tuấn nhấn mạnh, cải cách phải gắn với minh bạch nhằm củng cố niềm tin của nhà đầu tư. Việt Nam cam kết tiếp tục hoàn thiện thể chế, tạo thuận lợi cho hoạt động đầu tư, kinh doanh, đồng thời mong muốn các đối tác EU tiếp tục đồng hành, chia sẻ kinh nghiệm và nguồn lực với Việt Nam.

Theo Thứ trưởng, việc triển khai Nghị quyết số 10-NQ/TW bằng những hành động cụ thể sẽ giúp quan hệ hợp tác Việt Nam - EU không chỉ mở rộng về quy mô mà quan trọng hơn là nâng cao chất lượng công nghệ, tính bền vững và giá trị đóng góp của các dự án đầu tư đối với nền kinh tế Việt Nam.

Cùng kiến tạo môi trường đầu tư minh bạch, ổn định

Từ góc nhìn của EU, dư địa hợp tác đầu tư với Việt Nam vẫn còn rất lớn.

Ông Julien Guerrier, Đại sứ, Trưởng Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam, cho biết sau 35 năm, quan hệ Việt Nam - EU đã phát triển toàn diện, từ hợp tác phát triển sang thương mại, đầu tư, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và nhiều lĩnh vực khác.

Đại sứ đánh giá Việt Nam đang đứng trước nhiều cơ hội để nâng cao năng suất, năng lực công nghệ, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, đồng thời phát triển nền kinh tế xanh, hiện đại và số hóa. Đây cũng là những lĩnh vực mà doanh nghiệp châu Âu có thế mạnh về công nghệ, kinh nghiệm quản trị và năng lực tài chính.

Theo ông Julien Guerrier, nếu xây dựng được môi trường đầu tư minh bạch, ổn định, chính sách hiệu quả và duy trì đối thoại cởi mở, Việt Nam và EU có thể đưa quan hệ đầu tư lên một tầm cao mới.

Tọa đàm vì vậy không chỉ là diễn đàn trao đổi chính sách, mà còn là cơ hội để hai bên nhận diện rõ hơn những cơ hội, thách thức và giải pháp cụ thể nhằm thúc đẩy dòng vốn đầu tư chất lượng cao, bảo đảm hài hòa lợi ích và cùng có lợi.

Đây cũng là yêu cầu đặt ra đối với quá trình cải cách thể chế. Một môi trường đầu tư có tính cạnh tranh không chỉ được đo bằng các chính sách ưu đãi, mà còn bằng tính minh bạch, khả năng dự báo của chính sách, thời gian và chi phí thực hiện thủ tục hành chính, chất lượng hạ tầng và nguồn nhân lực.

FDI phải tạo sức lan tỏa cho nền kinh tế

Làm rõ định hướng của Nghị quyết số 10-NQ/TW, ông Nguyễn Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài, cho biết nghị quyết định hướng chuyển trọng tâm thu hút FDI từ quy mô, số lượng sang chất lượng, hiệu quả và giá trị gia tăng.

Theo đó, Việt Nam ưu tiên những dự án sử dụng công nghệ tiên tiến, có năng lực quản trị hiện đại, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu. Một yêu cầu quan trọng khác là tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp trong nước, qua đó tạo hiệu ứng lan tỏa về công nghệ, quản trị, đào tạo nhân lực và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam.

Đáng chú ý, chính sách ưu đãi đầu tư được định hướng gắn với hiệu quả thực tế của dự án. Những đóng góp về công nghệ, nghiên cứu và phát triển (R&D), đào tạo nhân lực, liên kết với doanh nghiệp Việt Nam, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và giá trị gia tăng sẽ trở thành những yếu tố quan trọng để khuyến khích dòng vốn FDI chất lượng cao.

Đây là sự chuyển biến cần thiết trong tư duy thu hút đầu tư. Không phải mọi dòng vốn đều tạo ra giá trị như nhau. Điều Việt Nam hướng tới là những dự án có khả năng đóng góp lâu dài cho năng lực sản xuất, công nghệ, nguồn nhân lực và sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Đối với EU, định hướng này mở ra nhiều không gian hợp tác mới, nhất là trong các lĩnh vực thế mạnh của doanh nghiệp châu Âu như công nghệ cao, sản xuất xanh, năng lượng sạch, chuyển đổi số, công nghiệp hỗ trợ, logistics, tài chính, nghiên cứu và phát triển.

Đối thoại để biến chính sách thành hành động

Phó Chủ tịch EuroCham Torben Minko đánh giá cao những chuyển biến tích cực của kinh tế vĩ mô Việt Nam, cho rằng đây là nền tảng quan trọng để Việt Nam trở thành một động lực tăng trưởng mới của Đông Nam Á.

EuroCham ghi nhận những nỗ lực của Bộ Tài chính trong hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh chuyển đổi số, đặc biệt trong lĩnh vực thuế, hải quan, cũng như tăng cường đối thoại với cộng đồng doanh nghiệp.

Theo ông Torben Minko, việc cụ thể hóa Nghị quyết số 10-NQ/TW thành những giải pháp thiết thực sẽ tạo điều kiện để Việt Nam thu hút thêm dòng vốn FDI chất lượng cao, đặc biệt từ các doanh nghiệp châu Âu hoạt động trong những ngành công nghệ tiên tiến.

EuroCham khẳng định tiếp tục đóng vai trò cầu nối giữa cộng đồng doanh nghiệp châu Âu và Việt Nam, góp phần thúc đẩy hợp tác kinh tế theo hướng thịnh vượng chung và phát triển bền vững.

Trong khuôn khổ tọa đàm, đại diện các cơ quan quản lý, cơ quan ngoại giao, hiệp hội doanh nghiệp và cộng đồng doanh nghiệp châu Âu đã trao đổi về mục tiêu, kỳ vọng của Việt Nam khi ban hành Nghị quyết số 10-NQ/TW; giải pháp thu hút và nâng cao chất lượng FDI; quản lý thuế, cải cách thủ tục hành chính và thực hiện các cam kết quan trọng của Việt Nam.

Đặc biệt, việc đối thoại trực tiếp với cộng đồng doanh nghiệp giúp cơ quan quản lý có thêm thông tin thực tiễn để tiếp tục hoàn thiện chính sách. Những vấn đề doanh nghiệp quan tâm, trong đó có chính sách thuế, thủ tục hành chính và khả năng dự báo của chính sách, được trao đổi thẳng thắn, hướng tới mục tiêu tháo gỡ vướng mắc và tạo dựng môi trường đầu tư ổn định hơn.

Có thể thấy, triển khai hiệu quả Nghị quyết số 10-NQ/TW không chỉ là nhiệm vụ của các cơ quan quản lý nhà nước mà cần sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp và các đối tác quốc tế. Với EU, Việt Nam không chỉ tìm kiếm thêm nguồn vốn mà còn hướng tới tiếp nhận tri thức, công nghệ, kinh nghiệm quản trị và những mô hình phát triển bền vững.

Từ nền tảng hợp tác đã được xây dựng trong nhiều thập kỷ, cùng với EVFTA và những định hướng mới về thu hút FDI, Việt Nam và EU đang có cơ hội mở ra một giai đoạn hợp tác đầu tư sâu rộng hơn. Nếu những cam kết về cải cách, minh bạch và đối thoại được cụ thể hóa bằng hành động, dòng vốn EU sẽ có thêm điều kiện phát huy vai trò là một nguồn lực quan trọng, góp phần nâng cao chất lượng tăng trưởng, năng lực cạnh tranh và vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.