Dấu son lịch sử và khát vọng tiếp nối truyền thống trong thời đại mới

Dự buổi lễ có các đồng chí: Thượng tướng Bế Xuân Trường - nguyên Uỷ viên Trung ương Đảng, nguyên Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Phó chủ tịch Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam; Trung tướng, Nhà văn Nguyễn Mạnh Đẩu - nguyên Chính uỷ Tổng cục Kỹ thuật - Bộ Quốc phòng, Trưởng ban liên lạc Quân khu Trị Thiên; Trung tá Khamsiene Pathumthong - Phó trưởng Tuỳ viên Quốc phòng nước Cộng hoà dân chủ nhân dân Lào tại Việt Nam; Trung tướng Lê Văn Hân - nguyên Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị, nguyên Trưởng ban liên lạc truyền thống Quân khu Trị Thiên; Thiếu tướng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Đức Huy - nguyên Phó Tư lệnh, Tham mưu trưởng Quân khu 2, Thiếu tướng Võ Văn Chót - nguyên Phó Tư lệnh, Tham mưu trưởng Quân khu 4; cùng các tướng lĩnh, sĩ quan cao cấp, các thân nhân liệt sĩ, thương binh và đại diện hội viên Ban liên lạc trên toàn quốc.

Hoà trong dòng chảy thiêng liêng của lịch sử dân tộc, những ngày tháng Tư lại trở về, mang theo âm vang bất diệt của mùa xuân đại thắng. Cả đất nước Việt Nam, từ miền ngược đến miền xuôi, từ thành thị đến nông thôn, đang cùng hướng về dấu mốc trọng đại - kỷ niệm 51 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30.4.1975 - 30.4.2026). Kỷ niệm 60 năm Ngày thành lập Quân khu Trị Thiên là dịp để những người từng trải qua chiến tranh nhìn lại chặng đường đã qua, để thế hệ hôm nay hiểu sâu sắc hơn về giá trị của độc lập, tự do. Đó cũng là dịp để tưởng nhớ những đồng chí, đồng đội đã mãi mãi nằm lại nơi chiến trường khói lửa, những người đã gửi lại một phần thân thể nơi đất mẹ Trị Thiên.

Trung tướng, Nhà văn Nguyễn Mạnh Đẩu thay mặt Ban liên lạc cùng ôn lại lịch sử vẻ vang của Quân khu Trị Thiên: Vào ngày 27-4-1966, trước yêu cầu cấp bách của chiến trường, Bộ Chính trị, Quân ủy Trung ương và Bộ Tổng tư lệnh đã quyết định thành lập Quân khu Trị Thiên. Quyết định ấy thể hiện tầm nhìn chiến lược và sự lãnh đạo sáng suốt, nhằm thống nhất chỉ huy, tập trung lực lượng, xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân vững chắc trên một địa bàn có ý nghĩa chiến lược đặc biệt quan trọng. Từ đây, Trị Thiên trở thành điểm nóng, nơi thu hút và giam chân lực lượng chủ lực của Mỹ, tạo điều kiện thuận lợi để ta triển khai lực lượng trên các chiến trường khác.

Chiến trường Trị Thiên là nơi diễn ra những cuộc đối đầu khốc liệt giữa quân đội nhân dân Việt Nam và những lực lượng thiện chiến nhất của đối phương. Chính nơi đây đã tôi luyện ý chí, hun đúc tinh thần quật cường và làm sáng lên chủ nghĩa anh hùng cách mạng. Những người lính Trị Thiên, với lòng dũng cảm và sự hy sinh, đã viết nên những trang sử chói lọi bằng chính máu và tuổi trẻ của mình.

Từ những ngày đầu thành lập, Quân khu Trị Thiên đã nhanh chóng khẳng định vai trò chiến lược. Các chiến dịch liên tiếp diễn ra với quy mô lớn, tiêu biểu như các trận đánh trên Đường 9, Khe Sanh, Gio Linh, Cam Lộ... Những trận đánh ấy không chỉ tiêu diệt một bộ phận quan trọng sinh lực địch mà còn làm lung lay ý chí xâm lược của đối phương.

Đặc biệt, trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Mậu Thân 1968, chiến trường Huế đã trở thành điểm sáng nổi bật. Các đơn vị chủ lực của Quân khu Trị Thiên đã tiến công mạnh mẽ, giải phóng nhiều khu vực và bám trụ kiên cường suốt 25 ngày đêm. Đây là một trong những chiến công tiêu biểu, thể hiện rõ bản lĩnh và sức mạnh của quân đội ta.

Những năm tiếp theo, các chiến dịch lớn như A Bia, Cốc Bai, cao điểm 935 hay Đường 9 - Nam Lào tiếp tục ghi dấu những thắng lợi quan trọng. Đặc biệt, chiến dịch phản công đánh bại cuộc hành quân Lam Sơn 719 đã làm phá sản chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” của Mỹ.

Mùa hè năm 1972, chiến dịch giải phóng Quảng Trị đã trở thành một biểu tượng của ý chí kiên cường. 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị là 81 ngày của máu lửa, của sự hy sinh không thể đong đếm. Nhưng chính từ đó, thế trận chiến lược đã thay đổi, tạo điều kiện thuận lợi cho những bước tiến quyết định sau này.

Đầu xuân năm 1975, Quân khu Trị Thiên tiếp tục lập nên những chiến công vang dội khi giải phóng hoàn toàn Thừa Thiên Huế, góp phần mở toang cánh cửa tiến vào Sài Gòn. Những bước tiến thần tốc ấy đã góp phần làm nên thắng lợi trọn vẹn của dân tộc.

Sau ngày đất nước thống nhất, Quân khu Trị Thiên hoàn thành sứ mệnh lịch sử và được sáp nhập vào Quân khu IV. Tuy nhiên, những giá trị mà Quân khu để lại vẫn còn nguyên vẹn, trở thành một phần không thể thiếu trong truyền thống của quân đội và dân tộc.

Những chiến công oanh liệt ấy được đánh đổi bằng sự hy sinh to lớn. Hàng vạn cán bộ, chiến sĩ và đồng bào đã ngã xuống. Biết bao người đã ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, để lại phía sau những ước mơ dang dở. Máu của họ đã hòa vào đất mẹ, làm nên những trang sử vàng bất tử. Những người mẹ Việt Nam anh hùng, những thương binh, bệnh binh - họ chính là biểu tượng sống động của lòng yêu nước và sự hy sinh cao cả. Tinh thần “bám đất, bám dân”, ý chí “một tấc không đi, một ly không rời” đã trở thành di sản tinh thần vô giá.

Trong thời bình, truyền thống ấy tiếp tục được gìn giữ và phát huy thông qua hoạt động của các tổ chức cựu chiến binh. Ban Liên lạc truyền thống cựu chiến binh Quân khu Trị Thiên, được thành lập từ năm 1993, đã trở thành mái nhà chung, nơi kết nối những người từng chiến đấu trên chiến trường xưa.

Trải qua hơn ba thập kỷ hoạt động, Ban Liên lạc đã đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận. Không chỉ tổ chức các hoạt động tri ân, gặp mặt truyền thống, mà còn tích cực tham gia các hoạt động xã hội, hỗ trợ đồng đội, tìm kiếm hài cốt liệt sĩ, giải quyết các tồn đọng sau chiến tranh.

Những hành trình trở về chiến trường xưa không chỉ là chuyến đi của ký ức, mà còn là hành trình của trách nhiệm và nghĩa tình. Mỗi nghĩa trang, mỗi di tích đều là một chứng tích sống động của lịch sử, nhắc nhở thế hệ hôm nay về giá trị của hòa bình.

Những công trình như khu di tích, tượng đài, hay những cuốn hồi ức chiến tranh không chỉ là sự tri ân quá khứ, mà còn là cầu nối để truyền lại ký ức cho tương lai. Những thước phim, những trang sách ấy giúp lịch sử không bị lãng quên.

Trong bối cảnh đất nước đang phát triển mạnh mẽ, mảnh đất Trị Thiên năm xưa cũng đang từng ngày đổi thay. Từ một chiến trường khốc liệt, nơi đây đã trở thành vùng đất của hòa bình và phát triển. Đời sống nhân dân ngày càng được nâng cao, cơ sở hạ tầng được cải thiện, kinh tế - xã hội không ngừng khởi sắc.

Những đổi thay ấy chính là câu trả lời rõ ràng nhất cho những hy sinh trong quá khứ. Đó là minh chứng cho sức sống mãnh liệt của dân tộc, cho con đường đúng đắn mà Đảng và nhân dân đã lựa chọn.

Phát biểu tại buổi lễ, Thượng tướng Bế Xuân Trường nhấn mạnh ý nghĩa lịch sử sâu sắc của chặng đường chiến đấu, trưởng thành và chiến thắng của Quân khu Trị Thiên. Đồng chí khẳng định: Trong suốt những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước đầy gian khổ và ác liệt, Quân khu Trị Thiên đã hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ mà Đảng, Nhà nước và Nhân dân giao phó. Những chiến công oanh liệt, những hy sinh to lớn của quân và dân nơi đây không chỉ góp phần trực tiếp làm nên thắng lợi vĩ đại của dân tộc, mà còn để lại những dấu ấn không thể phai mờ trong lịch sử dựng nước và giữ nước của Việt Nam.

Thành tích của Quân khu Trị Thiên không chỉ được đo bằng những trận đánh thắng lợi hay những vùng đất được giải phóng, mà còn được khắc ghi bằng ý chí kiên cường, tinh thần bất khuất và lòng trung thành tuyệt đối với Tổ quốc, với nhân dân. Đó là biểu tượng sáng ngời của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam, là minh chứng sinh động cho sức mạnh của chiến tranh nhân dân, của khối đại đoàn kết toàn dân tộc dưới sự lãnh đạo của Đảng.

Đồng chí đặc biệt nhấn mạnh rằng, trong bất kỳ hoàn cảnh nào, dù là trong chiến tranh hay hòa bình, những giá trị cốt lõi ấy vẫn luôn cần được gìn giữ và phát huy. Truyền thống “Bộ đội Cụ Hồ” - với bản chất cách mạng, tính kỷ luật cao, tinh thần gắn bó máu thịt với nhân dân - không chỉ là niềm tự hào, mà còn là chuẩn mực hành động cho mỗi cán bộ, chiến sĩ hôm nay và mai sau.

Trong bối cảnh đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều thời cơ và thách thức đan xen, Thượng tướng yêu cầu các đồng chí cựu chiến binh và lực lượng kế cận tiếp tục phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu. Không chỉ là những người lính trong chiến tranh, họ còn phải là những công dân tiêu biểu trong thời bình - tích cực tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, giữ vững ổn định chính trị - xã hội, góp phần củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng và Nhà nước. Đồng chí khẳng định rõ: Lực lượng cựu chiến binh Quân khu Trị Thiên cần tiếp tục là nòng cốt chính trị vững chắc tại cơ sở, là chỗ dựa tin cậy của cấp ủy, chính quyền các cấp. Với uy tín, kinh nghiệm và bản lĩnh đã được tôi luyện qua chiến tranh, các đồng chí có điều kiện thuận lợi để tham gia đóng góp ý kiến xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền trong sạch, vững mạnh; đồng thời tích cực đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Đồng thời, Thượng tướng cũng nhấn mạnh vai trò đặc biệt của các cựu chiến binh trong việc giữ gìn và phát huy mối quan hệ mật thiết giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân. Trong mọi hoàn cảnh, các đồng chí phải thực sự là cầu nối vững chắc, góp phần lan tỏa chủ trương, đường lối của Đảng đến với quần chúng, đồng thời phản ánh trung thực tâm tư, nguyện vọng của nhân dân tới các cấp lãnh đạo. Thượng tướng Bế Xuân Trường bày tỏ niềm tin tưởng sâu sắc rằng, với truyền thống vẻ vang đã được hun đúc qua lịch sử, cùng với tinh thần trách nhiệm và lòng nhiệt huyết, các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Quân khu Trị Thiên sẽ tiếp tục phát huy phẩm chất cao đẹp của Bộ đội Cụ Hồ, đóng góp xứng đáng vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong thời kỳ mới.

Truyền thống anh hùng của Quân khu Trị Thiên sẽ mãi mãi là nguồn động lực to lớn. Nó không chỉ là niềm tự hào, mà còn là lời nhắc nhở về trách nhiệm. Thế hệ hôm nay cần tiếp tục phát huy tinh thần ấy, xây dựng đất nước ngày càng giàu mạnh, văn minh.

Trong giờ phút thiêng liêng của lễ kỷ niệm, mỗi chúng ta càng ý thức sâu sắc hơn về giá trị của hòa bình, về trách nhiệm gìn giữ và phát huy truyền thống. Lịch sử không chỉ để nhớ, mà còn để hành động.

Và chính từ những ký ức hào hùng ấy, một niềm tin vững chắc được hun đúc: rằng dân tộc Việt Nam, với truyền thống kiên cường và bất khuất, sẽ tiếp tục vững bước trên con đường phát triển, viết tiếp những trang sử mới - rực rỡ và tự hào.