Khó khăn nhưng số lượng vẫn tăng

Hội thảo “Phát huy và nâng cao hiệu quả hoạt động các HTX do CCB làm chủ” ở khu vực phía Bắc diễn ra ngày 16-11-2012, tại Hà Nội, do Ban Kinh tế T.Ư Hội CCB Việt Nam chủ trì đã thực sự nêu được tổng quan về tình hình phát triển các HTX do hội viên CCB làm chủ.

Theo báo cáo, hầu hết các HTX do CCB làm chủ đã hoạt động theo Luật HTX. “Trong 5 năm qua, trước những khó khăn tình hình KTXH đất nước, hoạt động của các loại hình HTX do hội viên CCB làm chủ nhiệm cũng chịu nhiều tác động về mọi mặt của nền kinh tế, nhưng số lượng HTX, tổ hợp tác được thành lập mới không ngừng tăng lên. Năm 2007, số HTX là 680, tổ hợp tác là 3.567 thì năm 2012 đã tăng lên 1.265 HTX; tổ hợp tác là 4.895, giải quyết việc làm cho gần 50.000 lao động”. Một trong những nguyên nhân số lượng HTX, tổ hợp tác trong CCB tăng lên là do sự phối hợp giữa Hội CCB Việt Nam và Liên minh HTX Việt Nam không ngừng tăng lên trong công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật liên quan đến phát triển kinh tế tập thể trong tổ chức Hội và hội viên. Đồng thời, trong thời gian qua BCH T.Ư Hội các khóa III và IV thường xuyên có những nghị quyết định hướng chỉ đạo cho các cấp Hội bám sát thực tiễn chương trình kinh tế xã hội ở địa phương… Nhờ đó, các cấp Hội địa phương đã vận động hội viên CCB tích cực, gương mẫu đi đầu tham gia xây dựng tổ hợp tác và HTX…

Triển vọng nhiều, nhưng còn yếu kém

Báo cáo tham luận của tiến sĩ Nguyễn Minh Tiến, Vụ trưởng Vụ HTX, Bộ KHĐT tại buổi hội thảo cũng đã chỉ ra được những vấn đề và triển vọng phát triển HTX ở nước ta còn nhiều yếu kém, tồn tại kéo dài nhiều năm chưa được khắc phục, trong đó tập trung chính vào trình độ công nghệ lạc hậu, vốn ít, cơ sở vật chất nghèo nàn, lạc hậu, qui mô nhỏ, năng lực đội ngũ cán bộ quản lý còn yếu, hiệu quả hoạt động nói chung thấp, nhiều HTX chưa đổi mới phương thức nội dung hoạt động, hoạt động còn hình thức…”. Một trong những nguyên nhân là công tác quản lý nhà nước đối với HTX, công tác hướng dẫn, giám sát, kiểm tra thi hành Luật HTX còn lỏng lẻo, tình trạng vi phạm Luật HTX còn phổ biến.

Theo số liệu thống kê từ năm 2000 đến năm 2010, số HTX tăng trung bình mỗi năm khoảng 950 HTX. Năm 2010 cả nước đã có 12.045 HTX, đến năm 2011, giảm xuống còn 11.924 HTX. Trong giai đoạn qua, đến năm 2010, con số HTX ngừng hoạt động tăng trên 6.000 HTX.

Đồng chí Nguyễn Minh Tiến cho rằng, để thúc đẩy HTX phát triển một cách lành mạnh, trước hết cần phải thay đổi và thống nhất nhận thức về bản chất tổ chức HTX, phải biến tư tưởng HTX trở nên phổ biến và sâu sắc trong xã hội ta... Cần nhấn mạnh rằng, HTX là tổ chức của người dân. Vì vậy, sự tham gia chủ động, tích cực, tự nguyện của người dân vào HTX là nhân tố quyết định đối với sự phát triển của HTX. Do đó, tuyên truyền vận động cho nhân dân hiểu rõ bản chất tổ chức HTX, lợi ích nhờ tham gia HTX, vai trò làm chủ thực sự của họ trong HTX là đặc biệt quan trọng.

Phó trưởng ban tuyên truyền và thông tin liên minh HTX Việt Nam Nguyễn Thế Phương đưa ra nhận định: “Tác động toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế đến các HTX nói chung và HTX do CCB làm chủ nhiệm nói riêng còn nhiều khó khăn và thách thức. Khó khăn nổi lên là nguồn lực tài chính còn yếu và thiếu, tụt hậu về ứng dụng thành tựu khoa hoạc kỹ thuật, chất lượng nguồn nhân lực chưa đáp ứng yêu cầu, thiếu kinh nghiệm trong tổ chức sản xuất, kinh doanh dịch vụ theo cơ chế thị trường… Trong những khó khăn chung còn có khó khăn riêng đối với CCB như hạn chế về mặt sức khỏe; tư duy kinh tế thường cứng nhắc, thiếu nhạy bén dễ đánh mất cơ hội. Nhưng điểm thuận lợi đối với HTX do CCB làm chủ nhiệm là người đứng đầu trong HTX mang trong mình tinh thần chiến đấu kiên cường của người lính “Cụ Hồ” trên mặt trận kinh tế, do vậy, dễ dàng vượt qua những trở ngại trên bước đường phát triển”. Bên cạnh đó, tình đoàn kết giữa các CCB tạo nên sức mạnh tổng hợp cho HTX, giúp HTX dễ dàng đưa ra những quyết sách mang tính “đột phá”.

Bài và ảnh: Hữu Doanh