Có đến hàng chục từ tập thể và vài chục từ có nghĩa là tập thể chịu trách nhiệm trong bản kiểm điểm xử lý sau thanh tra về những sai phạm rất cụ thể ở VIGECAM. Phải chăng việc kiểm điểm sơ sài và cố ý không xử lý triệt để, dứt điểm những sai phạm đang gây bức xúc trong cán bộ, nhân viên của VIGECAM và xói mòn lòng tin trong họ?

Hiểu sai chỉ đạo của Phó thủ tướng Chính phủ?

Mặc dù Thanh tra Chính phủ (TTCP) đã chỉ rõ những ai phải chịu trách nhiệm về vụ việc này, nhưng theo ông Trần Anh Tú, vụ việc đã được xử lý không triệt để, không ai phải chịu trách nhiệm về sai phạm “tày trời” này.

Trong Văn bản số 11/CĐ của Công đoàn Công ty CP vật tư nông sản gửi Công đoàn VIGECAM vào tháng 10-2011 kiến nghị việc khắc phục những sai phạm sau thanh tra VIGECAM mới làm được 2 việc: “Giải quyết cho 12 hộ dân mua nhà ở dự án 53 căn hộ và các tồn tại của dự án Công viên Đống Đa”.

Tại Văn bản số 7449/VPCP – KNTN ngày 18-10-2010 của Văn phòng Chính phủ truyền đạt ý kiến của Phó thủ tướng Trương Vĩnh Trọng yêu cầu xử lý sau thanh tra tại VIGECAM có ghi:

“- Giao Bộ NN&PTNT chỉ đạo xử lý, khắc phục những thiếu sót, tồn tại của VIGECAM, chấn chỉnh công tác quản lý nhằm nâng cao hiệu quả của hoạt động sản xuất kinh doanh tại doanh nghiệp này; đồng thời phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan để xử lý dứt điểm việc một số hộ dân lấn chiếm đất để tiếp tục triển khai dự án Công viên giải trí Đống Đa đã được phê duyệt; báo cáo kết quả thực hiện lên Thủ tướng Chính phủ trong năm 2010”.

“- Bộ NN&PTNT chỉ đạo VIGECAM giải quyết cụ thể khiếu nại của 12 hộ dân về việc mua căn hộ tại dự án 53 căn hộ tại phường Dịch Vọng, quận Cầu Giấy, TP Hà Nội, đảm bảo lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp và các hộ dân đã nộp tiền mua căn hộ.

Văn phòng Chính phủ thông báo để TTCP và Bộ NN&PTNT biết, thực hiện”.

Thế nhưng có điều dường như VIGECAM và Bộ NN&PTNT chưa hiểu rõ cụm từ “… xử lý, khắc phục những thiếu sót, tồn tại của VIGECAM” mà Văn bản 7449 của Văn phòng Chính phủ nêu.

Theo Thông báo kết quả kiểm tra xác minh nội dung đơn tố cáo số 2341 ngày 30-8-2011 của TTCP gửi ông Trần Anh Tú (người có đơn tố cáo) thì có 5 sai phạm:

Thứ nhất, “Việc định giá bán căn hộ 50 triệu đồng/m2 của VIGECAM tại thời điểm tháng 7-2009 thấp hơn khoảng 20 triệu đồng/m2 so với thị trường bởi giá nhà phân lô ở phường Dịch Vọng Hậu cùng thời điểm này diện tích căn hộ 60m2 được rao bán 4,2 tỷ đồng, tương ứng với 70 triệu đồng/m2, thì quy ra nhiều tỷ đồng ở dự án xây dựng nhà ở của VIGECAM tại phường Dịch Vọng (có diện tích 7.018m2) bị thất thoát.

Thứ hai, việc mua 3 xe ô tô và sử dụng ô tô con vượt quá quy định năm 2008 làm lãng phí vốn nhà nước (riêng chiếc xe Prado hơn 1,5 tỷ đồng).

Thứ ba, việc bán hàng, cho tài sản và điều chuyển vốn trái nguyên tắc làm thiệt hại hàng chục tỷ đồng. Trong đó phải nói đến việc mua bán 4.300 tấn gạo và có vấn đề cá nhân trong việc nhập khẩu 26.528.476 MTS phân DAP từ tàu Mexico của VIGECAM (Cục C46 Bộ Công an đang điều tra nên TTCP không kiểm tra làm rõ).

Thứ tư, việc tuyển dụng lao động vô nguyên tắc; chia lương thưởng trong các năm 2007, 2008, 2009 số tiền gần 20 tỷ đồng…

Nếu nhẩm tính số tiền thất thoát, chi sai nguyên tắc nêu trên thì con số cũng lên tới hàng trăm tỷ đồng…

Thứ năm, bằng cấp học phổ thông trung học của ông Nguyễn Đức Phong không rõ ràng, được TTCP chỉ ra, nhưng sau đó một số cơ quan chức năng bao biện “nại” ra các lý do để không làm đến cùng sự việc. Trong vấn đề này cũng phải nói đến những mâu thuẫn, tiền hậu bất nhất của cơ quan nơi cấp giấy chứng nhận, cơ quan xác nhận học hết phổ thông trung học cho ông Phong là Cục Nhà trường - Bộ Tổng tham mưu QĐND Việt Nam và Trường Quân sự Quân đoàn 3. Trước sức ép của dư luận, đơn của người tố cáo tiếp tục đề nghị Thanh tra Bộ NN&PTNT làm rõ thì cơ quan cấp giấy chứng nhận và xác nhận đưa ra lý do là “… Quá trình di chuyển và bàn giao một số hồ sơ, giấy tờ, sổ sách bị thất lạc… không còn lưu danh sách học viên đã học bổ túc tại nhà trường giai đoạn 1984-1985” nên việc cấp giấy chứng nhận cho ông Phong chỉ dựa vào trí nhớ một số giáo viên giảng dạy, quản lý lớp học bổ túc năm đó làm cơ sở cấp giấy!

Sai phạm lớn sao không xử lý dứt điểm?

5 sai phạm lớn ở VIGECAM đã được TTCP kết luận và rất nhiều cơ quan báo chí lên tiếng trong thời gian qua, nhưng khi tìm hiểu quá trình kiểm điểm, xử lý sau thanh tra tại VIGECAM thì thấy tại một số văn bản báo cáo của VIGECAM rất chung chung và chẳng khác gì “đánh bùn sang ao”, có dấu hiệu “chìm xuồng”.

Đối với sai phạm ở dự án 53 căn hộ: Hủy hợp đồng mua bán với những cán bộ không đủ điều kiện theo quy định của HĐQT Tổng công ty, giải quyết ưu tiên bán cho 12 hộ dân (nguyên là cán bộ của công ty), tiếp tục xử lý khắc phục những vấn đề từ thời trước.

Việc mua ô tô vượt quá quy định thì tập thể lãnh đạo Tổng công ty đã nhận rõ thiếu sót trong việc chấp hành quy định của Thủ tướng Chính phủ. Toàn thể thành viên HĐQT, Ban điều hành và trưởng các phòng liên quan nghiêm khắc kiểm điểm, nhận rõ thiếu sót để khắc phục trong việc mua sắm về sau.

Trong việc mua bán, trao đổi với các công ty đối tác gây thiệt hại gần 8 tỉ đồng… Sau thiệt hại này Tổng công ty mới nhận ra kinh doanh phải tính toán một cách linh hoạt, chặt chẽ, sát diễn biến của thị trường nhằm đem lại hiệu quả cao trong kinh doanh. Đồng thời yêu cầu các đồng chí trưởng phòng kinh doanh nghiêm túc kiểm điểm, rút kinh nghiệm khi kí hợp đồng với đối tác…(!).

Là công ty nông nghiệp, làm thiệt hại cho Nhà nước tiền tỉ, quy ra lúa thóc, bò sữa có thể chất thành đống to, so bằng tiền xương máu của dân mà kiểm điểm như vậy là không nghiêm túc, cố ý né tránh khuyết điểm để không phải chịu trách nhiệm.

“Việc thực hiện dự án Công viên giải trí tại quận Đống Đa thì Tổng công ty đang đề nghị các cơ quan pháp luật giải tỏa các hộ dân còn cư trú trái phép trên đất của dự án, thực hiện liên kết liên doanh với các đối tác có khả năng về tài chính để thực hiện dự án”.

Mục sở thị khu vực “Dự án Công viên giải trí tại quận Đống Đa” vẫn thấy nhiều nhà dân tiếp tục lấn chiếm, xây dựng mới trái phép; quán bia, bãi gửi xe ô tô, rửa xe ô tô mọc lên trong khuôn viên dự án và đến nay dự án này vẫn “giậm chân tại chỗ”.

“Ngoài ra những việc tuyển dụng cán bộ, trích quỹ khen thưởng phúc lợi, chi thưởng cho cán bộ nhân viên sai quy định từ năm 2007, 2008, 2009… thì sang năm tới Tổng công ty hứa sẽ làm đúng, kiểm điểm các cá nhân và tập thể liên quan” (?!).

Văn bản kiểm điểm này được kí ngày 7-12-2010 bởi ông Nguyễn Đức Phong (Tổng giám đốc VIGECAM từ năm 2008 đến nay).

Một thời gian sau VIGECAM tiếp tục gửi một văn bản được lập ngày 9-5-2011 lên Bộ. Văn bản này ngắn gọn đến sơ sài (khoảng 2 trang giấy khổ A4), báo cáo về kết quả xử lý sau thanh tra do Chủ tịch Hội đồng thành viên là ông Lê Xuân kí. Chỉ có điều, văn bản này kêu bị làm phiền vì nhận được quá nhiều đơn thư khiếu nại về những vấn đề cũ.

Công tác xử lý hậu thanh tra ở VIGECAM chỉ có vậy nên người tố cáo chưa tâm phục khẩu phục.

Không xử lý cán bộ có sai phạm, cán bộ đảng viên bức xúc

Cùng thời gian nhận được đơn tố cáo của ông Trần Anh Tú, nhiều cơ quan báo chí còn nhận được đơn phản ánh của Đảng bộ Công ty cổ phần vật tư nông sản (một đảng bộ cơ sở của Đảng bộ VIGECAM). Đơn thư có nêu về những bất bình trong việc chuyển giao tổ chức Đảng của cơ sở này khi gộp sinh hoạt với Đảng ủy khối doanh nghiệp Hà Nội.

Trong đơn thư gửi về Báo CCB Việt Nam vào tháng 9-2011, Phó bí thư Đảng bộ Công ty CP vật tư nông sản, ông Nguyễn Trung Chiến có nêu: Ngày 29-7-2011 bất ngờ nhận được Quyết định số 206-QĐ/ĐU ngày 26-7-2011 của Đảng ủy Bộ NN& PTNT về việc chuyển giao 3 tổ chức Đảng và đảng viên đang sinh hoạt ở Đảng bộ VIGECAM là: Đảng bộ Công ty CP vật tư nông sản, Chi bộ Công ty CP XNK vật tư nông nghiệp và nông sản, Chi bộ Công ty vật tư nông nghiệp Pháp Vân về Đảng ủy khối doanh nghiệp Hà Nội.

“Việc chuyển tổ chức Đảng này được thực hiện bất ngờ, các đảng viên không được thông báo, không được họp bàn… Điều đó vi phạm quy chế tập trung dân chủ trong Đảng”, ông Chiến nói.

Mặt khác, ông Chiến thắc mắc: Trong các văn bản gửi về Đảng ủy Bộ, có văn bản của ông Lê Xuân, Chủ tịch Hội đồng thành viên của VIGECAM, có ý kiến đồng ý về việc kiện toàn tổ chức Đảng. Cuối văn bản có phê rằng “Đồng ý chuyển giao tổ chức Đảng”. Ông Xuân đại diện về chính quyền, tại sao lại được quyền chuyển sinh hoạt Đảng, chính quyền lúc này đứng ra làm thay Đảng hay sao?

Nói về tổ chức Đảng của cơ quan mình, ông Chiến phân trần: Đã hơn 1 năm nay Đảng bộ Tổng công ty không có bí thư. Tổ chức Đảng lỏng lẻo. Khi các đảng viên đề nghị thì được trả lời là đang thanh tra không giải quyết. Bây giờ kết luận thanh tra đã có, bản thân người sai phạm không đủ tài và đủ đức để lãnh đạo mà vẫn còn đấy thì đột ngột có việc chuyển giao… Tôi nghi ngờ rằng việc này nhằm thủ tiêu đấu tranh trong Đảng.

Phó bí thư Đảng bộ VIGECAM là ông Nguyễn Đức Phong cũng là Tổng giám đốc của công ty.

Cũng theo ông Chiến: Toàn bộ đảng viên ở VIGECAM có hơn 160 người. Đợt chuyển giao này đã chuyển đi hơn 70 người. Nếu việc phê bình trong Đảng chưa rõ ràng, những sai phạm ở VIGECAM chưa được xử lý triệt để mà vẫn quyết tâm chuyển đảng viên đi thì sẽ ảnh hưởng rất tiêu cực đến 49 đảng viên đang sinh hoạt ở Đảng bộ…

Mong được Quốc hội lên tiếng

“Cán bộ sai phạm bị yêu cầu xử lý thì được xử lý một cách chung chung. Giật mình hơn trong thông báo kết quả Quy hoạch cán bộ của Vụ Tổ chức cán bộ của Bộ NN&PTNT gửi VIGECAM kí ngày 14-6-2011, ông Nguyễn Đức Phong vẫn ở trong danh sách “Quy hoạch chức danh Chủ tịch Hội đồng thành viên” và “Quy hoạch chức danh thành viên Hội đồng thành viên kiêm Tổng giám đốc” có tên ông Nguyễn Đức Phong. Gần đây Ban cán sự Đảng bộ NN&PTNT ban hành nghị quyết ngày 27-3-2012, điều động bổ nhiệm ông Phong, thành viên Hội đồng thành viên kiêm Tổng giám đốc về Ban Đổi mới và Quản lý doanh nghiệp nông nghiệp giữ chức hàm Vụ trưởng”.

Bức xúc vì những tố cáo của mình là đúng, được TTCP chỉ ra rất rõ sai phạm, nhưng các cá nhân phải chịu trách nhiệm thì vẫn đương chức, vì thế ông Tú gửi đơn đi nhiều nơi và nhiều cán bộ khác ở Công ty CP Vinacam, Công ty CP vật tư nông sản thuộc VIGECAM cũng có đơn lên tiếng, góp sức cùng ông Tú phản ánh tới nhiều cơ quan Trung ương.

Ông Tú, người kiên trì theo đuổi vụ kiện cho rằng việc xử lý hậu thanh tra đã cố tình bỏ lọt các hành vi “Cố ý làm trái và thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng”, “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ để vụ lợi”, “Làm giả và sử dụng tài liệu giả để vụ lợi”.

Ông Tú cũng có nhiều đơn gửi tới các cơ quan có thẩm quyền và Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Long An, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Nam Định, Ủy ban Thường vụ Quốc hội...

Dư luận mong rằng lãnh đạo Bộ NN&PTNT cần kết luận rõ ràng, minh bạch về vụ việc ở VIGECAM. Nếu Bộ đã xử lý đúng thì trả lời cho người tố cáo rõ, đồng thời quy kết trách nhiệm người tố cáo để xử lý theo Luật Khiếu nại và tố cáo. Ngược lại nếu VIGECAM sai phạm nghiêm trọng thì cần được xử lý triệt để, dứt điểm mà điểm then chốt nhất là qui rõ trách nhiệm các cá nhân, có hình thức kỷ luật đúng mức, bảo đảm kỷ luật Đảng, thu lại các khoản tiền VIGECAM làm thất thoát về cho Nhà nước thì mới thể hiện sự nghiêm minh của pháp luật, lấy lại lòng tin trong nhân dân.

Nhóm PV Ban Công tác Bạn đọc