Phá rừng phòng hộ…để bán

Để tìm hiểu thực hư về chuyện người dân đang thi nhau phá rừng phòng hộ ngay trong thời gian sắp tới mùa mưa bão, chúng tôi đã tìm về vùng biển xã Đa Lộc, huyện Hậu Lộc (Thanh Hóa).

Men theo bờ đê dài nối từ xã Ngư Lộc chạy đến điểm thắt cuối cùng của xã Đa Lộc, cánh rừng phi lao mấy tháng trước khi đi công tác qua đây nhìn còn xanh tươi thì giờ đây đã ngã nghiêng dưới những nhát dao, lưỡi cưa của hàng chục người dân nơi đây. Mới chỉ đến đầu thôn Ninh Phú, xã Đa Lộc, chúng tôi không khỏi bàng hoàng khi tận mắt chứng kiến hàng trăm cây gỗ thông có tuổi thọ từ 7 đến 10 năm đã ngã gãy gọn. Trên những khoảnh cát trắng chỉ chồi lên những gốc cây trơ trọi.

Tiến đến gần một người phụ nữ trạc tuổi 50 đang cầm trên tay con rựa róc những cành cây, chúng tôi hỏi: “tại sao mình lại chặt những cây thông này hả bác?” thì nhận được một câu trả lời nhanh: “ thì đến vụ rồi chặt đi bán cho người ta chứ”. Chúng tôi hỏi tiếp: “thế rừng này của các bác à? Chặt thế này chính quyền có biết không?”. “Rừng này do nhà tôi trồng, đến vụ thì thu hoạch thôi. Chặt cây thì xã cũng biết mà” - giọng người phụ nữ lại vang lên kèm theo những nhát dao chan chát vào thân cây thông.

Ghé vào “hỏi thăm” một hộ dân khác đang khai thác giữa cánh rừng, chúng tôi được biết là có một công ty đã về đây trả giá 80 nghìn đồng/tạ. ước chừng mỗi hộ gia đình có rừng khoảng 1 đến 2 ha và nếu tính thành tiền thì chí ít mỗi hộ cũng được mười mấy triệu đồng.

Lang thang giữa cánh rừng thông vừa đốn hạ, những gốc cây to đang chềnh ềnh giữa bãi cát mênh mông. Xung quanh đó còn vương vãi ít mạt gỗ vụn còn tươi rói. Chắc chắn chúng cũng chỉ vừa bị hạ từ hôm qua. Liếc mắt rảo quanh thì xung quanh mênh mông gốc là gốc. Những cây non nhỏ cao tầm 5cm cũng bị người dân bẻ gãy để cho “có cân có lạng” khi đem bán.

Tìm hiểu thì được biết, tổng diện tích của khu rừng phòng hộ ven biển này là hơn 16ha. Từ những năm 2000, UBND xã Đa Lộc đã ký hợp đồng thuê thầu đất bãi bồi ven biển với 28 hộ dân với số tiền là 400 nghìn đồng/sào (thu tiền một lần). Cũng theo sự phản ánh của người dân nơi đây thì UBND xã Đa Lộc không hỗ trợ giống cây trồng mà để cho các hộ tự mua cây về trồng sản xuất. Chính vì thế, khi đến mùa thu hoạch ( cây phát triển từ khoảng 7 đến 10 năm -pv) thì hàng chục hộ dân ở xã Đa Lộc lại rủ nhau cầm dao, búa, cưa ra chặt cây phi lao.

Rừng “chảy máu”, ai biết?

Trước tình trạng trên, chúng tôi đã liên hệ và làm việc với ông Vũ Văn Đỉnh - PCT UBND xã Đa Lộc, qua trao đổi ông này giải thích: “ chúng tôi cũng có nghe việc các hộ dân ra chặt cây. Vì đây cũng đã đến mùa thu hoạch rồi nên họ cũng ra để chặt rồi trồng mới lại. Rừng này là do các hộ dân trồng chứ không phải chúng tôi trồng. Trước đây xã có ký hợp đồng thuê đất với các hộ dân. Những năm qua khi đến vụ thu hoạch xã cũng cho các hộ dân khai thác dần dần và trồng mới lại”.

Khi hỏi về việc phòng chống lụt bão trong thời gian sắp tới thì vị phó chủ tịch này ấp úng “để tôi cho anh em xuống kiểm tra và đề nghị các hộ tạm rừng việc chặt phá cây thông”.

Thế đã rõ. Chính quyền xã biết, người dân ai cũng biết nhưng sự việc vẫn tái diễn sau bao ngày chặt phá và tại thời điểm phóng viên xuống hiện trường cùng cán bộ xã đứng trên bờ đê nhìn người dân “bức tử” rừng thông. Nhìn cánh rừng thông xanh tươi ngày nào giờ đang bị “chảy máu” mà thấy xót xa (!)

Để được biết tường tận hơn về các bộ hợp đồng cho thuê thầu đất ven biển đối với các hộ dân thì lãnh đạo xã Đa Lộc lại lấy lý do là “hiện nay cán bộ địa chính đã luân chuyển đi xã khác. Mà hồ sơ giấy tờ lâu lắm rồi nên tìm lại cũng khó”?

Trao đổi với pv, ông Nguyễn Văn Long - PCT UBND huyện Hậu Lộc cho biết: “ngay sau khi nhận được thông tin, chúng tôi cũng đã cho người kiểm tra. Qủa thật là có việc người dân chặt rừng nhưng ngay sau đó tôi đã điện thoại đề nghị chủ tịch xã Đa Lộc lập tức ra thông báo yêu cầu tạm dừng việc chặt phá này lại”.

Cũng theo ông Long thì được biết, năm 2007, UBND tỉnh Thanh Hóa đã phê duyệt và đưa diện tích đất ven biển của xã Đa Lộc, huyện Hậu Lộc thành đất rừng phòng hộ.

Tuy nhiên điều khó hiểu là tại sao ở thời điểm quy hoạch (năm 2007) đất bãi bồi ven biển thì các cơ quan chức năng không phát hiện và xử lý tồn đọng việc thuê thầu đất của UBND xã Đa Lộc với các hộ dân. Phải chăng từ điều này nên chỉ trong thời gian ngắn các hộ dân đã “bức tử” nhiều ha rừng phòng hộ?

Theo ông Phạm Thăng Long -Hạt trưởng Hạt Kiểm Lâm Hà Trung (thuộc Chi cục kiểm lâm Thanh Hóa) cho biết: “chúng tôi đóng tại địa bàn huyện Hà Trung nhưng lại giám sát 1 thị xã và 3 huyện gồm: thị xã Bỉm Sơn, huyện Hậu Lộc, Nga Sơn và Hà Trung. Theo quy hoạch của UBND tỉnh Thanh Hóa từ tháng 9/2007 thì xã Đa Lộc thuộc huyện Hậu Lộc có tổng diện tích là 372ha rừng phòng hộ; trong đó có 355,64ha trồng sú vẹt, 16,36ha trồng cây phi lao. Ngày 14/1/2000, chính quyền xã Đa Lộc đã cho 28 hộ dân trong xã đấu thầu diện tích đất bãi bồi đến hết ngày 30/6/2014 để trồng rừng sản xuất. Sau khi nhận được phản ánh, cán bộ hạt kiểm lâm đã xuống hiện trường và kê khai tổng số cây bị chặt là 670 cây thông có đường kính từ 8 đến 15cm. Ngay sau đó chúng tôi cũng kiến nghị với UBND huyện Hậu Lộc cho tạm rừng việc khai thác này lại và có cam kết trồng mới lại diện tích đã khai thác”.

Lo âu mùa bão về…

Trước thực trạng trên, đã không ít người dân vùng biển các xã Ngư Lộc, Đa Lộc, Minh Lộc, Hưng Lộc nằm trải dài dọc con đê không khỏi băn khoăn khi mùa mưa bão sắp tới.

Anh Chung, một người dân ở xã Ngư Lộc cho biết: “thực tế mà nói, xã tôi với xã Đa Lộc cách nhau chỉ có vài cây số. Khi đi chơi qua xã Đa Lộc thấy các cây thông bị người ta chặt hạ thế này thì tôi ngạc nhiên lắm. Hầu như năm nào cũng có bão về mà chặt thế này không biết sóng nó đánh vỡ đê thì nước chảy hết xuống các xã dưới này. Tuy không phải ở xã người ta nhưng địa phận lại nằm trên 1 con đê kéo dài 5 xã vùng biển tôi cũng thấy lo”.

Không riêng gì anh Chung mà có rất nhiều người khác cũng đang lo lắng khi rừng phi lao chắn sóng của xã Đa Lộc đang bị người dân chặt hạ đem củi đi bán.

Theo tìm hiểu được biết, năm 2005 cơn bão số 7 đổ bộ vào Thanh Hóa đã làm hàng chục km đê của 5 xã ven biển huyện Hậu Lộc gồm: Đa Lộc, Ngư Lộc, Hưng Lộc, Minh Lộc và Hải Lộc bị vỡ, nước ngập trắng làng, thiệt hại hàng trăm tỷ đồng. Rồi tiếp đến năm 2007, cơn bão số 5 cũng đã tàn phá con đê vừa đắp sau 2 năm khắc phục sự cố vỡ đê từ cơn bão số 7, hàng nghìn người dân lại một lần sống trong cảnh hoang tàn do bão gây ra.

Thiết nghĩ, các cơ quan chức năng tỉnh Thanh Hóa cần nên sớm có biện pháp chấn chỉnh xử lý kịp thời việc hàng chục hộ dân tự ý chặt phá rừng phòng hộ trong khi mùa mưa bão đang đến gần!

Thanh Nghĩa - P.Tuấn