Tại các cuộc hội thảo y tế quốc tế về tế bào, hàng trăm nhà khoa học tham dự tin tưởng rằng, trong khoảng 5 đến 10 năm nữa, việc tạo ra tế bào gốc theo đơn đặt hàng của người bệnh là chuyện hết sức bình thường. Các tế bào gốc được tạo ra từ công nghệ tế bào sẽ cho phép cải biến các cơ quan nội tạng, làm trẻ hóa chúng và có khả năng chiến thắng các căn bệnh gắn với tuổi già.

Các nhà khoa học chia tế bào ra nhiều loại: Tế bào phôi (sản sinh trong quá trình thụ tinh, sau khi trứng rụng được 5 ngày); tế bào thai nhi, còn gọi là tế bào nhau thai (hình thành từ tuần thứ 9 đến tuần thứ 12 khi người phụ nữ mang bầu) và tế bào của người trưởng thành. Tế bào phôi và tế bào thai nhi do quan điểm về đạo đức học, còn nhiều tranh cãi nên ít được nghiên cứu, áp dụng. Tuy thế tại Mỹ hiện nay, có tới 1.500 ngân hàng thương mại tế bào nhau thai. Người ta khuyên khi cắt rốn đứa trẻ sơ sinh, nên lấy máu ở đó gửi vào các ngân hàng này, coi như nguồn dự trữ dùng cho cả gia đình trong trường hợp bất trắc.

Riêng tế bào của người trưởng thành hiện được nhiều bệnh viện tiên tiến tại châu Âu, châu Á và Mỹ ứng dụng. Một trong những phương pháp được cho là hiệu quả nhất là sử dụng chính tế bào của người bệnh. Chỉ riêng tại Mỹ, hằng năm có đến 50 nghìn người bệnh đồng ý cho sử dụng tế bào của chính mình. Chẳng hạn, từ năm 1998, các bác sĩ tại Trung tâm Y học của Đại học Tổng hợp Bệnh viện Pittsburgh lần đầu tiên lấy tế bào gốc của người bệnh nhồi máu cơ tim để tái tạo các tế bào chữa bệnh. Phương pháp này khá an toàn.

Song song với hướng chữa trị nêu trên, tại châu Âu hiện còn phát triển phương pháp khác: Hồi sinh các cơ quan nội tạng bị lão hóa hay bị tổn thương. Phương pháp này sử dụng các trích xuất tế bào và nó được nhiều nhà khoa học ủng hộ - chuyên gia hàng đầu của Bệnh viện La Prairie, Thụy Sĩ, cho biết: Sau khi nghiên cứu kỹ chế độ ăn uống, sức khỏe người bệnh, là bắt đầu có thể trích xuất. Adrian Haynie kể: “Khi chúng tôi trích xuất tế bào từ gan của một con cừu (bao gồm cả tế bào phôi và tế bào thai nhi), sau đó đưa lại vào cơ thể con người. Trong vòng từ 10 - 14 ngày đầu tiên dường như hệ miễn dịch bị suy yếu, nhưng rồi lại tăng lại, cao hơn cả mức sẵn có và kéo dài suốt hai năm. Điều này giống như tạo ra sự xung động được hình thành từ sự hồi sinh”.

Các nhà chuyên môn cho rằng, bước nhảy vọt của ngành tế bào học sẽ diễn ra khi chúng ta trích xuất được tế bào gốc trong lớp da con người và sau đó nhân nó lên trong phòng thí nghiệm. Vào năm 2008, các nhà khoa học ở Đại học Tổng hợp Wisconsin - Madison, Mỹ đã trích xuất từ da tế bào dạng nhau thai. Robert Lanza, chuyên gia nổi tiếng ngành nhân bản nói: “Phát minh này giống như biến một con heo thành vàng”. Bác sĩ Adrian Haynie tiên đoán: “Trong một vài năm nữa rất có thể các nhà chuyên môn và các bệnh viện sẽ trích xuất thành công tế bào gốc từ da và sau đó giống như sản xuất mỹ phẩm dùng nó để làm làn da tươi trẻ. Không loại trừ các tế bào này còn trẻ hóa các cơ quan nội tạng khác”.

Trích xuất tế bào từ da cho phép tránh các quan điểm về đạo đức học và nếu thành công sẽ có thể sản xuất đại trà, ứng dụng vào chữa trị nhiều căn bệnh hay trẻ hóa các cơ quan nội tạng. Tuy nhiên bác sĩ Adrian Haynie cũng cảnh báo: Sẽ là thiếu trách nhiệm nếu hứa với người bệnh một kết quả kỳ diệu. Tất cả việc nghiên cứu chữa trị mới chỉ ở giai đoạn thử nghiệm. Vẫn có khả năng một số trường hợp còn cho kết quả tồi tệ và chưa thể nói trước điều gì. Theo nhiều chuyên gia, phải từ 15 năm đến 20 năm nữa mới xuất hiện phương pháp trị liệu bằng tế bào gốc an toàn, hiệu quả. Không nên liều lĩnh cuộc sống của mình một cách thái quá. Nên chờ đợi hay không đó mới là vấn đề.

Quỳnh Anh (TH)