Báo cáo của thanh tra là đúng

Đơn xin cấp sổ đỏ 31.914 m2 đất của vợ chồng bà Hà, ông Đặng Ngọc Mỹ được các nhân chứng xác nhận là sử dụng trước năm 1990, UBND xã Hàm Dũng (cũ) niêm yết công khai không bị tranh chấp. Nhưng văn phòng đăng kí QSDĐ TP Phan Thiết trả đơn, bảo họ lấn chiếm 15.069m2 rừng phòng hộ. Thực ra, khu đất này đã được một số quan chức “quy hoạch” trong đầu cho một dự án du lịch. Đó là Trung tâm dã ngoại thanh thiếu nhi theo Quyết định số 500/QĐ-UB ngày 1-3-2006 của UBND tỉnh Bình Thuận. Ngày 17-1-2007, Quyết định số 167 của UBND tỉnh lại đổi tên là Khu du lịch của Ban Thường vụ Tỉnh đoàn, diện tích 38.825m2. Đến ngày 10-4-2007, UBND tỉnh lại có Quyết định số 950, đổi tên tiếp, gọi là “Trung tâm hoạt động thanh thiếu nhi”. Đất được giao là 35.709m2, không thu tiền sử dụng đất, trong đó có 13.409m2 thuộc thửa 15.069m2 của vợ chồng ông Mỹ. Để “thôn tính” diện tích này, người ta dựng lên một loạt nhân chứng giả. UBND phường cũng “trở mặt” bảo là hộ ông Mỹ mới lấn chiếm sau năm 2002. Nhưng luận điệu trên đã bị Báo cáo số 05/BC ngày 24-5-2010 của Thanh tra tỉnh do ông Nguyễn Thành Tâm ký, lật tẩy rằng: “Thân nhân của 2 ngôi mộ trên đất này là ông Trương Văn Tư và ông Trương Mẹo cho biết: Từ năm 1993, đã thấy gia đình ông Mỹ trồng phi lao… trên đồi và ven biển để làm hàng rào… Ban quản lý rừng phòng hộ Phan Thiêt có văn bản: Diện tích 31.914m2 ông Mỹ xin cấp sổ đỏ không nằm trong quy hoạch ba loại rừng giai đoạn 2010 - 2020. Số phi lao trong khu đất này… của ông Mỹ đã có trước khi đơn vị đến trồng rừng… Như vậy số cây trên diện tích 15.069m2 là do ông Mỹ trồng… các nhân chứng đều xác nhận điều này… Kiểm tra thực địa cho thấy… những gốc dương lâu năm đang được ông Mỹ quản lý… Trong khi thừa nhận số cây trồng trên đất là của ông Mỹ nhưng lại kết luận ông Mỹ lấn chiếm đất sau năm 2002 là nhận định… thiếu cơ sở”.

Tiền hậu bất nhất

Sau đó, nhân chứng được “bơm” để nói rằng số cây trên thửa 15.069m2 là do tập đoàn trồng vào năm 1982. Ngày 30-11-2010, UBND TP Phan Thiết có Quyết định số 569 bác quyền sử dụng 15.069 m2 của hộ ông Mỹ với lý do là đất lấn chiếm. Tuy nhiên, không hề có bằng chứng lấn chiếm. Mà nếu là lấn chiếm tại sao không thu hồi theo quy định tại Khoản 6, Điều 38, Luật Đất đai? Ngày 14-7-2011 cơ quan giám định khoa học có kết luận cây ở đây được trồng vào các năm 1989, 1990, 1991 và 1995. Như vậy là phù hợp với khai báo của vợ chồng ông Mỹ và một lần nữa, lật tẩy những cáo buộc nói họ lấn chiếm đất rừng sau năm 2002.

Ngày 21-2-2011, Chánh thanh tra Phan Văn Đăng ký Báo cáo số 12/BC trái ngược với báo cáo trước đó nhưng có chuyện rất lạ là 12 sự kiện xảy ra sau ngày này lại có trong báo cáo? Ngày 9-3-2012, UBND tỉnh có Quyết định số 498 do Phó chủ tịch Nguyễn Thành Tâm ký, công nhận quyết định của UBND TP Phan Thiết “là đúng quy định của pháp luật”. Thật không thể hiểu nổi? Quyết định của UBND TP Phan Thiết là trái với thực tế sử dụng đất của vợ chồng ông Mỹ, trái với báo cáo Thanh tra số 05/BC cũng do chính ông Tâm ký cách đó chưa lâu, vậy mà bây giờ ông Tâm lại công nhận quyết định của UBND TP Phan Thiết “là đúng quy định của pháp luật”? Tại sao khi làm Chánh thanh tra ông “phán” một rằng, đến khi làm Phó chủ tịch tỉnh, ông lại ký quyết định một nẻo? Vợ chồng ông Mỹ sử dụng đất ổn định, cây trồng đã từ 16 đến 24 năm tuổi, được cả UBND phường và “người bị hại” thừa nhận, thế mà quyết định vô căn cứ của UBND TP Phan Thiết lại được UBND tỉnh công nhận “là đúng pháp luật”? Thật không thể hiểu nổi?

Chuyện chỉ có ở Bình Thuận

Quyết định giải quyết khiếu nại của UBND tỉnh viết: “… Diện tích 15.069m2 ông Mỹ đề nghị Nhà nước công nhận quyền sử dụng đất vì… đã sử dụng trước năm 1993 là không có cơ sở. Mặc dù kết quả giám định tuổi cây trồng trên đất… có từ trước năm 1993 nhưng ông Mỹ không cung cấp được giấy tờ chứng minh quá trình sử dụng đất”. Vậy là cuối cùng, các cấp chính quyền phải thừa nhận cây do ông Mỹ trồng nhưng lại không thừa nhận ông là người sử dụng đất? Vậy thử hỏi, nếu ông trồng hàng nghìn cây trên đất lấn chiếm thì hẳn người khác có đất và chính quyền liệu có để yên?

Dân sử dụng đất ổn định, chính quyền không cấp giấy, rồi vin vào lí do “không có giấy” để tước đoạt, phải chăng đây là một “kế sách”? Nhưng luật không nhất thiết buộc người sử dụng đất phải có giấy. Điều 50 Luật Đất đai năm 2003 ghi rõ: “Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất, không có các loại giấy tờ quy định tại khoản 1 điều này nhưng đất đã sử dụng ổn định từ ngày 15-10-1993 đến trước ngày luật này có hiệu lực thi hành, được… xác nhận không tranh chấp, phù hợp với quy hoạch sử dụng đất… thì được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sử dụng nhà ở và tài sản gắn liền với đất…”. Không lẽ Bình Thuận có luật riêng?

Trong hồ sơ xin cấp sổ đỏ năm 2005, các nhân chứng, kể cả người được coi là “bị hại” và UBND xã lúc ấy đều thừa nhận 31.914m2 đất, hộ ông Mỹ đã sử dụng ổn định, trước năm 1990, không tranh chấp. Rồi do sức ép của trên, UBND phường buộc phải nói khác. Nhưng giám định tuổi cây đã cho kết quả ngược lại lời họ.

Ông Đặng Văn Hải, nguyên Chủ tịch UBND tỉnh Bình Thuận nói: “Sau giải phóng, tôi là Bí thư Huyện ủy Hàm Thuận, từng vận động dân đi khai phá vùng đất mới. Bấy giờ ở đây rất hoang vắng, không có đường, phải lợi dụng con nước, men theo biển mà đi. Nhiều người đến mở đất ở đây nhưng rồi không chịu khổ được, phải trở về quê cũ, chỉ có gia đình này bám trụ lại... Giờ chính quyền muốn thu hồi đất của dân để làm dự án thì phải bồi thường sòng phẳng, không thể nói bừa, bảo người trồng cây không phải là người sử dụng đất để tước đoạt của họ? Nguyên Phó chủ nhiệm hậu cần Bộ CHQS tỉnh Bình Thuận, ông Nguyễn Trung Hòa, cấp trên trực tiếp của bà Đỗ Thị Gần nói: “Một gia đình mà trừ 2 đứa trẻ, còn 9 người lớn đều tham gia đánh giặc và phục vụ hậu cần cho bộ đội, rồi 7 người trong số đó đã anh dũng hi sinh như gia đình ông Mười Ớt, bà Đỗ Thị Gần thì chính quyền không thể đối đãi với con cái họ như vậy…”. CCB Nguyễn Thị Trưng an ủi vợ chồng Út Hà: “Các cháu yên tâm, các cô chú, bạn chiến đấu của ba mẹ các cháu luôn có mặt bên cạnh các cháu để bảo vệ lẽ phải, bảo vệ công lí”.

Bài và ảnh: Trần Hoành Sơn